Qarańǵy kósheler, eski sýburqaqtar: Aqtóbede qaraýsyz qalǵan aýmaqtar qalaı ózgerip jatyr

Aqtóbedegi ýrbanıstıka ortalyǵy 2017 jyly quryldy. Sodan beri ortalyqtyń ataýy san márte aýysyp, qurylymy ózgerdi. 2020 jyly ortalyq Aqtóbe qalasy ákiminiń qaýlysy negizinde qaıta quryldy.

Aqtóbe qalalyq jer qatynastary, sáýlet jáne qala qurylysy bólimine qarasty «Aqtóbe qalalyq ýrbanıstıka jáne jer monıtorıngi ortalyǵy» KMM-de 50 adam jumys isteıdi. Onyń 11-i mobıldi top jáne tórteýi ýrbanıst. Kommýnaldyq mekemeniń óz bıýdjeti joq, iri jobalar qaladaǵy bólimder arqyly iske asyrylady.

— Ýrbanıstıka ortalyǵy zańsyz qurylys, jarnamalarǵa monıtorıng jasap, buzýshylyq anyqtalsa tıisti organdarǵa habarlaıdy. Mobıldi top Ákimshilik quqyq buzýshylyq týraly kodekstiń 505-baby boıynsha 4,7 mln teńgege 55 aıyppul saldy, 89 eskertý berdi. Sonymen birge zańsyz saýda uıymdastyrǵandarǵa Ákimshilik quqyq buzýshylyq týraly kodekstiń 204-baby boıynsha 27 aıyppul salyndy, 35 eskertý berildi. Kóshege zańsyz qoıylǵan 27 pavılon alyndy. Ortalyq mamandary bul jumystardy polıtsııa qyzmetkerlerimen birge atqarady, — dedi Aqtóbe qalalyq jer qatynastary, sáýlet jáne qala qurylysy bólimi basshysynyń orynbasary Beıbarys Serikov.

Aqtóbe qalalyq ýrbanıstıka jáne jer monıtorıngi ortalyǵynyń negizgi mindeti — áleýmettik jáne qoǵamdyq maqsattaǵy obektilerdiń foreskızin daıyndaý, grafıkalyq baǵdarlamalarmen jumys istep, jetildirý, sáýlet kelbetin jáne qalalyq ortany jaqsartý, qoǵamdyq tyńdaý ótkizip, qalada jaıly orta qalyptastyrý.

— Mamandar áýeliqaraýsyz qalǵan, tozyǵy jetken aýmaqtarǵa, keńistikke analız jasap alady. Jańǵyrtý, qaıta qalpyna keltirýdi qajet etetin aýmaqty da tizimge alyp, taldaý júrgiziledi. Sodan soń turǵyndardyń demalysyna, erkin qozǵalysyna yńǵaıly joba ázirlenedi. Ýrbanıster men sáýletshiler birigip, aldymen jobanyń syzbasyn syzady. Ári qaraı zamanaýı baǵdarlamalar arqyly jetildiremiz, ózgerister engizemiz. Demeýshi tabylǵan kezde joba qurylysqa beriledi. Keıde qurylys bastalar kezde turǵyndardyń talap-tilegi eskeriledi. Kásipkerler de óz usynysyn aıta alady. Kóbine ol jerler qarańǵy bolady. Jaryqtandyrý júgizilip, oryndyqtar ornatylady. Jasyl aımaqta sýarý júıesi engiziledi. Eski sýburqaqtar iske qosylady. Beınebaqylaý kamerasy da qaýipsizdikke, tártipti qamtamasyz etedi. Qarjy bıýdjetten bólinbegen soń jobany ózgertýge múmkindik bar. Byltyr 15 joba, bıyl 26 joba iske asyp jatyr, — dedi Beıbarys Serikov.

Negizinen demeýshi qarjysy esebinen salynatyn skver jobasy kópshilik talqylaýyna shyǵaryla bermeıdi. Abattandyrý, kógaldandyrýdy qajet etetin aýmaq tańdalǵan soń joba daıyndalyp, demeýshilermen kezdesý ótkiziledi. Dál sol aýmaqta turǵyndar da óz usynysyn aıta alady. Eger turǵyndar tarapynan qarsylyq kóbeıse, joba ózge jerge aýystyrylady. Aqtóbe qalasynda mundaı bir joba boldy. Sonymen birge qala turǵyndary da jobasyn usynady, biraq bul kezde bir adamnyń emes, sol aýmaq turǵyndarynyń pikiri eskeriledi.

— Qoǵamdyq tyńdaý úlken jobalardy, bas josparǵa sáıkes keletin iri nysandardy salý kezinde bolady. Al shaǵyn skver demeýshi qarjysy esebinen boı kóterip jatyr. Sáıkesinshe barynsha jaıly orta qalyptastyrýǵa baǵyttalyp, birden iske asyrylady, — dedi B.Serikov.

Ýrbanıstıka ortalyǵy qalanyń eski bóligin jańǵyrtý, abattandyrý jobasyn da ázirlep jatyr. Tarıhı kelbetin saqtap, qaıta jańǵyrtý kezinde temirjol vokzaly aýmaǵy da qamtylady. Sonymen birge turǵyndar ótinishimen qoǵamdyq tamaqtaný oryndary qarastyrylady.

— Álemde, Qazaqstanda ýrbanıstıka ortalyqtaryna kóp kóńil bólinip jatyr. Astana qalasynda jaıly ortany qalyptastyrý úshin túrli joba iske asty. Erekshe saıabaq, demalys oryndary bar. Bul jumys óńirlerde de atqyralady, — dedi ol.

Eske salsaq, Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev qala turǵyndaryna jaıly orta qalyptastyrýda Astananyń Ýrbanıstıka ortalyǵynyń tájirıbesin ózge óńirlerge de engizýdi tapsyrdy.

Petropavlda ýrbanıstıka departamenti «Soltústik» áleýmettik-kásipkerlik korporatsııasynyń quramynda jumysyn bastap ketti. Jańa qurylymnyń dırektory bolyp Rınat Djýasbaev taǵaıyndaldy. Shtatta bes adam eńbek etedi.