«Aqyl-esi kemtarlardyń qaltasynda qarý júr» - respýblıkalyq basylymdarǵa sholý

ASTANA. Naýryzdyń 3-i. /QazAqparat/ - Qazaq aqparat agenttigi respýblıkalyq basylymdarda naýryzdyń 3-i, sársenbi kúni shyqqan ózekti materıaldarǵa sholýdy usynady.

«Aqyl-esi kemtarlardyń qaltasynda qarý júr» - respýblıkalyq  basylymdarǵa sholý

Keshe Aqordada Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti Nursultan Nazarbaev Qazaqstanǵa memlekettik saparmen kelgen Rýmynııa Prezıdenti Traıan Baseskýmen kezdesti. Mártebeli meımandy resmı qarsy alýdyń barlyq rásimi jasalǵan soń Qazaqstan Prezıdenti Nursultan Nazarbaev pen Rýmynııa Prezıdenti Traıan Baseský ekeýara kezdesip, eki el arasyndaǵy saýda-ekonomıkalyq jáne mádenı-gýmanıtarlyq yntymaqtastyqty tereńdetýge qatysty máselelerdi talqylady. Atalǵan taqyrypty arqaý etken maqala «Egemen Qazaqstan» basylymynyń búgingi sanynda «Qazaqstan - Rýmynııanyń iri ınvestory» degen taqyryppen berilipti. «Sóziniń sońynda Rýmynııa Prezıdenti Traıan Baseský Qazaqstan Respýblıka­sy­nyń EQYU-ǵa tóraǵalyǵy kezinde Uıym­nyń joǵary deńgeıdegi sammıtin Astanada ótkizý bastamasyna qoldaý bildiretinin aıtty. Sonymen qatar ol Qazaqstan aýma­ǵynda turatyn rýmyn etnosyna Qazaq­stan basshylyǵy tarapynan jasa­lyp jatqan jaqsy jaǵdaılar úshin Nursultan Nazarbaevqa alǵysyn bildirdi»,- deıdi basylym.

Aldaǵy 5 naýryz kúni Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń muraǵaty erekshe qundy qujattardyń biregeı kórmesin ashýǵa ázirlenýde. Ujym úshin erteń de aıryqsha mándi kún. Olar Shoqan Ýálıhanov atyndaǵy Tarıh jáne etnologııa ınstıtýtymen birlese otyryp, Elbasy Joldaýynan týyndaıtyn mindet-máselelerdi sóz etetin "dóńgelek ústel" ótkizbekshi. Osyǵan oraı «Egemen Qazaqstan» gazetiniń tilshisi osy Muraǵattyń dırektory, Qazaqstan Respýblıkasynyń eńbek sińirgen qaıratkeri Vladımır Shepeldi áńgimege tartypty. Kórme materıaldarymen tanysyp, Prezıdent muraǵatynyń basqa muraǵattardan aıyrmashylyǵyn bilgińiz kelse, gezettegi «Prezıdent muraǵaty: tarıh pen taǵylym» degen atpen berilgen suhbatqa nazar salyńyz.

***

«Aqyl-esi kemtarlardyń qaltasynda qarý júr». Osyndaı taqyryppen «Aıqyn» basylymynyń búgingi sanynda jaryq kórgen maqala qoǵamdaǵy bir keleńsizdikti ortaǵa salypty. «Qaraǵandy oblysynyń psıhologııalyq-narkologııalyq dıspanserinde tirkeýde turǵan birneshe adamnyń qaltasynda sýyq qarý júr. Qaýiptisi sol, qoınyna qarý jasyrǵandardyń qazir qaı jerdi mekendep jatqanyn eshkim bilmeıdi. Mundaı faktini prokýratýra organdary anyqtady»,-deıdi basylym.

