Alataý qalasyna 2 jyl: bolashaq megapolıste qandaı ózgeris bar
ALATAÝ. KAZINFORM — Almaty oblysynyń aýmaǵynda Alataý qalasynyń qurylǵanyna 2 jyl tolyp otyr. Osy ýaqyt aralyǵynda bolashaq tsıfrlyq megapolıste qandaı ózgerister bolǵanyn Kazinform tilshisi anyqtap kórdi.
2024 jyldyń qańtar aıynda Memleket basshysynyń qaýlysymen Almaty oblysy Іle aýdanynyń Jetigen aýyly oblystyq mańyzy bar qala sanatyna jatqyzylyp, ataýy Alataý qalasy bolyp ózgertildi.
Al 2025 jyldyń qyrkúıek aıynda Prezıdent Alataý qalasyna arnaýly mártebe berý týraly Jarlyqqa qol qoıdy. Ol boıynsha Alatau City aımaqtaǵy tolyq tsıfrlanǵan alǵashqy qalaǵa aınalýǵa tıis.
Alataý ákimdiginiń málimetinshe, qala qurylmas buryn 2024 jyldyń 1 qańtarynda munda halyq sany 52 086 adam bolǵan. 2025 jyldyń 1 jeltoqsanyndaǵy málimet boıynsha turǵyndary sany artyp, 54 747 adamǵa jetken.
Qala halqynyń basym bóligi 36-60 jas aralyǵyndaǵy azamattar — 17 143 adam. Balalar men jasóspirimder ekinshi orynda, 0-17 jas aralyǵynda 15 972 adam bar.
18-35 jas aralyǵyndaǵy jastar sany — 11 908, al 60-tan asqan adamdardyń sany — 6 918.
Jańa áleýmettik nysandar
Qala ataýyn alǵanymen, burynǵy aýyldardan quralǵan shaharda jańadan ashylǵan áleýmettik nysandar kóp emes. Alataý ákimdiginiń málimetinshe, 2024 jyly Eńbek shaǵynaýdanynda 600 oryndyq «Keleshek mektebi» ashylǵan.
Al 2025 jyly osy shaǵyn aýdanda 15 kelýshige arnalǵan feldsherlik-akýsherlik pýnkt paıdalanýǵa berildi.
Odan bólek Jańa arna shaǵynaýdanynda 15 kelýshige arnalǵan feldsherlik-akýsherlik pýnkttiń qurylysy aıaqtalǵan.
Qazir nysandy paıdalanýǵa berý úshin qabyldaý-tapsyrý aktisin rásimdeý jumystary júrgizilip jatyr.
— Bıyl aqpan aıynda Qoıanqus shaǵynaýdanynda 900 orynǵa arnalǵan «Keleshek mektebin» paıdalanýǵa berý josparlanyp otyr. Sonymen qatar 2026 jyly Jetigen shaǵynaýdanynda mádenıet úıin, Zarechnyıda deneshynyqtyrý jáne saýyqtyrý ortalyǵyn, Qoıanqus yqshamaýdanynda sport zal qurylysyn bastaý josparlanǵan, — dep habarlady ákimdikten.
Investıtsııalyq jobalar
Alataý qalasynyń basshylyǵy 2024 jylmen salystyrǵanda 2025 jyly negizgi kapıtalǵa salynǵan ınvestıtsııa kólemi 3 esedeı óskenin málimdedi.
— Negizgi kapıtalǵa salynǵan ınvestıtsııa kórsetkishi 2024 jyly 37,1 mlrd teńge bolsa, 2025 jyly 120 mlrd teńgege jetti. Onyń 80 paıyzy jeke ınvestıtsııa esebinen, — dep atap ótti ákimdikten.
Búgingi kúni qala aýmaǵynda jalpy quny 500 mlrd teńge bolatyn 17 ınvestıtsııalyq joba iske asyrylyp jatyr.
Onyń biri — ınvestıtsııa kólemi 10 mlrd teńge bolatyn ındýstrııalyq parktiń ekinshi kezeńin iske qosý bolsa, taǵy biri — 73,3 mlrd teńge kólemindegi kólik-logıstıka ortalyǵyn salý. Bul týraly QAZAQ INVEST 2025 halyqaralyq forýmynda Almaty oblysy ákiminiń orynbasary Rýstam Isataev aıtqan edi.
Jańa aýdandardaǵy ınjenerlik jeliler
Qala ákimdigi byltyr qoldanystaǵy eldi mekenderde 43,2 km elektr energııa jelileri tartylyp, 11 transformatorlyq qosalqy stantsııa jańartylǵanyn habarlady. Sondaı-aq 12 km sý qubyry tartylyp, 16 km káriz jelileriniń apattyq bóligi jóndelgen.
43,5 km jolǵa aǵymdaǵy jóndeý jumystary, 13,5 km jolǵa jergilikti ýchaskelerdi asfalttaý jumystary júrgizilgen. Dáýlet yqshamaýdanyna gaz jelileri tartylǵan.
Al tsıfrlyq qalanyń jańadan salynatyn aýdandarynda ınjenerlik jelilerdi júrgizý jumystary áli bastalmaǵan. Qazir bul jumys jobalaý satysynda.
— Qazirgi ýaqytta jańadan salynatyn aýdandarǵa Alataý qalasy boıynsha ınjenerlik-ınfraqurylymdyq jobalardy iske asyrý boıynsha jol kartasy bekitildi. Qazirgi ýaqytta birinshi kezektegi ınjenerlik-ınfraqurylymdyq nysandardy jobalaý jumystary júrgizilip jatyr, — delingen ákimdik jaýabynda.
Eske salaıyq, byltyr Alataý qalasynyń damý jospary tanystyrylǵan bolatyn. Ol boıynsha megapolıs 4 aýdanǵa bólinedi:
— Gate District aýdany — qarjy-iskerlik jáne halyqaralyq saýda ortalyǵyna aınalady. Ol Ótegen batyr, Pokrovka, Qoıanqus, Yntymaq jáne Jańalyq eldi mekenderiniń ortasynda ornalasady
— Golden District aýdany — eń úzdik bilim berý júıesi bar, zamanaýı medıtsınanyń ortalyq bolmaq. Aýmaǵy 15 myń gektardan asatyn bul aýdan Kishi Almaty men Qaskeleń ózenderi arasyndaǵy joldyń boıyna ornalasady.
— Growing District aýdany — ǵylymı-óndiristik ortalyq jáne Qazaqstandy Qytaı men Reseımen baılanystyratyn iri kólik torabyna aınalady. Almaty — Qapshaǵaı tasjoly men Jetigen — Qazybek temirjolynyń boıynda ornalasady.
— Green District aýdany — týrızm, ekologııa jáne demalys aýdany. Munda kazıno ortalyǵy, tabıǵı aımaqtar men belsendi demalys ınfraqurylymy biriktiriledi. Ol Qapshaǵaı sý qoımasy men Qaskeleń ózeniniń jaǵalaýynda, Qonaev qalasynyń janynda 31 myń gektardan astam aýmaqty qamtıdy.
Jańa qalanyń bolashaǵy men búgingi kelbeti týraly tolyǵyraq osy siltemeden oqı alasyzdar.