29 qazan. Kazinform kúntizbesi. Tulǵalar týǵan kún

Búgin, 29 qazan kúni tulǵalardan kimder dúnıege kelgen? Kazinform oqyrmandaryna esimder kúntizbesin usynady.

29 qazan. Kazinform kúntizbesi. Tulǵalar týǵan kún
Foto: Kazinform/ Midjourney

Jıgýlı DAIRABAEV, Qazaqstan Fermerler qaýymdastyǵy basqarmasynyń tóraǵasy

Jıgýlı Daırabaev
Foto: Vıktor Fedıýnın/ Kazinform

1954 jyly dúnıege kelgen. 1981 jyly Turar Rysqulov atyndaǵy Qazaq aýyl sharýashylyǵy ınstıtýtyn, 1989 jyly Agroónerkásip kesheniniń joǵary mektebin bitirgen. Mamandyǵy – ǵalym-agronom.

Eńbek jolyn 1971-1972 jyldary shopannyń kómekshisi, avtokólik júrgizýshisi bolyp bastaǵan. 1974-1977 jyldary Lýgovoı aýdanyndaǵy «Kommýnızm joly» kolhozy komsomol komıtetiniń hatshysy, 1977 jyly Lýgovoı aýdandyq komsomol komıtetiniń nusqaýshysy boldy. 1977-1980 jyldary «Kommýnızm joly» kolhozy kásipodaq komıtetiniń tóraǵasy, 1980-1984 jyldary Kamenka aýyldyq atqarý komıtetiniń tóraǵasy, 1984-1985 jyldary Lýgovoı aýdandyq partııa komıtetiniń nusqaýshysy, 1985-1987 jyldary «Alǵabas» qoı keńshary partııa komıtetiniń hatshysy boldy. 1987-1995 jyldary Jambyl atyndaǵy kolhozdy basqardy. 1995 jyly Turar Rysqulov aýdanynyń aýyl sharýashylyǵy basqarmasynyń bastyǵy boldy. 1995-1997 jyldary «Qoraǵaty» keńsharynyń dırektory, 1997-2001 jyldary Turar Rysqulov aýdanynyń statıstıka basqarmasynyń bastyǵy boldy. 2001-2009 jyldary Shý aýdanyndaǵy «Berlik» astyq qabyldaý kásipornyn jáne Merki aýdanyndaǵy «Qazeksım-Merke» mekemesin basqardy. 2009-2015 jyldary «MOLBAL» JShS-nyń bas dırektory, 2015-2019 jyldary «Qazaqstan fermerler odaǵy» respýblıkalyq qoǵamdyq birlestiginiń Jambyl oblystyq fılıalynyń tóraǵasy qyzmetin atqardy. 2019 jyly Qazaqstan Fermerler qaýymdastyǵy basqarmasynyń tóraǵasy, 2022 jyly «Atameken» UKP Prezıdıýmy Agroónerkásip kesheni komıtetiniń tóraǵasy boldy. 2022-2024 jyldary Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti janyndaǵy Ulttyq quryltaıdyń múshesi boldy. 2022 jyly Úkimet janyndaǵy Otandyq kásipkerler keńesiniń múshesi, 2020-2023 jyldary «Azyq-túlik kelisimshart korporatsııasy» UK» AQ dırektorlar keńesiniń táýelsiz dırektory qyzmetin atqardy. 2022-2025 jyldary «Aýyl» halyqtyq-demokratııalyq patrıottyq partııasy tóraǵasynyń orynbasary, 2023-2026 jyldary VIII saılanǵan Qazaqstan Respýblıkasy Parlamenti Májilisiniń depýtaty boldy.

«Qurmet» ordenimen jáne Qazaqstan Respýblıkasynyń mereıtoılyq medaldarymen marapattalǵan.

Vladımır KIM, «Kazakhmys Holding» JShS prezıdenti

Vladımır Kım
FOTO: HITECHGP.CO.UK

1960 jyly Ońtústik Qazaqstan oblysynda (qazirgi Túrkistan oblysy) dúnıege kelgen. 1982 jyly Almaty sáýlet-qurylys ınstıtýtyn bitirgen. Tehnıka ǵylymdarynyń kandıdaty.

