Jazda qandaı jaraqattar jıileıdi
ASTANA. KAZINFORM – Jaz mezgili bastalysymen saıabaqtar men sport alańdaryna aǵylatyndardyń qarasy kóbeıedi. Biri velosıped tebedi, endi biri samokat minip, fýtbol oınaıdy nemese taýǵa serýendeýge shyǵady. Alaıda belsendi demalys maýsymy jaraqattardyń da jıileıtin kezeńi sanalady. Astanadaǵy №5 travmatologııa bólimshesiniń travmatolog-ortoped dárigeri Dosbol Ǵalymuly Jibek Joly telearnasynyń «BÚGІN.Live» baǵdarlamasynda jazda jıi kezdesetin jaraqattar men alǵashqy kómek kórsetý joldary týraly aıtty.
Jazda óndiristik jáne sporttyq jaraqattar kóbeıedi
Mamannyń aıtýynsha, qys pen jazdaǵy jaraqattardyń sıpaty ártúrli.
– Qysta kóbine adamdar taıyp qulap jaraqat alady. Al jaz mezgilinde óndiristik jáne turmystyq jaraqattar jıileıdi. Úı salý, jóndeý jumystary kezinde qoldy soǵyp alý, kesip alý, bıikten qulaý jaǵdaılary kóp kezdesedi. Sonymen qatar sporttyq jaraqattar sany da artady, – deıdi dáriger.
Onyń sózinshe, kóptegen adam jaraqattyń alǵashqy belgilerine mán bermeı, ýaqyt ótkizip alady. Sonyń saldarynan emdeý protsesi kúrdelenip, keıde hırýrgııalyq ota qajet bolady.
– Eger jaraqattan keıin kógerý, isiný, qatty aýyrsyný, aıaq-qoldyń qalyptan tys qozǵalysy nemese syqyrlaǵan dybys baıqalsa, birden travmatologııalyq pýnktke júginý kerek. Mundaı belgiler súıek synýynyń nemese baılamdardyń zaqymdanýynyń belgisi bolýy múmkin. Qazir travmatologııalyq kómek qalada da, aýylda da qoljetimdi, – deıdi Dosbol Ǵalymuly.
Alǵashqy kómekti durys kórsetý mańyzdy
Dárigerdiń aıtýynsha, taýly aımaqtarda nemese eldi mekennen alys jerde jaraqat alǵan jaǵdaıda alǵashqy kómekti durys kórsetý erekshe mańyzdy.
– Eger medıtsınalyq kómekke birden júginý múmkin bolmasa, zaqymdanǵan aıaq-qoldy qozǵaltpaı, ýaqytsha bekitý qajet. Ol úshin taqtaısha nemese basqa da qatty zattardy qoldanýǵa bolady. Qol jaraqattansa, ony oramalmen nemese tańǵyshpen moıynǵa asyp qoıǵan jón, – deıdi maman.
Sondaı-aq jaraqat ornyna muz basý isinýdi azaıtyp, qan ketýdiń aldyn alýǵa kómektesedi.
– Úı jaǵdaıynda kógerý nemese isiný baıqalsa, muz qoıý kerek. Sýyq qan ketýdi azaıtyp, isiktiń ulǵaıýyna jol bermeıdi. Muzdy árbir 1,5-2 saǵat saıyn basýǵa bolady, – deıdi dáriger.
Bul rette maman medıtsınalyq bilimi joq adamdardyń kómegine júginýdiń qaýipti ekenin de eskertti.
– Ókinishke qaraı, keıbir azamattar túrli synyqshylarǵa barady. Sonyń saldarynan jaraqaty asqynyp, aýyr jaǵdaıǵa jetken naýqastardy kezdestiremiz. Tipti aıaq-qolyn ampýtatsııalaǵan jaǵdaılar da bar. Sondyqtan jaraqat alǵan kezde kásibı medıtsınalyq kómekke júgingen durys, – deıdi ol.
Samokat pen fýtbol alańyndaǵy qaýip
Sońǵy jyldary samokat, skýter jáne mopedpen baılanysty jaraqattar sany artqan. Ásirese jastar men jasóspirimder arasynda súıek synýy, býyn shyǵýy jáne jumsaq tinderdiń zaqymdanýy jıi kezdesedi.
Al sportpen shuǵyldanatyndarǵa dáriger dene qyzdyrý jattyǵýlaryna erekshe mán berýge keńes beredi.
– Kóshede fýtbol oınaıtyndardyń kóbi kásibı sportpen aınalyspaǵan, fızıkalyq daıyndyǵy jetkiliksiz bolady. Sonyń saldarynan sińirin sozyp alý nemese úzip alý jaǵdaılary kezdesedi. Mundaı jaraqattardyń aldyn alý úshin dene qyzdyrý jattyǵýlaryn durys oryndap, aǵzaǵa túsetin júktemeni birtindep arttyrý qajet, – deıdi Dosbol Ǵalymuly.
Onyń aıtýynsha, qazirgi kezde sporttyq jaraqattardy emdeýde jańa tehnologııalar keńinen qoldanylyp keledi. Býyndarǵa jasalatyn operatsııalarda robottandyrylǵan júıeler men zamanaýı medıtsınalyq jabdyqtar paıdalanylyp, naýqastardyń tezirek qalpyna kelýine múmkindik berip otyr.
Buǵan deıin «BÚGІN.Live» baǵdarlamasynda turǵyn úı sarapshysy Aqerke Bodaýbekqyzy «Umaı» ıpotekalyq baǵdarlamasynyń jańa talaptary men qatysý sharttaryn túsindirgen edi.
