27 tamyz. Týǵan kún ıeleri

ESІMDER

93 jyl buryn (1925-2009) músinshi, ulttyq kásibı músin óneriniń negizin salýshylardyń biri, Memlekettik syılyqtyń laýreaty, Qazaqstannyń halyq sýretshisi, Qazaqstannyń óner qaıratkeri, KSRO Sýretshiler odaǵynyń múshesi, Qazaqstan Respýblıkasy Sýretshiler Odaǵynyń múshesi NAÝRYZBAEV Hakimjan Esimhanuly dúnıege keldi.

Qostanaı oblysynyń Meńdiqara aýdanynda týǵan. Harkov kórkemsýret ınstıtýtyn bitirgen. 1952-1954 jyldary - Qazaqstan Sýretshiler odaǵy basqarmasynyń tóraǵasy. 1961-1965 jyldary - Lenındik syılyq jónindegi komıtettiń múshesi. 1959-1965 jyldary - KSRO Sýretshiler odaǵy basqarmasynyń múshesi. 1952-1966 jyldary Almaty kórkemóner ýchılışesinde oqytýshy bolǵan. Abaı Qunanbaev, Shoqan Ýálıhanov, Jambyl Jabaev, Mánshúk Mámetova, Ahmet Baıtursynov pen Mirjaqyp Dýlatov eskertkishiniń avtory. «Amangeldi Imanov», «Qurmanǵazy», «M.Hakimjanova», «Sáken Seıfýllın», «Shoqan Ýálıhanov» atty eskertkishterinde proportsııa, rıtm zańdylyqtaryn, tıimdi paıdalaný arqyly obrazdardy shynaıy keskinderdi ári ulttyq kolorıtke jiti nazar aýdardy. Qazaqstan Respýblıkasynyń Memlekettik óner murajaıynda, sondaı-aq Q.Sátbaev, Y.Jaqaev, A.Jubanov, T.Tájibaev, J.Saın, D.Nurpeıisova, T.Jarokov, H.Esenjanov, M.Áýezov, S.Muqanov, Jambyl tulǵalaryn jasady. «Parasat», «Eńbek Qyzyl Tý», «Qurmet belgisi» ordenderimen jáne medaldarmen marapattalǵan.

90 jyl buryn (1928-1978) aqyn YDYRYSOV Qabdykárim dúnıege keldi. Pavlodar oblysynda týǵan. Pavlodar pedagogıkalyq ýchılışesin, Qazaq pedagogıkalyq ınstıtýtyn bitirgen. 1948-1952 jyldary - Pavlodar oblystyq atqarý komıtetiniń nusqaýshysy, aǵa nusqaýshysy. 1952-1957 jyldary - «Qazaqstan pıoneri» (qazirgi «Ulan») gazetiniń bólim meńgerýshisi. 1957-1961 jyldary - «Jazýshy» baspasynyń aǵa redaktory. 1961-1965 jyldary - «Qazaq ádebıeti» gazetiniń jaýapty hatshysy. 1965-1972 jyldary - Qazaqstan Jazýshylar odaǵynyń hatshysy. 1972-1975 jyldary - Qazaqstan kitap palatasynyń dırektory. 1975-1978 jyldary «Jalyn» baspasynyń dırektory qyzmetin atqarǵan. Aqynnyń «Ómir gúli», «Saıahatta», «Ol kezde on úshte edik», «Úıelmeli-súıelmeli», «Jasyrynbaq», «Árqashan kún sónbesin», «Alshynda balaqaı», «Áke joly», «Shýaqty kúnder», «Adamnyń keıbir kezderi», «Armysyń, Arabstan», «Jarqyn jaǵalaý», «Ertis-tolqyn», «Jolyqqan joldar», «Arshynda, balaqaı» poema men óleń kitaptardyń, «Oılaıyq ta oınaıyq» pesasynyń, «El jatsa da enekem jatpaıdy» áńgimeleriniń avtory. ıAn Drdanyń «Maı kúnderinde» povesin, O.Gonchardyń «Qońyraý» romanyn, Garsıa Lorkanyń «Qasiretti qaıyńdar», I.Kýprııanovtyń «Vetnam juldyzy» pesalaryn, A.Pýshkın, M.Lermontov, K.Hetagýrov, N.Hıkmet, M.Lýkonın óleńderin qazaq tiline aýdarǵan.
Qazaq KSR Joǵarǵy Keńesiniń Qurmet gramotasymen marapattalǵan.

60 jyl buryn (1958) jýrnalıst, «Qazaqstan Ǵarysh sapary» UK prezıdentiniń keńesshisi NURǴALIEVA Sara Qabıqyzy dúnıege keldi. 1977-2007 jyldary Baıqońyrda turyp, eńbek etti. Toqtar Áýbákirov pen Talǵat Musabaevtyń ǵarysh sapary jóninde Baıqońyrdan berilgen tikeleı reportajdardyń, beınefılmderdiń avtory jáne júrgizýshisi. Sondaı-aq qazaqstandyq jáne keńestik ǵaryshkerler jónindegi fılmderdiń avtory. Nemis derekti kıno túsirýshilerimen birlesip, qazaqstandyq ǵarysh aılaǵy, qazaq halqynyń turmysy men dástúrleri týraly «Syrdarııa ústimen ushýdyń jetinshi kúni» atty derekti fılm túsirdi, ony Germanııa, Italııa, Amerıka kórermenderi tamashalady. 1992-2000 jyldary Baıqońyrda qazaqstandyq, keıinnen reseılik qala ákimshiliginiń baspasóz qyzmetin basqardy. QazAqparat agenttiginiń Baıqońyrdaǵy menshikti tilshisi boldy. Sońǵy úsh jyldan beri «Qazaqstan Ǵarysh sapary» UK prezıdentiniń keńesshisi.