Eńbek jolyn Almaty qalalyq partııa komıtetiniń aýdandyq komıtetinde nusqaýshy, aýdandyq atqarý komıteti tóraǵasynyń orynbasary bolyp bastaǵan. 1995 jyly «Jezqazǵantústimet» AQ-nyń basqarýshy dırektory jáne bas atqarýshy dırektory, 2000 jyly osy kompanııanyń dırektorlar keńesiniń tóraǵasy boldy. 2005-2013 jyldary «Qazaqmys» (KAZ Minerals) kompanııasynyń dırektorlar keńesin basqardy. Keıin KAZ Minerals PLC dırektorlar keńesiniń atqarýshy emes múshesi boldy.

«Qurmet» jáne I dárejeli «Barys» ordenderimen marapattalǵan.

Erlan AITJANOV, Qazaqstan Respýblıkasy Joǵary Sot Keńesiniń múshesi

Erlan AITJANOV
Foto: Gov.kz

1964 jyly Almaty qalasynda dúnıege kelgen. 1990 jyly Qazaq memlekettik ýnıversıtetin zańger mamandyǵy boıynsha bitirgen.

Eńbek jolyn 1990-1991 jyldary Almatydaǵy «Sheber» qurylys kompanııasynda zańger bolyp bastaǵan. 1995-2000 jyldary Almaty qalalyq sotynyń sýdıasy, 2000-2002 jyldary Jetisý aýdandyq sotynyń tóraǵasy boldy. 2002-2008 jyldary Atyraý oblystyq sotynyń azamattyq ister jónindegi alqasyn, 2008-2009 jyldary Almaty qalalyq sotynyń azamattyq ister jónindegi alqasyn, 2009-2010 jyldary Aqtóbe oblystyq sotynyń azamattyq ister jónindegi alqasyn basqardy. 2010-2011 jyldary Aqtóbe oblystyq sotynyń kassatsııalyq sot alqasynyń tóraǵasy, 2011-2016 jyldary Aqtóbe oblystyq sotynyń tóraǵasy qyzmetin atqardy. 2016-2021 jyldary Soltústik Qazaqstan oblystyq sotyn basqardy. 2021-2023 jyldary Almaty qalalyq sotynyń sýdıasy, 2023 jyly Qazaqstan Respýblıkasy Joǵarǵy Sotynyń sýdıasy boldy.

Qazirgi qyzmetin 2025 jylǵy maýsymnan bastap atqaryp keledi.

«Qazaqstan Respýblıkasynyń táýelsizdigine 20 jyl», «Qazaqstan Respýblıkasy prokýratýrasyna 20 jyl», «Qazaqstan polıtsııasyna 20 jyl» medaldarymen marapattalǵan.

Jaıdarman ISAQOV, «QazTransOıl» AQ-nyń quqyqtyq qamtamasyz etý jónindegi basqarýshy dırektory

Jaıdarman ISAKOV
Foto: prg.kz

1965 jyly dúnıege kelgen. 1989 jyly Kırov atyndaǵy Qazaq memlekettik ýnıversıtetin quqyqtaný mamandyǵy boıynsha, 2003 jyly Reseı Federatsııasy Úkimeti janyndaǵy Halyq sharýashylyǵy akademııasyn munaı-gaz salasynyń zańgeri mamandyǵy boıynsha bitirgen.

Eńbek joly: 1989-2000 jyldary Qazaqstandaǵy zań fırmalary men kompanııalarynda, bankterde jáne QR Qarjy mınıstrliginiń zań departamentinde jumys istedi. 2000-2002 jyldary «QazTransGaz» JAQ zań departamenti dırektorynyń orynbasary, 2002-2014 jyldary «QazTransOıl» AQ zań departamentiniń dırektory boldy. 2014-2020 jyldary osy kompanııanyń quqyqtyq qamtamasyz etý jónindegi basqarýshy dırektory, 2020-2022 jyldary bas dırektorynyń orynbasary qyzmetin atqardy.

