Aqtóbede tary qýyrýdyń ǵasyrlyq tehnologııasy jańǵyrtylmaq
AQTÓBE. QazAqparat - Aqtóbedegi Shyǵanaq Bersıevtiń aýylynda tary óńdeıtin tseh ashylady. Sharýalar tary qýyrýdyń bir ǵasyr burynǵy tehnologııasyn qaıta jańǵyrtpaq, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
Aqtóbedegi Oıyl aýdanynyń sharýalary Shyǵanaq Bersıevtiń tary qýyrý tehnologııasyn qaıta jańǵyrtady. Aýdan sharýalary Qyzylordaǵa baryp, ótken ǵasyrda ataqty taryshy qoldanǵan qural-jabdyqty izdestiredi.
«Aýdanda tary óńdeý tsehyn ashyp, jınalǵan ónimdi bir jerden qýyrý, túıý, daıyn ónimdi satý josparda bar. Sebebi aýyl sharýalary ǵana emes, aýyl adamdary tary ósirip, ony qýyrý jolyn biledi. Bárin biriktirip, jańa kooperatıv qurylady»,- dedi Oıyl aýdanynyń ákimi Bulbul Kúzembaeva.
Elimizde alǵash bop taryny eksportqa shyǵarýdy qolǵa alǵan kásipker Jumabaı Jaqyp Italııaǵa 25 keli tary, 20 keli talqan aparyp, 200 gr 1 eýroǵa satty. Kórme kezinde jent 6 eýroǵa baǵalandy. Bıyl bul kórme Ońtústik Koreıada ótedi. Sharýa bul shaqyrýdy da qabyl alyp, taryny tanystyrýdy ári qaraı jalǵastyrady.
«Aýyl sharýalary birigip, taryny bir jerde óńdeýge kelisim jasaldy. Tsehqa arnalǵan ǵımarat bar. Aldaǵy ýaqytta Qyzylorda oblysyna baryp, izdeý jumysyn júrgizemiz. Sebebi ataqty taryshy Shyǵanaq Bersıev ótken ǵasyrda tary óńdeýge arnalǵan qural-jabdyqty Qyzylordadan jasatyp ákelgen. Biz sol izben júrip, kúnine 200 keli tary óńdeýge múmkindik beretin tehnologııany qaıta jańǵyrtqymyz keledi. Tapsyrys bar, biz de jyl saıyn tary ósirý aýmaǵyn keńeıtip júrmiz»,- dedi «Jaqyp» ShQ dırektory Jumabaı Jaqyp.
Sharýalar taryny sýarmaly jáne qurǵaq ádispen egedi. Sýarmaly ádispen mol ónim jınalady.
«Bıyl jańbyr az, kún ystyq boldy. Sondyqtan qurǵaq ádispen egilgen aýmaqtyń ár gektarynan 2-3 tsentner ónim jınaldy. Al sýarmaly alqaptyń ár gektarynan 12-15 tsentnerden ónim aldyq. Bári aýa raıyna baılanysty. Biz taryny ózen jaǵasyna ektik. 40 gektar aýmaqty sýarý úshin 3-4 kún boıy úzdiksiz motor qosýly bolady. Ári ózen sýy az. Jetpeı qalyp jatady. Degenmen týǵan jerden jyraqqa ketpeı, keler jyly tary aýmaǵyn 100 gektarǵa jetkizý josparymyz bar. Osy arqyly biz oblysty túgel tarymen qamtamasyz ete alamyz»,- dedi J.Jaqyp.
Aqtóbeniń Oıyl aýdanyna kommýnaldyq bazardan arnaıy oryn berildi. Aýyl sharýalary daıyn tary men talqandy, sút jáne sút ónimderin qalalyqtarǵa qoljetimdi baǵaǵa satady.
