3 qazan. Kazinform kúntizbesi. Tulǵalar týǵan kún

Zaǵıpa BALIEVA, Qazaqstan Respýblıkasynyń qoǵam jáne memleket qaıratkeri

1958 jyly Almaty oblysynda dúnıege kelgen. 1981 jyly Qazaq memlekettik ýnıversıtetin «quqyqtaný» mamandyǵy boıynsha támamdaǵan. 1998 jyly Qazaq memlekettik basqarý akademııasynyń aspırantýrasyn, 1999 jyly Máskeý memlekettik tehnologııalyq akademııasynyń doktorantýrasyn bitirgen.

Eńbek jolyn 1975 jyly kásiptik-tehnıkalyq ýchılışede laborant bolyp bastaǵan jáne bul qyzmetti 1976 jylǵa deıin atqarǵan. 1981-1982 jyldary Jambyl oblystyq qurylys bankinde zań keńesshisi qyzmetin atqarǵan. 1982-1986 jyldary Jambyl qalalyq atqarý komıtetinde zańger bolyp eńbek etken. 1986-1992 jyldary Almaty qalalyq atqarý komıtetiniń turǵyn úı alańdaryn esepke alý jáne bólý basqarmasynda ınspektor, bólim meńgerýshisi qyzmetterin atqarǵan. 1992-1994 jyldary Almaty qalasy ákimshiligi basshysy apparatynyń zań bólimin basqarǵan. 1994-1995 jyldary Qazaqstan Respýblıkasy Joǵarǵy Keńesiniń Ekonomıkalyq reforma jónindegi komıteti tóraǵasynyń orynbasary qyzmetin atqarǵan. 1995-1996 jyldary Qazaqstan Respýblıkasy Ortalyq saılaý komıssııasynyń hatshysy boldy. 1996-2005 jyldary Qazaqstan Respýblıkasy Ortalyq saılaý komıssııasynyń tóraǵasy qyzmetin atqaryp, eldegi saılaý júıesin uıymdastyrý men jetildirý baǵytyndaǵy jumystarǵa jetekshilik etti. 2005-2009 jyldary Qazaqstan Respýblıkasynyń Ádilet mınıstri qyzmetin atqardy. 2009-2011 jyldary Qazaqstan Respýblıkasy Parlamenti Májilisiniń IV shaqyrylym depýtaty bolyp, Zańnama jáne sot-quqyqtyq reforma komıtetiniń múshesi retinde zań shyǵarý jumystaryna qatysty. 2012-2016 jyldary Qazaqstan Respýblıkasy Parlamenti Májilisiniń V shaqyrylym depýtaty bolyp, Halyqaralyq ister, qorǵanys jáne qaýipsizdik komıtetiniń quramynda qyzmet atqardy. 2016-2018 jyldary Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy Bala quqyqtary jónindegi ýákil qyzmetin atqardy. 2016-2021 jyldary Qazaqstan Respýblıkasy Parlamenti Májilisiniń VI shaqyrylym depýtaty bolyp, Halyqaralyq ister, qorǵanys jáne qaýipsizdik komıtetiniń múshesi boldy. Keıin Qazaq ulttyq agrarlyq zertteý ýnıversıtetinde strategııalyq damý jáne ınfraqurylym, tsıfrlandyrý jónindegi prorektor qyzmetin atqardy.

«Qurmet», «Parasat», «Kúmis alqa» ordenderimen, sondaı-aq «Astana», «Qazaqstan Respýblıkasynyń táýelsizdigine 10 jyl», «Qazaqstan Respýblıkasynyń táýelsizdigine 20 jyl», «Qazaqstan Konstıtýtsııasyna 10 jyl» medaldarymen marapattalǵan.

Lıazzat AQYLJANOVA, Qaraǵandy qalasy ákiminiń orynbasary

1976 jyly Abaı oblysynda dúnıege kelgen. Joǵary bilimi bar. Quqyqtaný mamandyǵyn meńgergen, ekonomıst, memlekettik jáne jergilikti basqarý salasynyń magıstri.

