28 qyrkúıek. Kazinform kúntizbesi. Tulǵalar týǵan kún
Búgin, 28 qyrkúıek kúni tulǵalardan kimder dúnıege kelgen? Kazinform oqyrmandaryna esimder kúntizbesin usynady.
Músilim DAIYRBEKOV, keńestik jáne qazaq stomatolog dárigeri, Qazaq KSR eńbek sińirgen dárigeri, KSRO jáne Qazaqstannyń Eńbek sińirgen qaıratkeri, densaýlyq saqtaý salasynyń úzdigi
1938 jyly Ońtústik Qazaqstan oblysy (qazirgi Túrkistan oblysy) Tóle bı aýdanyndaǵy Georgıevka aýylynda dúnıege kelgen. Almaty medıtsınalyq ýchılışesiniń stomatologııa bólimin, 1967 jyly Almaty memlekettik medıtsına ınstıtýtyn stomatolog dáriger mamandyǵy boıynsha bitirgen.
Eńbek joly: 1960-1967 jyldary Almaty oblysyndaǵy Panfılov jáne Balqash aýdandyq aýrýhanalarynda, Baqanas aýylyndaǵy emdeý birlestiginde jáne «Alma-Arasan» shıpajaıynda stomatolog dáriger bolyp eńbek etti. 1967-1972 jyldary Almaty qalasyndaǵy stomatologııalyq emhanada dáriger-stomatolog qyzmetin atqardy. 1972-1991 jyldary Almaty qalalyq Ortalyq klınıkalyq aýrýhanasynyń ortopedııalyq bólimin basqardy, bas dárigerdiń orynbasary boldy. 1991-2000 jyldary Almaty qalalyq № 2 stomatologııalyq emhanasynyń dırektory qyzmetin atqardy. 2000 jyldan bastap «Shıpa-Dent» stomatologııalyq klınıkasynyń dırektory boldy.
Aýdandyq jáne qalalyq halyq depýtattary keńesiniń depýtaty bolyp birneshe ret saılandy.
Erkin AHINJANOV, Qazaqstannyń Ońtústik Afrıkadaǵy Tótenshe jáne Ókiletti Elshisi
1968 jyly Almaty qalasynda dúnıege kelgen. 1992 jyly Almaty shet tilder pedagogıkalyq ınstıtýtyn bitirgen.
Eńbek joly: 1993-1995 jyldary Qazaqstan Respýblıkasy Syrtqy ister mınıstrliginiń Konsýldyq basqarmasynda qyzmet atqardy. 1995-1997 jyldary Qazaqstannyń Úndistandaǵy elshiliginde attashe, úshinshi hatshy boldy. 1997-2009 jyldary Qazaqstan Respýblıkasy Syrtqy ister mınıstrliginiń Konsýldyq qyzmet departamentinde, Syrtqy ister mınıstriniń hatshylyǵynda, Eýropa jáne Amerıka departamentinde, Jalpyeýropalyq yntymaqtastyq departamentinde jáne Eýropadaǵy qaýipsizdik jáne yntymaqtastyq uıymy departamentinde basshylyq qyzmetter atqardy. 2009-2012 jyldary Qazaqstannyń EQYU janyndaǵy, keıin Venadaǵy halyqaralyq uıymdar janyndaǵy turaqty ókiliniń orynbasary boldy. 2012-2014 jyldary Syrtqy ister mınıstrliginiń Eýropa departamentiniń dırektory qyzmetin atqardy. 2014-2018 jyldary Qazaqstannyń AQSh-taǵy elshiliginde keńesshi-elshi, sondaı-aq Qazaqstannyń Nıý-Iorktegi BUU janyndaǵy turaqty ókiliniń orynbasary boldy. 2019-2023 jyldary Qazaqstan Respýblıkasynyń Norvegııa Koroldigindegi Tótenshe jáne Ókiletti Elshisi qyzmetin atqardy.
Qazirgi qyzmetin 2023 jylǵy qańtardan beri atqaryp keledi.
Almat ISMAǴULOV, Qostanaı qalasy ákiminiń orynbasary
1979 jyly Aqmola oblysy Jarqaıyń aýdanyndaǵy Zapadnyı kentinde dúnıege kelgen. 2000 jyly A.Baıtursynuly atyndaǵy Qostanaı memlekettik ýnıversıtetin «Ekonomıka jáne menedjment» mamandyǵy boıynsha bitirgen.
