29 sáýir. Týǵan kún ıeleri

NUR-SULTAN. QazAqparat - Búgin, ıaǵnı 29 sáýirde tulǵalardan kimder dúnıege kelgen? QazAqparat oqyrmandaryna esimder kúntizbesin usynady.

29  sáýir. Týǵan kún ıeleri

ESІMDER

null 113 jyl buryn (1906-1968) kompozıtor, dırıjer, mýzykatanýshy, etnograf, Qazaqstannyń halyq ártisi, ónertaný ǵylymynyń doktory, professor, akademık, eki márte Memlekettik syılyqtyń jáne Shoqan Ýálıhanov atyndaǵy syılyqtyń laýreaty Ahmet Qýanuly JUBANOV dúnıege keldi.

Aqtóbe oblysynyń Temir aýdanynda týǵan. 1929-1932 jyldary - Lenıngradtaǵy M.Glınka atyndaǵy mýzyka tehnıkýmynyń skrıpka synybyna oqýǵa qabyldanyp, keıin Rımskıı-Korsakov atyndaǵy konservatorııada goboı synyby boıynsha jáne Lenıngrad konservatorııasynyń tarıhı-teorııalyq fakýltetinde qosymsha bilim alady. 1932-1933 jyldary Lenıngrad ónertaný akademııasynyń aspıranty. 1933 jyly Almaty mýzyka-drama tehnıkýmynda sabaq berip, qazaq tilinde alǵashqy «mýzyka álippesin» qurastyrady. A.Jubanovtyń jetekshiligimen 20 ǵasyrdyń 30-jyldary qazaq mýzykasyn zertteıtin ǵylymı kabınet, mýzyka-tájirıbelik sheberhana, KSRO Ǵylym Akademııasynyń Qazaq fılıaly tóralqasy janynan ónertaný sektory (qazirgi Ádebıet jáne óner ınstıtýtynyń mýzyka bólimi) ashyldy. 1934 jyly A.Jubanov alǵash 11 adamnan quralǵan dombyrashylar ansambli negizinde Qazaq ulttyq halyq aspaptar orkestrin uıymdastyrdy.

1935-1945 jyldary Qazaq fılarmonııasynyń kórkemdik jetekshisi ári dırıjeri boldy. 1945-1951 jyldary - Almaty konservatorııasynyń (qazirgi Qazaq ulttyq konservatorııasy) rektory, 1954-1961 jyldary osy konservatorııadaǵy ózi ashqan halyq aspaptar kafedrasynyń meńgerýshisi bolyp, qazaq halyq mýzykasynyń tarıhynan, dırıjerlik óner men aspaptanýdan sabaq berdi. 1961-1968 jyldary A.Jubanov Ádebıet jáne óner ınstıtýtynyń mýzyka bólimin basqardy.

A.Jubanov - qazaq halqynyń qazirgi zamanǵy kásibı mýzykasynyń negizin qalaǵan aǵa býyn kompozıtorlardyń biri. Ol qazaq mýzykasyn kúrdeli aspaptyq sımfonııalyq shyǵarmalarmen baıytty. Olar: «Tájik bıi», «Qazaq bıleri», «Tólegen Toqtarov», «Arııa», «Abaı sıýıtasy», t.b. soǵys jyldaryndaǵy onyń «Sert», «Qalǵanynsha qasyq qan», «Moskva», «Maıdannan hat», «Qarlyǵash» sııaqty vokaldyq týyndylary qazaq halqynyń ulttyq mýzyka mádenıetine sony órnek qosty. Budan soń ol Ǵ.Músirepovtiń «Qozy Kórpesh - Baıan sulý», M.Aqynjanovtyń «Isataı-Mahambet» (M.Ivanov-Sokolskıımen birge) pesasyna, «Amankeldi» fılmine mýzyka jazdy, «Otanym», «Aq sholpan», «Bizdiń el», «Jylqyshy», «Lırıkalyq án», t.b. ánder shyǵardy.

Almaty qalasy kósheleriniń birine, Respýblıkalyq mýzyka mektep-ınternatyna A.Jubanov esimi berilgen.

null 65 jyl buryn (1954) aqyn, Qazaqstan Jazýshylar odaǵynyń tóraǵasy, Qazaqstan Respýblıkasy Jýrnalıstıka akademııasynyń akademıgi, Qazaqstan Memlekettik syılyǵynyń jáne Qazaqstan Jýrnalıster odaǵynyń M.Jumabaev atyndaǵy syılyǵynyń laýreaty, Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri Ulyqbek Orazbaıuly ESDÁÝLET dúnıege keldi.