Eńbek jolyn 1999 jyly bastap, ishki ister organdarynda qyzmet atqarǵan. 2003 jyly Qazaqstan Respýblıkasy Parlamenti Májilisi depýtatynyń kómekshisi qyzmetin atqarǵan. Keıin Qazaqstan Respýblıkasy Parlamenti Májilisiniń uıymdastyrý-baqylaý jáne kadr jumysy bóliminde bas sarapshy, «Nur Astana» JShS-da zańger, Astana qalasyndaǵy «Qazposhta» AQ Syrtqy baılanystar departamentinde menedjer bolyp eńbek etken. 2012 jyly Qazaqstan Respýblıkasy Parlamenti Májilisindegi «Halyq kommýnısteri» fraktsııasy apparatynyń basshysy bolǵan. 2014 jyly Almaty qalasyndaǵy «Atameken» Ulttyq kásipkerler palatasynda kásipkerlerdiń quqyqtaryn qorǵaý bóliminiń bas sarapshysy bolyp jumys istegen. 2016-2019 jyldary Qaraǵandy qalasynyń Qazybek bı atyndaǵy aýdany ákiminiń orynbasary qyzmetin atqardy. Keıin Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq ekonomıka mınıstrligi Statıstıka komıtetiniń Almaty qalasy boıynsha statıstıka departamentiniń Quqyqtyq basqarmasyn basqardy. Odan keıin Qaraǵandy qalasynyń ishki saıasat bóliminiń basshysy qyzmetin atqarǵan. 2022 jyly Qaraǵandy qalasy ákiminiń orynbasary bolyp taǵaıyndaldy. Keıin «Qoǵamdyq damý ortalyǵy» KMM basshysynyń orynbasary qyzmetin atqardy. 2026 jyly Almaty qalasy ákimdiginiń Іshki saıasat basqarmasyna qarasty «Qoǵamdyq damý ortalyǵy» KMM basshysy qyzmetine taǵaıyndaldy.

Qazirgi qyzmetin 2026 jylǵy maýsymnan beri atqaryp keledi.

Ashat ShAHAROV, Aqtóbe oblysynyń ákimi

1978 jyly Orynbor oblysynda (RKFSR) dúnıege kelgen. 1999 jyly Qazaq memlekettik sport jáne týrızm akademııasyn «dene tárbıesi pániniń muǵalimi — sport jattyqtyrýshysy» mamandyǵy boıynsha támamdaǵan. 2002 jyly T.Rysqulov atyndaǵy Qazaq ekonomıkalyq ýnıversıtetin «halyqaralyq ekonomıst» mamandyǵy boıynsha bitirgen. 2013 jyly Reseı Federatsııasy Prezıdenti janyndaǵy Reseı halyq sharýashylyǵy jáne memlekettik qyzmet akademııasynyń aspırantýrasyn támamdaǵan.

Eńbek jolyn 2000 jyly Q.Jubanov atyndaǵy Aqtóbe memlekettik ýnıversıtetiniń sport pánderi kafedrasynda oqytýshy bolyp bastaǵan. 2004-2007 jyldary Aqtóbe memlekettik pedagogıkalyq ınstıtýtynda oqytýshy bolyp qyzmet etip, sonymen qatar Aqtóbe oblystyq Olımpıada rezervin daıarlaý ortalyǵynyń dırektory boldy. 2013-2017 jyldary Batys Qazaqstan oblysy Qaratóbe aýdanynyń ákimi qyzmetin atqardy. 2017-2020 jyldary Batys Qazaqstan oblysy Zelenov aýdanynyń ákimi bolyp eńbek etti. 2020-2022 jyldary Aqtóbe qalasynyń ákimi qyzmetin atqardy. 2022-2023 jyldary Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti Ákimshiliginiń Memlekettik ınspektory boldy.

Qazirgi qyzmetin 2023 jylǵy qyrkúıek aıynan bastap atqaryp keledi.

Ermek KENJEHANULY, Qazaqstan Respýblıkasy Aýyl sharýashylyǵy vıtse-mınıstri

1988 jyly Ońtústik Qazaqstan oblysynda (qazirgi Túrkistan oblysy) dúnıege kelgen. 2010 jyly Ulybrıtanııadaǵy Redıng ýnıversıtetin aýyl sharýashylyǵy salasyndaǵy ekonomıst mamandyǵy boıynsha támamdaǵan. 2011 jyly atalǵan ýnıversıtette ınvestıtsııalardy basqarý mamandyǵy boıynsha magıstr dárejesin alǵan. 2013 jyly Koreıa Respýblıkasyndaǵy Adjý ýnıversıtetin bıznes-ákimshilendirý mamandyǵy boıynsha bitirgen.

Eńbek jolyn 2011 jyly «QazAgro ulttyq basqarýshy holdıngi» AQ-da menedjer bolyp bastaǵan. Keıin «ARQA» ÓIK» AQ basqarma bastyǵy, Qaraǵandy oblysy Aqtoǵaı aýdany ákimi apparatynyń basshysy qyzmetterin atqarǵan. Odan ári Qazaqstan Respýblıkasy Aýyl sharýashylyǵy mınıstrliginiń Investıtsııalyq jobalar jáne qarjy quraldary departamenti Investıtsııalar basqarmasynyń basshysy, Halyqaralyq yntymaqtastyq jáne ekonomıkalyq ıntegratsııa departamenti Halyqaralyq yntymaqtastyq basqarmasynyń basshysy qyzmetterinde eńbek etti. 2015-2018 jyldary Aqtóbe oblysynyń Syrtqy baılanystar jáne týrızm basqarmasyn basqardy. 2018-2019 jyldary Aqtóbe oblysynyń Aqparattandyrý jáne syrtqy baılanystar basqarmasynyń basshysy qyzmetin atqardy. 2019-2021 jyldary Aqtóbe oblysy Mártók aýdanynyń ákimi boldy. 2021-2022 jyldary Aqtóbe oblysy ákiminiń orynbasary qyzmetin atqardy. 2022-2024 jyldary Túrkistan oblysy ákiminiń orynbasary boldy.