«BTA banki dırektorlar keńesiniń burynǵy tóraǵasy Muhtar Áblıazovtiń shetelderge zańsyz shyǵarǵan qarjynyń kólemi 10 mlrd dollardy quraıdy» dep málimdedi Qazaqstan Prezıdentiniń keńesshisi Ermuhamet Ertisbaev. Eger bul somany alǵandyǵy sotta dálendense, Muhtar Áblıazov osy zamannyń «uly oıynshysy» retinde tarıhta qalatyn shyǵar. Egjeı-tegjeıin «Aıqyn» gazetiniń búgingi sanyndaǵy «Qarjyny shetke shyǵarýdyń sheberi» atty maqaladan oqyńyzdar.

«Egıpetke demalýǵa barǵan Qazaqstannyń segiz azamaty eki táýlik Kaır áýejaıyndaǵy kamerada jatyp, Máskeý arqyly elge áreń jetti. Olardyń nege deportatsııalanǵany qazirge deıin belgisiz. Osyǵan baılanysty «Aıqyn» gazetiniń búgingi sanynda «Egıpette eki táýlik qamalǵandar» degen maqala jaryq kóripti. Basylymnyń jazýynsha qamalǵan jazyqsyzdar týrıstik fırmalardy sotqa bermekshi.

***

«Shyǵys Qazaqstan oblysyndaǵy Joǵarǵy Eginsý aýylyna elektrık shańǵymen jetti, qardyń kóptiginen balalar shatyrdan shanamen syrǵanap júr, balyq izdegen balyqshylardy qutqarýshylar izdestirýde, jurt dúkenderge kirip jylynýda, 40 gradýs aıazda kelinshek jedel járdem kóliginde egiz týdy, ash elikter qoraǵa kirip júr, úırekter muz ústinde qatyp qaldy»,- dep jazdy «Alash aınasy» basylymynyń búgingi sany. Tolyǵyraq gazettegi «Qaharly qystyń qysqa kúntizbesinen» oqyńyz.

«Tarıh ǵylymy - qasıetti ǵylym. Ol bura tartýdy da, ásire boıaýdy da, «aqsaqty tyńdaı, ótirikti shyndaı» soǵýdy da kótermeıdi. Onyń ólshemi - shyndyq, aqıqatqa júginý», - deıdi tarıh ǵylymynyń doktory, professor Hankeldi Ábjanov «Alash aınasy» gazetine bergen suhbatynda. Tarıhtyń tereń qatparlary jaıynda professormen oı bóliskińiz kelse, gazettiń búgingi sanyndaǵy «Túrki akademııasy qurylsa, aqtańdaqtar azaıar edi» degen taqyryptaǵy suhbatqa nazar aýdaryńyz.

«Alash aınasy»
basylymynyń kúndelikti «Oı-kókpar» aıdarynda «Bozbalalardy 18 jastan áskerge alý - obal, buǵanasy qatpaǵan bala túrli jaǵdaıǵa dýshar bolyp jatady», degen professor Maıra Myrzahmetova áskerge alý jasyn 26-ǵa deıin shegerýdi nemese tek kelisimshart negizindegi tártipti qalyptastyrýdy usynady. Al Aýǵan soǵysynyń ardageri Baqytbek Smaǵul qazaq jerin qorǵaǵan batyrlar men Uly otan soǵysyna attanǵan sarbazdardyń 18 jasynan erlik jasaǵandaryn eske salady. «25-26-daǵy jigit eresek sanalady, bul jasta onyń boıyna patrıottyq qasıetterdi sińirý qıyn. Sondyqtan bala mektepti bitire sala áskerge alý qajet. Bul onyń bolashaq ómiri, keleshegi úshin jaqsy. Keıde tepse temir úzetin jigitterdiń araqqa salynyp, ózine-ózine, otbasyna ıe bola almaı júrgenin kórseń janyn ashyp, júregiń aýyrady»,- deıdi Baqytbek Smaǵul. Ásker jasyna qatysty pikirtalasty gazettiń «Oı-kókpar» aıdarynan oqyńyz.