Ábilıazovtiń Grýzııaǵa «sapary»
ASTANA. QazAqparat - Almatyda BTA banktiniń burynǵy basshysy Muhtar Ábilıazovtiń isi boıynsha sot protsesi jalǵasýda. Kezekti otyrysta Grýzııadaǵy qonaq úı qurylysy úshin enshiles kompanııalardy nesıelendirý men osy eldegi telekommýnıkatsııalyq kompanııa úlesterin satyp alý týraly epızod qaraldy.
BTA banki men Muhtar Ábilıazov úshin klassıkaǵa aınalǵan tásil boıynsha 2007 jyly qarjylyq ınstıtýt qyzmetkerleri «Medea Hotel Company B.V.» kompanııasyna qujattardy ázirlegen. Tergeý anyqtaǵandaı, atalǵan rásim BTA bankten qarjy jymqyrý maqsatynda jasalǵan.
Sol jyly BTA bank oılastyrǵan tásil boıynsha «Medea Hotel Company B.V.» atynan «Medeıa» qonaq úıiniń qurylysyna jáne aınalym qarajatyn toltyrý úshin 42,5 mıllıon AQSh dollary kóleminde nesıelik jeli ashýǵa ótinish jazylǵan.
Árıne, ony maquldaýda esh qıyndyq týyndamaǵan. Nesıelik komıtet saraptama júrgizbegen, qaryz alýshyny men onyń nesıelik tarıhyn teksermegen. Bank qyzmetkerleri qaryz alýshy kompanııanyń ıesi kim ekenin jaqsy bilgen, sol sebepti sheshim óte qysqa merzimde qabyldanǵan.
Nesıelik komıtet tez arada nesıeleýdiń jalpy lımıtin 42,5 mıllıonnan 69 mıllıon AQSh dollaryna deıin kóterý týraly sheshim qabyldaǵan.
«Bankte qaryz alýshynyń bıznes-josparyndaǵy maqsattar men mindetterdi júzege asyrý múmkindigi týraly, qaryz alýshynyń qarjylyq jaǵdaıy týraly, alynǵan qarajatty maqsatty qoldanýy jónindegi baqylaý esebi men qaıta qarjylandyrylǵan nesıeni paıdalaný tıimdiligine taldaý jáne nesıeniń qaıtymdylyǵy men maqsatqa sáıkestigi týraly baǵalaýdy qamtıtyn tujyrym joq», - dedi zardap shegýshi taraptyń ókili Talǵat Amantaı.
Berilgen nesıe ózge nesıeler sekildi ótelmegen. Jalpy alǵanda, Talǵat Amantaıdyń habarlaýynsha, dál osy shemamen bankten 20 mıllıon dollardan astam qarajat urlanǵan. Eń qyzyǵy, Grýzııadaǵy qonaq úı sol kúıi turǵyzylmaǵan. Túptep kelgende, berilgen qarajattyń barlyǵyn Ábilıazov jymqyrǵan jáne jaratyp jibergen.
Dál osyndaı aıla-tásilmen Ábilıazov BTA bank qarajatynan taǵy da 125 mıllıonnan astam qarjyny jymqyrǵan. Bul jaǵdaıda qaryz alýshy retinde Ábilıazovtiń sybaılastary nazarda ustaǵan «Black Sea Telekom Holding B.V.» jalǵan kompanııasy kórsetilgen. Bul joly qarjylandyrý maqsaty retinde «Grýzııa birikken telekommýnıkatsııalyq kompanııasynyń» jarǵylyq kapıtalyndaǵy úlesterdi satyp alý dep jazylǵan. BTA bank basshylyǵy tóleýge qabiletsiz kompanııanyń ótinimin tolyq kólemde qanaǵattandyrǵan. Onyń ústine, aqsha áli kúnge deıin qaıtarylmaǵan, al Grýzııadaǵy nesıelendirilgen jobalar eshqandaı dıvıdentter ákelmegen.
Ábilıazovtiń Grýzııadaǵy múddeleri eki jobamen shektelip qalmaǵan. Óte qysqa merzim ishinde BTA bank Ábilıazovtiń tikeleı qatysýymen taǵy bes jobany qarjylandyrǵan.
Osylaısha, «Georgia tourists B.V.» kompanııasy jer ýchaskelerin alý úshin 3 mıllıon dollardan astam qarajatqa ıe bolǵan. Batýmı qalasynda «Meshetı» qonaq úı-turǵyn úı keshenin salý úshin «Kolhida Invest B.V.» kompanııasyna 4 mıllıon dollar berilgen. «Tbilisi Hotel Holding B.V.» kmopanııasy Grýzııada jyljymaıtyn múlik satyp alý úshin shamamen 56 mıllıon dollarǵa nesıelengen. Taǵy 10 mıllıon dollarǵa «Batumi Rivera B.V.» kompanııasy jer ýchaskelerin alyp, nysandar qurylysyn bastaý úshin qarjylandyrylǵan.
78,7 mıllıon AQSh dollar kólemindegi eń iri qaryz «Tbilisi central plaza B.V.» kompanııasyna berilgen. Bul qarajatqa kompanııa jer men alańdar satyp alyp, jobalyq jumystardy júzege asyryp, ákimshilik shyǵyndar men aınalym qarajatyn qarjylandyrýy tıis bolǵan. Grýzııalyq jobalarynyń arqasynda Ábilıazov pen onyń sybaılastary shamamen 300 mıllıon dollardy jymqyrǵan.