Qazirgi qyzmetin 2022 jylǵy naýryzdan bastap atqaryp keledi.

Shyńǵys ÁRІNOV, Almaty oblysynyń ákimi

Shyńǵys ÁRІNOV, Almaty oblysynyń ákimi
Foto: Úkimet

1983 jyly dúnıege kelgen. Ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıtetiniń halyqaralyq qatynastar fakýltetin, Qazaq eńbek jáne áleýmettik qatynastar akademııasyn quqyqtaný mamandyǵy boıynsha, Azamattyq avıatsııa akademııasyn tasymaldaýdy, qozǵalysty uıymdastyrý jáne kólikti paıdalaný mamandyǵy boıynsha bitirgen. 2022 jyly Qazaqstan Respýblıkasy Memlekettik kúzet qyzmetiniń general-maıory ataǵyn alǵan.

Eńbek joly: 2006-2022 jyldary Qazaqstan Respýblıkasy Memlekettik kúzet qyzmetinde túrli ofıtserlik jáne basshylyq qyzmetterdi atqardy. 2022-2024 jyldary Qazaqstan Respýblıkasy Memlekettik kúzet qyzmeti bastyǵynyń orynbasary — Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń Kúzet qyzmetiniń bastyǵy boldy. 2024-2026 jyldary Qazaqstan Respýblıkasynyń Tótenshe jaǵdaılar mınıstri qyzmetin atqardy.

Qazirgi qyzmetin 2026 jylǵy qyrkúıekten bastap atqaryp keledi.

«Qazaqstan Respýblıkasy Memlekettik kúzet qyzmetine 25 jyl», «Qazaqstan táýelsizdigine 30 jyl» medaldarymen marapattalǵan.

Arman JÚKENOV, Almaty qalalyq sotynyń tóraǵasy

Arman JÚKENOV
Foto: sud.gov.kz

1983 jyly Aıagóz qalasynda dúnıege kelgen. 2004 jyly ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıtetin zańger mamandyǵy boıynsha, 2006 jyly Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń janyndaǵy Memlekettik basqarý akademııasynyń Sot tóreligi ınstıtýtyn magıstratýra baǵdarlamasy boıynsha bitirgen.

Eńbek jolyn 2006 jyly Astana qalasynyń Almaty aýdandyq sotynda sot otyrysynyń hatshysy bolyp bastaǵan. 2007 jyly Qazaqstan Respýblıkasy Joǵarǵy Soty apparatynyń Qoǵammen baılanys jáne buqaralyq aqparat quraldary bóliminde bas sarapshy, sol jyly qadaǵalaý alqasynyń qyzmetin qamtamasyz etý bóliminde bas konsýltant boldy. 2009-2014 jyldary Almaty qalasynyń kámeletke tolmaǵandardyń isteri jónindegi mamandandyrylǵan aýdanaralyq sotynyń, 2014-2015 jyldary Astana qalasynyń Saryarqa aýdandyq sotynyń sýdıasy qyzmetin atqardy. 2015 jylǵy qarashadan 2021 jylǵa deıin Saryarqa aýdandyq sotynyń tóraǵasy, 2021-2022 jyldary Astana qalalyq sotynyń sýdıasy boldy. 2022-2026 jyldary Aqmola oblystyq sotyn basqardy.

Qazirgi qyzmetin 2026 jylǵy naýryzdan bastap atqaryp keledi.

2021 jylǵy jeltoqsanda «Eren eńbegi úshin» medalimen marapattalǵan.

Shoqyr BÓLTEKULY, KSRO-nyń tuńǵysh qazaq sport sheberi, Qazaqstandaǵy bokstyń negizin qalaýshylardyń biri

Shoqyr BÓLTEKULY
Foto: egemen.kz

1916 jyly Mańǵystaý oblysynyń Jarmysh aýylynda dúnıege kelgen. 1947 jyly Kıev kórkemsýret akademııasy men dene shynyqtyrý ınstıtýtyn bitirgen.

