Adam bir jyldan astam ýaqyt emhanaǵa júginbese, oǵan bólinetin tarıf tómendetiledi
ASTANA. KAZINFORM — Buryn emhanalar adam bir ret te qaralmasa da «bekitilgen» adamdar sanyna qaraı qarjy alatyn. Nátıjesinde 4 mıllıonnan astam adam (22%) naqty medıtsınalyq kómek almaǵanymen, olar úshin qarjy bólinip otyrǵan.
Bul aıqyn másele týyndatty: adamdar dárigerge jaǵdaıy nasharlaǵan kezde ǵana júginedi. Sonyń saldarynan qazir emdeýge jatqyzýdyń shamamen 10 jaǵdaıynyń 7-eýi shuǵyl túrde júzege asady, al olardyń bir bóligin emhana deńgeıinde aldyn alýǵa bolatyn edi.
Endi qaǵıdat ózgeredi: eger adam bir jyldan astam ýaqyt emhanaǵa júginbese, oǵan bólinetin tarıf azdap tómendetiledi.
Emhanalar qarjynyń negizgi bóligin saqtaıdy. Ózgeristiń maqsaty — medıtsınalyq uıymdardy patsıenttermen belsendirek jumys isteýge yntalandyrý: tekserýlerge shaqyrý, skrınıngterdi eske salý, sozylmaly aýrýlardy baqylaý jáne jalpy patsıentti nazardan tys qaldyrmaý.
Patsıentter úshin bul — emhanalardyń nazar aýdarýy kúsheıedi degen sóz. Adamdardy profılaktıkalyq tekserýlerge jıi shaqyrady, aýrýlar erte anyqtalady, tıisinshe emdeý jeńil ári tıimdi bolady.
Bul ózgerister aýyr jaǵdaılar men shuǵyl emdeýge jatqyzýdy azaıtýǵa, statsıonarlarǵa túsetin júktemeni tómendetýge jáne kezekterdi qysqartýǵa múmkindik beredi.
Sonymen qatar medıtsına qyzmetkerleriniń yntalandyrýy kúsheıtildi: endi olar naqty nátıjeler úshin qosymsha tólem alady — onkologııalyq aýrýlardy, týberkýlezdi erte anyqtaý, sozylmaly aýrýlardy baqylaý. Júıe birtindep formaldy qyzmet úshin emes, naqty nátıje úshin tóleý modeline kóshýde.
Keıbir jekemenshik emhanalar bul ózgeristermen kelispeı, tabystyń azaıýynan qaýiptenip, sotqa júgingen.
Alaıda reformanyń negizgi máni basqa, qarjy naqty medıtsınalyq kómek kórsetilgen jerge baǵyttalýy tıis, tek tirkelgen adamdardyń esebin júrgizip, sol úshin memleketten qarjy alý tájirıbesinen bas tartý.
Medıtsınalyq-sanıtarııalyq alǵashqy kómekti reformalaý kezeń-kezeńimen júrgizilýde. 2024 jyldan bastap josparly emdeýge jatqyzý úshin qajetti tekserýler sany qysqartylyp, bıýdjet qarajaty men patsıent ýaqyty únemdeldi.
Dárigerler ózine tán emes fýnktsııalardan bosatylyp, patsıent qabyldaýǵa bólinetin ýaqyt artty. Meıirgerlerdiń ókilettikteri keńeıtilip, olar birqatar kúndelikti mindetterdi óz moınyna ala bastady.
Medıtsına qyzmetkerleriniń ýájdemesin arttyrý maqsatynda 2025 jyldyń sáýirinen bastap eńbekaqy tóleý modeli qaıta qaraldy: ana men náreste ólimin azaıtý, júrek-qantamyr aýrýlarynyń aldyn alý, onkologııalyq aýrýlar men týberkýlezdi erte anyqtaý sııaqty naqty nátıjelerge baılanysty tólemder engizildi.
Bekitilgen halyqpen belsendi jumys júrgizilgen jaǵdaıda, bir ýchaskege tólenetin ortasha qarjy kólemi toqsanyna 344 myń teńgeden 700 myń teńgege deıin ósti. Bul profılaktıkalyq jumysty kúsheıtýge jáne patsıentterdi júıeli baqylaýǵa naqty yntalandyrý boldy.
Aıta ketelik Astana medıtsınalyq týrızm habyna aınalyp keletini týraly jazǵan edik.