Eńbek jolyn 2001 jyly Qostanaı oblysy qarjy departamentiniń basqarý apparaty, quqyq qorǵaý organdary jáne qorǵanys keshenin qarjylandyrý bóliminiń jetekshi mamany bolyp bastaǵan. 2001-2003 jyldary osy bólimniń bas maman-ekonomısi, 2003 jyly materıaldyq óndiristi qarjylandyrý bóliminiń bas mamany, 2003-2005 jyldary basqarý apparaty, quqyq qorǵaý organdary jáne qorǵanys keshenin qarjylandyrý bóliminiń bastyǵy boldy. 2005-2006 jyldary memlekettik organdardy, qorǵanysty, qoǵamdyq tártip pen qaýipsizdikti qarjylandyrý bóliminiń bastyǵy, 2006-2008 jyldary Qostanaı oblysy qarjy departamenti dırektorynyń orynbasary qyzmetin atqardy. 2008-2010 jyldary Qostanaı oblysy ákimdiginiń qarjy basqarmasy bastyǵynyń orynbasary, 2010-2011 jyldary Qostanaı oblysy ákimdiginiń densaýlyq saqtaý basqarmasy jalpy ekonomıkalyq máseleler jónindegi basqarma bastyǵynyń orynbasary, 2011-2013 jyldary Qostanaı oblysy ákimdiginiń bilim basqarmasy bastyǵynyń orynbasary qyzmetterin atqardy. 2013 jyly Lısakovsk qalasy ákiminiń orynbasary boldy. 2013-2015 jyldary Qarabalyq aýdanynyń ákimi, 2015-2021 jyldary Lısakovsk qalasynyń ákimi qyzmetin atqardy. 2021 jyly «Stomed ı K» JShS bas dırektory, 2021-2022 jyldary «№ 1 stomatologııalyq klınıka» JShS bas dırektory boldy.
Qazirgi qyzmetin 2022 jylǵy maýsymnan beri atqaryp keledi.
Ardana SAIMAǴAMBETOV, Aqtóbe oblysy Polıtsııa departamenti bastyǵynyń orynbasary
1987 jyly Aqtóbe oblysy Muǵaljar aýdanynda dúnıege kelgen. 2006 jyly Qazaqstan Respýblıkasy Іshki ister mınıstrliginiń Aqtóbe zań kolledjin, 2009 jyly «Qaınar» ýnıversıtetin, 2012 jyly QR Іshki ister mınıstrligi akademııasynyń magıstratýrasyn bitirgen.
Eńbek joly: 2004 jyly Muǵaljar aýdandyq polıtsııa bóliminiń ýchaskelik polıtsııa ınspektory qyzmetin atqardy. Keıin Aqtóbe oblysynda basshylyq qyzmetterde jumys istedi. 2020-2023 jyldary Aqtóbe oblysy polıtsııa departamentiniń jergilikti polıtsııa qyzmeti basqarmasynyń bastyǵy, 2023 jyly Aqtóbe oblysy polıtsııa departamentiniń Alǵa aýdandyq polıtsııa bóliminiń bastyǵy boldy. 2023 jyly Qostanaı oblysy polıtsııa departamenti bastyǵynyń orynbasary qyzmetterin atqardy.
Qazirgi qyzmetin 2023 jylǵy qyrkúıekten beri atqaryp keledi.
Muhtar ÁÝEZOV, kórnekti qazaq jazýshysy, dramatýrg jáne ǵalym
1897 jyly Semeı ýezi Shyńǵys bolysynda dúnıege kelgen. 1915 jyly Semeı qalalyq ýchılışesin, 1919 jyly Semeı muǵalimder semınarııasyn, 1928 jyly Lenıngrad memlekettik ýnıversıtetin, 1930 jyly Orta Azııa memlekettik ýnıversıtetiniń aspırantýrasyn bitirgen.