Shoqyr Bóltekuly sharshy alańda 223 kezdesý ótkizip, onyń 199-ynda jeńiske jetken. Qazaqstan chempıony ataǵyn úsh ret ıelengen. Bapkerler daıarlaýǵa da kóp kúsh jumsaǵan. Karlag tutqynynda bolǵan nemis Gýstav Kırshteın men balqar Dáýletkereı Mýlaevtyń bosatylyp, Almatyda bapker bolyp jumysqa ornalasýyna kómektesken.

«Qazaqfılm» kınostýdııasynda sýretshi, «Qazaq ádebıeti» gazetinde qyzmetker bolyp jumys istegen. Ol tegindegi «-ov» jalǵaýynan bas tartyp, ornyna «-uly» nusqasyn qoldanǵan. Osy sheshimi úshin birqatar jeńildikten aıyrylyp, qysymǵa ushyraǵan.

Shoqyr Bóltekulynyń qurmetine Mańǵystaýda halyqaralyq boks týrnıri ótkiziledi. Ol Keńsaı zıratyna jerlengen.

2009 jyly Qazaqstan boks federatsııasynyń sheshimimen Shoqyr Bóltekulynyń qurmetine ótkiziletin dástúrli halyqaralyq týrnırge «A» sanaty berildi. Bul mártebe týrnır jeńimpazdaryna boks boıynsha «Qazaqstan Respýblıkasynyń sport sheberi» ataǵyn alýǵa múmkindik beredi. Týrnır AIBA kúntizbesine engizilip, halyqaralyq mártebege ıe boldy.

Muzafar ÁLІMBAEV, aqyn, ádebıettanýshy, aýdarmashy, Qazaqstannyń halyq jazýshysy, eńbek sińirgen mádenıet qaıratkeri

Muzafar ÁLІMBAEV
Foto: instagram.com/balalar_oqy_ortalygy

1923 jyly Pavlodar oblysynda dúnıege kelgen. 1948-1958 jyldary «Pıoner» jýrnalynyń bólim meńgerýshisi, «Qazaq ádebıeti» gazetiniń bas redaktorynyń orynbasary boldy. 1958-1986 jyldary «Baldyrǵan» jýrnalynyń bas redaktory qyzmetin atqardy.

Alǵashqy óleńder jınaǵy «Qaraǵandy jyrlary» 1952 jyly jaryq kórdi. «Qurbyma», «Lırıka», «Meniń Qazaqstanym», «Júrek lúpili», «Óshpes ot», «Óleńder men poemalar» jáne basqa da jyr jınaqtarynyń avtory. Muzafar Álimbaevtyń 300-ge jýyq óleńine án jazylyp, olar halyq arasynda keńinen tanyldy.

Qazaqstannyń Memlekettik Ánurany mátininiń avtorlarynyń biri. Qazaq balalar ádebıetine «Meniń oıynshyǵym», «Otpen oınama», «Shynyqsań – shymyr bolarsyń», «Oraq-olaq» sııaqty kórnekti shyǵarmalar qosty. «Aspandaǵy ápke» kitaby úshin Qazaqstannyń Memlekettik syılyǵyna ıe boldy.

Álem halyqtarynyń maqal-mátelderin qazaq tiline aýdaryp, olardy «666 maqal men mátel», «Órnekti sóz – ortaq qazyna», «Maqalnama», «Marjan sóz» kitaptaryna toptastyrdy. A.Pýshkın, M.Lermontov, Toqtaǵul, ıA.Raınıs jáne basqa da aqyn-jazýshylardyń shyǵarmalaryn qazaqshaǵa aýdardy. Sondaı-aq «Manas» qyrǵyz eposyn qazaq tiline aýdarýǵa atsalysty. Muzafar Álimbaevtyń shyǵarmalary álemniń kóptegen tiline aýdarylǵan.