Qazirgi qyzmetin 2024 jylǵy maýsym aıynan bastap atqaryp keledi.

Isa BAIZAQOV, aqyn, ánshi, akter, dombyrashy, kompozıtor, qazaqtyń tuńǵysh kásibı akterleriniń biri

1900 jyly Pavlodar oblysynda dúnıege kelgen. Orynbordaǵy Qazaq halyq aǵartý ınstıtýtyn, keıin Abaı atyndaǵy Qazaq pedagogıkalyq ınstıtýtyn (qazirgi Abaı atyndaǵy Qazaq ulttyq pedagogıkalyq ýnıversıteti) támamdaǵan.

Ol jastaıynan sýyrypsalma aqyndyǵymen, ánshiligimen jáne dombyra tartý sheberligimen tanylǵan. 1919-1920 jyldary Bágıt, Qudaıbergen sekildi belgili aqyndarmen aıtysyp, jeńiske jetken. Osy kezeńde jumysshy fakýltetinde bilim alyp, drama úıirmesine qatysqan. 1924 jyldan bastap shyǵarmalary baspasóz betterinde jarııalana bastady. 1926 jyly Qyzylordada tuńǵysh Qazaq ulttyq teatry ashylǵan kezde, onyń alǵashqy akterleri bolyp teatr sahnasyna shyqty. Muhtar Áýezovtiń «Eńlik — Kebek», «Báıbishe — toqal» pesalaryndaǵy basty rólderdi somdap, qazaq teatr óneriniń qalyptasýy men damýyna eleýli úles qosty. Halyq arasynda keń taraǵan kóptegen ánderdi oryndap, el ishine keńinen taratty. Ol epıkalyq shyǵarmalar men poemalardyń avtory. Onyń qalamynan «Altaı aıasynda», «Kavkaz», «Nege Alataý shattandy», «Uly qurylys», «On bir kún, on bir tún», «Quralaı sulý», «Qoıshynyń ertegisi» sekildi týyndylar dúnıege kelgen.

Óneri men shyǵarmashylyq eńbegi úshin Qyzyl Tý ordenimen jáne medaldarmen marapattalǵan.

Aqynnyń týǵanyna 80 jyl tolýyna oraı «Belovodskıı» keńsharyna Isa Baızaqovtyń esimi berildi. Ertis aýdanyndaǵy Mádenıet saraıynyń qasbetine aqynnyń bıýsti ornatylyp, aýdan ortalyǵyndaǵy kóshelerdiń biri onyń atymen ataldy.

Baqytjan MOMYShULY, jazýshy, aýdarmashy

1941 jyly Almaty qalasynda dúnıege kelgen. № 10 orta mektepti oıdaǵydaı támamdap, pedagogıkalyq ınstıtýttyń shet tilder fakýltetine oqýǵa túsedi. Eńbek jolyn Jýaly aýdandyq gazetiniń redaktsııasynda bastap, keıin Jambyl oblystyq gazetinde aýdarmashy, «Lenınskaıa smena» gazetinde ádebı qyzmetker bolyp eńbek etti.

Ádebıettegi shyǵarmashylyq jolyn kórkem aýdarmadan bastady. Ol qazaq ádebıetiniń kórnekti ókilderi Sherhan Murtazanyń, Jaısanbek Moldaǵalıevtiń, Oralhan Bókeıdiń, Kemel Toqaevtyń, Qaldarbek Naımanbaevtyń, Bek Toǵysbaevtyń, Mádı Aıymbetovtiń, Kákimjan Qazybaevtyń jáne basqa da qalamgerlerdiń shyǵarmalaryn orys tiline aýdaryp, oqyrman qaýymǵa tanystyrdy.

Onyń qalamynan «Kogda ty rıadom» romany, «Voshojdenıe k ottsý» trılogııasy, «Synovıa velıkogo volka», «Serdtse volka», «Prelomlenıe sveta», «Predanıe knıazeı vremenı», «ıAvlenıe sınego taýteke», «Sled ptıtsy v nebe» jáne basqa da kórkem shyǵarmalar dúnıege keldi. Jazýshynyń prozasyna adam bolmysynyń tereń syrlaryn ashý, tirshiliktiń adamgershilik negizderin zerdeleý, rýhanı qundylyqtardy arqaý etý tán. Onyń shyǵarmalarynda adamnyń taǵdyry, ulttyq sana, rýh pen ımandylyq, áke men bala arasyndaǵy sabaqtastyq sekildi máńgilik taqyryptar keńinen kórinis tabady.

Baqytjan Momyshuly birneshe ret Qazaqstan Jazýshylar odaǵy basqarmasynyń múshesi bolyp saılandy. Qazaq mádenıeti men ádebıetiniń damýyna qosqan eleýli úlesi úshin birqatar memlekettik medaldarmen jáne «Qurmet» ordenimen marapattaldy.