Eńbek joly: 1919-1920 jyldary Semeı oblystyq revolıýtsııalyq komıtetiniń basqarý bólimindegi buratana halyqtar jónindegi bólimsheni basqardy. 1920 jyly Semeı oblystyq revolıýtsııalyq komıtetiniń buratana halyqtar bóliminiń, Semeı gýbernııalyq partııa bıýrosynyń buratana halyqtar bóliminiń meńgerýshisi boldy. 1921 jyly Semeı gýbernııalyq sotynyń qazaq bólimin basqardy, Semeı gýbernııalyq atqarý komıtetiniń ádilet bóliminiń meńgerýshisi jáne tóraǵasy qyzmetterin atqardy. 1921-1922 jyldary Qyrǵyz AKSR Ortalyq atqarý komıteti prezıdıýmynyń múshesi, saıası hatshysy, 1922-1923 jyldary «Sholpan» jýrnalynyń redaktsııalyq alqasynyń múshesi boldy. 1930 jyly tutqyndalyp, qamaýda boldy. 1932 jyly shartty túrde 3 jylǵa bas bostandyǵynan aıyrý jazasyna kesildi (1930-1932). 1932-1937 jyldary Almaty zootehnıkalyq-maldárigerlik ınstıtýtynyń dotsenti, 1932-1938 jyldary Qazaq akademııalyq drama teatrynyń ádebıet bóliminiń meńgerýshisi, 1934-1961 jyldary Qazaq memlekettik ýnıversıtetiniń qazaq ádebıeti kafedrasynda oqytýshy boldy. 1937-1940 jyldary Qazaq pedagogıkalyq ınstıtýtynda oqytýshy 1943-1946 jyldary KSRO Ǵylym akademııasy Qazaq fılıalynyń Til, ádebıet jáne tarıh ınstıtýtynda aǵa ǵylymı qyzmetker, 1946-1961 jyldary Qazaqstan Ǵylym akademııasynyń Til jáne ádebıet ınstıtýtynda qazaq ádebıeti tarıhy sektorynyń, aýyz ádebıeti bóliminiń meńgerýshisi qyzmetterin atqardy.
Lenın ordenimen, eki ret Eńbek Qyzyl Tý ordenimen, medaldarmen jáne Qazaq KSR Joǵarǵy Keńesiniń Qurmet gramotalarymen marapattalǵan. Lenındik syılyqtyń jáne KSRO Memlekettik syılyǵynyń laýreaty, Qazaq KSR-iniń eńbek sińirgen ǵylym qaıratkeri.
Sherhan MURTAZA, Qazaqstannyń halyq jazýshysy, Qazaq KSR-iniń eńbek sińirgen mádenıet qaıratkeri
1932 jyly Jambyl oblysynda dúnıege kelgen. 1953 jyly Máskeý polıgrafııa ınstıtýtyn redaktor mamandyǵy boıynsha, 1955 jyly M. V. Lomonosov atyndaǵy Máskeý memlekettik ýnıversıtetiniń jýrnalıstıka fakýltetin jýrnalıst mamandyǵy boıynsha bitirgen.
Eńbek joly: 1954-1956 jyldary Qazaq memlekettik kórkem ádebıet baspasynda tehnıkalyq redaktor, proza redaktory boldy. 1956-1960 jyldary «Lenınshil jas» gazetinde aýdarmashy, ádebı qyzmetker, menshikti tilshi, redaktordyń mindetin atqarýshynyń orynbasary qyzmetterin atqardy. 1960 jyldan bastap «Sotsıalıstik Qazaqstan» gazetiniń syn jáne bıblıografııa bóliminde ádebı qyzmetker, ádebıet, óner jáne mádenıet bóliminde ádebı qyzmetker, Almaty oblysy boıynsha kóshpeli tilshi, Qostanaı oblysy boıynsha menshikti tilshi, ónerkásip jáne kólik bóliminde laborant bolyp jumys istedi. 1963 jyldan bastap «Lenınshil jas» gazetiniń redaktory, 1970-1972 jyldary «Jazýshy» baspasynyń balalar men jasóspirimder ádebıeti jónindegi bas redaktsııasynyń bas redaktory boldy. 1971-1972 jyldary «Jalyn» jýrnalynyń bas redaktory qyzmetin qosa atqardy. 1972 jyldan bastap «Juldyz» jýrnalynyń bas redaktory, 1975 jyldan bastap Qazaqstan Jazýshylar odaǵy basqarmasy hatshysynyń ekinshi orynbasary qyzmetterin atqardy. 1980-1989 jyldary «Qazaq ádebıeti» ádebı gazetiniń bas redaktory, 1989-1994 jyldary «Sotsıalıstik Qazaqstan» («Egemen Qazaqstan») respýblıkalyq gazetiniń redaktory, «Qazaqstan» memlekettik teleradıo kompanııasynyń tóraǵasy boldy. 1994-1995 jyldary Mádenıet, baspasóz, buqaralyq aqparat quraldary jáne qoǵamdyq uıymdar komıtetiniń mádenıet, ádebıet jáne óner jónindegi kishi komıtetiniń tóraǵasy bolyp taǵaıyndaldy. 1996 jyldan bastap «Egemen Qazaqstan» gazetinde qyzmet atqardy.
«Qurmet belgisi» jáne «Otan» (1999) ordenderimen marapattalǵan. «Qara marjan» romany úshin 1978 jyly Qazaq KSR Memlekettik syılyǵynyń, Qazaqstan Lenın komsomoly syılyǵynyń, BLKJO syılyǵynyń, 2000 jyly «Tarlan» táýelsiz syılyǵynyń laýreaty atandy.