59 jyl buryn (1959)Qazaqstan Respýblıkasynyń bas áskerı prokýrory SARTAEV Dastan Shaımerdenuly dúnıege keldi.
Qyzylorda oblysynda týǵan. Qazaq memlekettik ýnıversıtetin bitirgen. Jambyl oblysynyń Sverdlov aýdany prokýrorynyń kómekshisi, Jambyl oblysy prokýrorynyń aǵa kómekshisi qyzmetterin atqarǵan. 1998-1999 jyldary - Almaty qalasynyń aýdan prokýrory. 1999-2000 jyldary - Aqmola oblysy prokýrorynyń birinshi orynbasary. 2000-2004 jyldary - Mańǵystaý oblysynyń prokýrory. 2004-2008 jyldary - Aqtóbe oblysynyń prokýrory. 2008-2009 jyldary - Atyraý oblysynyń prokýrory. 2009-2014 jyldary - Pavlodar oblysynyń prokýrory. 2014 jylǵy qazannan beri Mańǵystaý oblystyq prokýrory (2014-2018). Qazirgi laýazymyn atqarýǵa 2018 jylǵy shildede kiristi.
«Qurmet» ordenimen (2008) marapattalǵan.




55 jyl buryn (1963) Qaraǵandy memlekettik ındýstrıaldyq ýnıversıtetiniń rektory JÁÝTІKOV Baqyt Ahatuly dúnıege kelgen.
Ol Qaraǵandy qalasynda týǵan. Eńbek Qyzyl Tý ordendi Qaraǵandy polıtehnıkalyq ınstıtýty taý ken ınjener - elektrıgi mamandyǵy boıynsha (1985) bitirgen. Eńbek joly: Aqtas shahtasynyń 4 razrıadty jerasty elektroslesari (1985); QarPTI k.ǵ.q., stajer-zertteýshi, aspıranty (kúndizgi bólim), assıstenti, aǵa oqytýshysy, elektromehanıka fakýltetiniń, dekan orynbasary, dotsent, Qaraǵandy memlekettik tehnıkalyq ýnıversıtetiniń kafedra meńgerýshisi, dekan orynbasary, dekan (1986-2010); «Rýdnyı ındýstrııalyq ınstıtýty» RMQK oqý ornynan keıingi bilim berý departamenti dırektorynyń orynbasary (2010-2012); QR BjǴM Joǵary jáne joǵary oqý ornynan keıingi bilim berý departamenti dırektorynyń orynbasary (2012-2013); H.Dosmuhamedov atyndaǵy Atyraý memlekettik ýnıversıtetiniń birinshi prorektory (2013-2016); Qaraǵandy memlekettik ındýstrııalyq ýnıversıtetiniń ınstıtýtsıaldyq jáne arnaıy akkredıtatsııa syrtqy aýdıt toptarynyń tóraǵasy (2014); H.Dosmuhamedov atyndaǵy Atyraý memlekettik ýnıversıtetiniń rektor keńesshisi (2017). Qazirgi laýazymyn 2017 jyldyń naýryzynan beri atqaryp keledi. QR BjǴM «Qurmet gramotasymen»; QR BjǴM «QR Bilim berý isiniń Qurmetti qyzmetkeri», «Ǵylym damýyna qosqan erekshe úlesi úshin» tós belgilerimen; alǵys hattarmen marapattalǵan.

29 jyl buryn (1989) Aqtóbe oblysy ákiminiń orynbasary SMAǴULOV Oljas Muhtaruly dúnıege kelgen.
Ol Almaty qalasynda týǵan. Amerıkalyq Interkontınentaldyq ýnıversıtetin (AQSh Los Andjeles) (2009); Pomona kalıfornııalyq memlekettik polıtehnıkalyq ýnıversıtetin (AQSh) (2012); Jáńgir han atyndaǵy Batys Qazaqstan agrarlyq tehnıkalyq ýnıversıtetin (2013); London ekonomıka jáne saıası ǵylymdar mektebin (London, Ulybrıtanııa) (2014) bitirgen. Eńbek jolyn Atyraý oblysy ákiminiń apparaty aqparattyq-taldaý jáne uıymdastyrýshylyq-ınspektorlyq bóliminiń bas mamany (12.10.2013 - 10.03.2014) qyzmetinen bastaǵan. Odan keıin ındýstrııalyq - ınnovatsııalyq bóliminiń bas mamany, Atyraý oblysynyń kásipkerlik jáne ındýstrııalyq - ınnovatsııalyq damý basqarmasy basshysy orynbasarynyń mindetin atqarýshy (12.03.2014-13.10.2014); Atyraý oblysynyń kásipkerlik jáne ındýstrııalyq - ınnovatsııalyq damý basqarmasy basshysynyń orynbasary (14.10.2014-05.01.2015); Qazaqstan Respýblıkasy Premer-Mınıstriniń Keńsesiniń Áleýmettik-ekonomıkalyq bóliminiń bas sarapshysy (06.01.2015-01.10.2015); Aqtóbe oblysy ákimi apparaty basshysynyń orynbasary bolyp jumys isteıdi (2015 jyldyń 1 qazanynan bastap); Aqtóbe oblysynyń ekonomıka jáne bıýdjetti josparlaý basqarmasynyń basshysy (2017-2018). Búgingi laýazymyn 2018 jyldyń shildesinen bastap atqarýda.

248 jyl buryn (1770-1831) nemis fılosofy, dıalektıkanyń júıe teorııasyn jasaýshy GEGELЬ Georg Vılgelm Frıdrıh dúnıege keldi.