AQSh pen Danııa Grenlandııaǵa qatysty ortaq kelisimge keldi – Tramp
ASTANA. KAZINFORM – AQSh, Danııa jáne Grenlandııa Vashıngtonnyń araldaǵy áskerı múmkindikterin edáýir arttyrýǵa jáne AQSh qarsylastarynyń onda áskerı baza salýyna jol bermeýge qatysty kelisimge keldi, dep habarlaıdy Reuters. Bul týraly AQSh prezıdenti Donald Tramp áleýmettik jeli arqyly málimdegen.
Tramp Truth Social jelisindegi jazbasynda AQSh-tyń ruqsatynsyz aralda amerıkalyq qarsylas elderdiń strategııalyq mańyzy bar ınvestıtsııa jasaı almaıtynyn jáne kelisimniń qoldanylý merzimi shektelmeıtinin aıtty.
– Biz Danııa jáne Grenlandııa ókilderimen birge AQSh-tyń Grenlandııa men Amerıka Qurama Shtattarynyń qaýipsizdigin qamtamasyz etý úshin aralda qajetti sharalardyń barlyǵyn júzege asyrý múmkindigin máńgilikke saqtap qalýyn qamtamasyz ettik, – dep jazdy ol.
Buǵan deıin Reuters AQSh pen Grenlandııa araldaǵy amerıkalyq áskerı qatysýdy keńeıtýge múmkindik beretin kelisimge jaqyndaǵanyn habarlaǵan. Bul Tramptyń Grenlandııany AQSh quramyna qosý týraly josparyn júzege asyrýdan áldeqaıda alys qadam.
Tramp kelissózderdiń nátıjesine kóńili tolatynyn bildirip, AQSh jaqyn arada araldaǵy áskerı qatysýyn keńeıtetinin aıtty. Qazir Grenlandııanyń soltústik-batysynda AQSh Ǵarysh kúshteriniń bir bazasy bar.
Danııa premer-mınıstriniń keńsesi kelisim Soltústik Atlantıka men Arktıkadaǵy qaýipsizdikti kúsheıtetinin málimdedi.
Rýbıo: kelisim qaýipsizdik máselelerin sheshedi
Kelisimniń naqty qandaı jańa áskerı nysandardy qamtıtyny ázirge belgisiz. AQSh 1951 jylǵy kelisim negizinde Grenlandııanyń áýe keńistigin paıdalaný jáne onda áskerı nysandar ornalastyrý quqyǵyna ıe.
Danııanyń avtonomııalyq aýmaǵy sanalatyn Grenlandııada kelisimniń qalaı qabyldanatyny da belgisiz. Aral turǵyndary táýelsizdikke umtylady jáne AQSh-tyń yqpalyn kúsheıtý áreketterine narazylyq bildirip keledi.
AQSh Memlekettik hatshysy Marko Rýbıo kelisim Vashıngtonnyń aralǵa qatysty ulttyq qaýipsizdik máselelerin «túpkilikti jáne tolyq» sheshetinin aıtty.
Memlekettik departament ókiliniń sózinshe, kelisim NATO-ǵa kirmeıtin elderdiń Grenlandııada áskerı baza salýyna tyıym salady. AQSh pen onyń odaqtastaryna strategııalyq mańyzy bar ınvestıtsııalarǵa ruqsat beriledi.
Sondaı-aq kelisim AQSh-qa Grenlandııaǵa turaqty túrde kirý, onda áskerı baza ornalastyrý jáne áýe keńistigin paıdalaný quqyqtaryn beredi. Bul erejeler Grenlandııa táýelsizdik alǵan jaǵdaıda da kúshinde qalady.
Aıta keteıik, bunyń aldynda Tramp AQSh Grenlandııany baqylaýǵa alýy tıis ekenin taǵy málimdegen-di.
Al jýyrda ǵana Danııa premer-mınıstri Mette Frederıksen Arktıka men Grenlandııaǵa qatysty máseleler boıynsha Danııa men AQSh beıbit yntymaqtastyq arqyly ortaq sheshimge kele alady dep úmit bildirgen edi.