Shyǵys Qazaqstan oblysynda týǵan. Qazaq memlekettik ýnıversıtetin, A.Gorkıı atyndaǵy Ádebıet ınstıtýty janyndaǵy Joǵary ádebı kýrsty bitirgen. «Qazaqstan pıoneri» gazetinde, «Jazýshy» baspasynyń poezııa redaktsııasynda redaktor, «Qazaq ádebıeti» gazetinde bólim meńgerýshisi qyzmetterin atqarǵan. 1988-1991 jyldary - Qazaqstan Jazýshylar odaǵy basqarmasynyń hatshysy. 1991-1993 jyldary - «Jas qazaq» gazetiniń bas redaktory. 1993-1997 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasy Syrtqy ister mınıstrliginiń bas mamany. 1997-2001 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasy Mádenıet, aqparat jáne qoǵamdyq kelisim mınıstrligi Tilderdi damytý departamentiniń bólim meńgerýshisi. 2001-2002 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasy Premer-Mınıstri Keńsesiniń sektor meńgerýshisi. 2002-2008 jyldary «Qazaq ádebıeti» gazetiniń bas redaktory, 2008 jyldan «Juldyz» jýrnalynyń bas redaktory. Qazaqstan Jazýshylar odaǵynyń tóraǵasy.

Aqynnyń «Qanat qaqty», «Jaratylys», «Kózderińe ǵashyqpyn», «Juldyz jaryǵy», «Altaıdyń altyn tamyry», «Zaman-aı», «Kıiz kitap», t.b. jyr jınaqtary jaryq kórgen. Onyń óleńderine belgili sazgerler án jazǵan. Birqatar óleńderi shet el tilderine aýdarylǵan. Ózi de kórkem aýdarma salasynda M.Lermontov, A.Blok, N.Rýbtsov týyndylaryn qazaq tiline tárjimalaǵan.

«Qurmet» ordenimen marapattalǵan.

null 63 jyl buryn (1956) Qazaqstan isker áıelderi qaýymdastyǵynyń prezıdenti Raýshan Birgebaıqyzy SÁRSEMBAEVA dúnıege keldi.

Almaty qalasynda týǵan. Almaty halyq sharýashylyǵy ınstıtýtyn bitirgen. Ekonomıka ǵylymdarynyń kandıdaty, áleýmettaný ǵylymdarynyń doktory.

Genderlik teńdik máselelerine arnalǵan monografııa men oqý quralynyń, sondaı-aq 50-den astam maqalanyń avtory. «Nur Otan» HDP saıası keńesiniń múshesi. Qazirgi qyzmetinde 1995 jylǵy qazannan beri.






null 58 jyl
buryn (1961) saıası-qoǵamdyq «Aıqyn» gazetiniń bas redaktory, jýrnalıst, Qazaqstan Respýblıkasy Gýmanıtarlyq ǵylym akademııasynyń, Qazaqstan Respýblıkasy Jýrnalıstıka akademııasynyń akademıgi, BAQ salasyndaǵy Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti syılyǵynyń jáne Qazaqstan Jýrnalıster odaǵynyń B.Bulqyshev atyndaǵy syılyǵynyń laýreaty Nurtóre Baıtilesuly JÚSІP dúnıege keldi.

Qyzylorda oblysynyń Shıeli aýdanynda týǵan. Ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıtetin bitirgen. Pavlodar oblystyq «Qyzyl tý» gazetiniń tilshisi, kólik jáne kommýnıkatsııalar bóliminiń meńgerýshisi, bas redaktorynyń orynbasary qyzmetin atqarǵan. 1990-1996 jyldary - «Egemen Qazaqstan» gazeti ekonomıka bóliminiń meńgerýshisi, bas redaktorynyń orynbasary. 1996-2002 jyldary - «Jas alash» gazetiniń bas redaktory. 2002-2005 jyldary - «Aq Jol Qazaqstan» gazetiniń bas redaktory. 2005-2006 jyldary - «Egemen Qazaqstan» gazetiniń bas dırektory. 2006-2008 jyldary - «Astana habary» gazetiniń bas redaktory. 2008 jyldyń aqpanynan bastap - qazirgi qyzmetinde.

Onyń «Biz kimnen kembiz», «Qazaqtyń qyzy», «Eles pen beles» atty pýblıtsıstıkalyq jınaqtary jaryq kórgen.

«Qurmet» ordenimen, medaldarmen marapattalǵan.

null 54 jyl buryn (1965) Aqtóbe oblysy ákiminiń orynbasary Marat Luqpanuly TOQJANOV dúnıege keldi.

Batys Qazaqstan oblysy Terekti aýdanynda týǵan. Qaraǵandy memlekettik ýnıversıtetin, Qaraǵandy memlekettik zań akademııasyn bitirgen.

Batys Qazaqstan oblysy Oral qalasy ákiminiń orynbasary, Shyńǵyrlaý aýdanynyń ákimi qyzmetterin atqarǵan. 2010-2012 jyldary oblystyq bilim basqarmasynyń bastyǵy. 2012 jyldan Batys Qazaqstan oblystyq ishki saıasat basqar­masynyń bastyǵy. 2013-2016 jyldary Batys Qazaqstan oblysy ákimi ap­paratynyń basshysy. Batys Qazaqstan oblysy ákiminiń orynbasary (2016-2017). QR Kásipodaqtar federatsııasy tóraǵasynyń orynbasary (01.2018-12.2018).

Qazirgi qyzmetinde 2018 jyldyń jeltoqsan aıynan beri.