Oralhan BÓKEI, jazýshy, dramatýrg, Qazaqstan Memlekettik syılyǵynyń jáne Qazaqstan Lenın komsomoly syılyǵynyń laýreaty
1943 jyly Shyǵys Qazaqstan oblysynda dúnıege kelgen. Alǵashqy eńbek jolyn aǵa pıoner jetekshisi bolyp bastap, keıin «Altaıskıı» keńsharynda traktorshy bolyp jumys istedi. HH ǵasyrdyń 60-jyldarynyń sońynda Qazaq memlekettik ýnıversıtetin syrttaı bitirdi. Úlken Naryn aýdandyq «Eńbek týy» jáne Shyǵys Qazaqstan oblystyq «Kommýnızm týy» gazetteriniń redaktsııalarynda qyzmet atqardy. 1968 jyldan bastap Almatyda turyp, «Lenınshil jas» jastar gazeti men «Juldyz» jýrnalynyń redaktsııalarynda jumys istedi. 1991 jyldan bastap «Qazaq ádebıeti» gazetiniń bas redaktory boldy.
Onyń kitaptary nemis, slovak, bolgar, aǵylshyn, majar, arab, qytaı, japon tilderine, sondaı-aq burynǵy KSRO quramyndaǵy respýblıkalardyń tilderine aýdarylyp, jaryq kórdi.
Qaırat IŞANOV, Qazaqstan Respýblıkasynyń saıası jáne qoǵam qaıratkeri
1950 jyly Gýrev qalasynda dúnıege kelgen. 1980 jyly V. I. Lenın atyndaǵy Qazaq polıtehnıkalyq ınstıtýtyn ınjener-mehanık mamandyǵy boıynsha bitirgen.
Eńbek jolyn 1968-1970 jyldary «Qyzyl balyq» kolhozynda balyqshy bolyp bastaǵan. 1972-1983 jyldary osy kolhozda keme mehanıgi, ınjener-qurylysshy, 1983-1984 jyldary Gýrev oblysy Balyqshy aýdandyq partııa komıtetiniń nusqaýshysy boldy. 1984-1986 jyldary «Qyzyl balyq» kolhozynyń bas ınjeneri, 1986-1988 jyldary Qurmanǵazy atyndaǵy kolhoz basqarmasynyń tóraǵasy, 1988-1991 jyldary «Qazannyń 70 jyldyǵy», «Qyzyl balyq» kolhozdarynyń basqarma tóraǵasy qyzmetterin atqardy. 1991-1994 jyldary Balyqshy aýdandyq atqarý komıtetiniń tóraǵasy, atqarý komıteti tóraǵasynyń birinshi orynbasary, Balyqshy aýdandyq ákimshiliginiń basshysy bolyp taǵaıyndaldy. 1994-1999 jyldary Jambyl atyndaǵy kolhozdyń, óndiristik kooperatıvtiń basqarma tóraǵasy, 1999-2000 jyldary Atyraý oblysy máslıhatynyń hatshysy, 2000-2001 jyldary Atyraý oblysyndaǵy Jambyl atyndaǵy óndiristik kooperatıvtiń tóraǵasy, 2001-2005 jyldary Atyraý oblysy ákiminiń orynbasary boldy. 2005-2007 jyldary Atyraý oblysynan Qazaqstan Respýblıkasy Parlamenti Senatynyń III shaqyrylym depýtaty, 2007-2012 jyldary Qazaqstan Respýblıkasy Parlamenti Senatynyń IV shaqyrylym depýtaty, Ekonomıka, qarjy jáne bıýdjet komıtetiniń múshesi boldy. 2007-2008 jyldary Agrarlyq máseleler jáne qorshaǵan ortany qorǵaý komıtetiniń tóraǵasy, 2008-2011 jyldary Qarjy jáne bıýdjet komıtetiniń tóraǵasy qyzmetin atqardy. Ortalyq Azııa memleketteri uıymynyń múshesi, Lıtva Respýblıkasynyń Seımimen, AQSh Kongresimen, Rýmynııa Senatymen, Italııa Respýblıkasynyń Senatymen, Saýd Arabııasy Koroldiginiń Konsýltatıvtik keńesimen (Májilis ash-Shýra) yntymaqtastyq jónindegi toptardyń múshesi boldy. 2011-2016 jyldary Qazaqstan Respýblıkasy Parlamenti Senaty tóraǵasynyń orynbasary, 2016 jyly Qazaqstan Respýblıkasy Parlamenti Senatynyń depýtaty, Qarjy jáne bıýdjet komıtetiniń múshesi boldy.
«Qurmet» (2005), «Parasat» (2011) ordenderimen jáne úsh medalmen marapattalǵan.