26 tamyz. Týǵan kún ıeleri

ASTANA. QazAqparat - Búgin, ıaǵnı 26 tamyz kúni tulǵalardan kimder dúnıege kelgen? QazAqparat oqyrmandaryna esimder kúntizbesin usynady.

26 tamyz. Týǵan kún ıeleri

ESІMDER

null 83 jyl buryn (1935-1996) sáýletshi, Qazaqstannyń eńbek sińirgen sáýletshisi RATÝShNYI  ıÝrıı Grıgorevıchdúnıege keldi.

Almaty qalasynda týǵan. Novosıbırsk ınjener-qurylys ınstıtýtyn bitirgen. Almaty qalasyndaǵy Qazaq qala qurylysyn jobalaý ınstıtýtynda jobalaý tobynyń jetekshi, jobalaý sheberhanasynyń sáýletshisi qyzmetterin atqarǵan. Onyń negizgi jumystary: Respýblıka saraıy (N.I. Rıpınskıı, V.ıÝ. Alle, V.N. Kım, L.L.Ýbohotov t.b. birge), «Qazaqstan» qonaq úıi (Ýbohotovpen birge), Saıası-oqý úıi (T.Eralıevpen birge), Ortalyq murajaıy (Z.Mýstafınmen birge) t.b. ǵımarattardy salǵan. KSRO jáne Qazaqstan Memlekettik syılyǵynyń ıegeri. Qazaqstan Joǵarǵy Keńesiniń Qurmet gramotasymen marapattalǵan.


null 67 jyl buryn (1951) medıtsına ǵylymdarynyń doktory, dotsent, QR Memlekettik syılyǵynyń laýreaty DERNOVOI Anatolıı Grıgorevıch dúnıege keldi. 

1974 jyly sanıtar dáriger mamandyǵy boıynsha Qaraǵandy medıtsınalyq ınstıtýtyn támámdap, Taldyqorǵan oblysynyń Kırov aýdandyq sanıtarlyq-epıdemıologııalyq stansasynyń sanıtarlyq bólimine meńgerýshi retinde joldama aldy, keıin SES bas dárigeri bolyp taǵaıyndalyp sol laýazymda 1981 jylǵa deıin qyzmet atqardy. 1981-1987 jyldary - Qazaqstan Kompartııasy oblystyq komıtetiniń ǵylym jáne oqý oryndary bóliminiń nusqaýshysy. 1987-1988 jyldary - Taldyqorǵan qalalyq atqarý komıteti tóraǵasynyń orynbasary. 1988-1989 jyldary - Qazaqstan Kompartııasy OK nusqaýshysy. 1989-1991 jyldary - Qazaqstan Kompartııasy Almaty oblystyq komıtetiniń nusqaýshysy. 1991 jyldan 1994 jylǵa deıin Almaty oblysy Bas Memlekettik sanıtar dáriger laýazymyn atqardy 1994 jyldan 1996 jylǵa deıin Densaýlyq saqtaý mınıstriniń orynbasary, Qazaqstan Respýblıkasynyń Bas memlekettik sanıtar dárigeri. 1996 jyldan 2006 jylǵa deıin Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti Іs Basqarmasy medıtsınalyq ortalyǵynyń bastyǵy. 2006 jyldan 2008 jylǵa deıin Qazaqstan Respýblıkasy Densaýlyq saqtaý mınıstri. 2009 - 2013 jyldary Qazaqstan Respýblıkasy Qorshaǵan ortany qorǵaý mınıstrliginiń jaýapty hatshysy. 2013-2014 jyldary -  Qazaqstan Respýblıkasy Qorshaǵan orta jáne sý resýrstary mınıstrliginiń jaýapty hatshysy. Úsh monografııanyń, 124 ǵylymı maqala men 5 ádistemelik usynbanyń avtory. «Qurmet» ordenimen, birneshe medaldarmen marapattalǵan.

64 jyl buryn (1954-1995) kınorejısser SALYQOV Qalyqbek Sadyquly dúnıege keldi. Almaty qalasynda týǵan. Almaty teatr jáne kıno ınstıtýtyn bitirgen. 1980-1981 jyldary Shymkent oblystyq drama teatrynda rejısser bolyp qyzmet atqarǵan. 1981 jyldan bastap kıno túsirýmen aınalysady. Rejısserdiń assıstenti, ekinshi rejısser bolyp tájirıbe jınaqtaǵan. 1984 jyly alǵashqy kórkem fılmi «Tordy» túsirgen. Sondaı-aq onyń «Balkon», «Jeltoqsan kóńildesteri» fılmderi bar.

null 58 jyl buryn (1960) Qazaqstan dúngenderi qaýymdastyǵynyń prezıdenti, «Jańa Jibek joly» Halyqaralyq mádenıet jáne ekonomıkalyq yntymaqtastyq akademııasy» QQ prezıdenti DAÝROV Hýseı Shımarovıch dúnıege kelgen.

Ol Frýnze polıtehnıkalyq ınstıtýtyn ınjener-qurylysshy mamandyǵymen bitirgen (1983).

Eńbek joly: aýyl mektebinde oqytýshy; «Kommýnıstik» ujymsharynyń partııa uıymynyń hatshysy; 1992 jyly «Daýrov ı K» fırmasynyń negizin qalady; sonyń negizinde bes jyldan keıin «Shensı» aýylsharýashylyq óndiristik kooperatıvin qurdy.

Qazirgi laýazymyn 2000 jyldan beri atqaryp keledi.

null 55 jyl buryn (1963) «Qazmedıa ortalyǵy» basqarýshy kompanııasy» JShS-niń bas dırektory AıÝPOV Mırbolat Haıratuly dúnıege keldi.

1963 jyldyń 26 tamyzynda Qaraǵandyda týǵan.

Máskeý ınjener-fızıkalyq ınstıtýtynyń kıbernetıka fakýltetin qoldanbaly matematıka mamandyǵy boıynsha, sondaı-aq, Qaraǵandy ekonomıka ýnıversıtetin qarjy jáne kredıt mamandyǵy boıynsha bitirgen. Buǵan deıin ol «Altel» AQ vıtse-prezıdenti (2005-2007 jj.), "Transtelekom" kompanııasynyń prezıdenti (2009-2012 jj.), 2012-jyldan bastap mobıldi baılanys boıynsha "Qazaqtelekom" AQ basqarýshy dırektory qyzmetterin atqardy. Qazirgi qyzmetiniń aldynda "Zerde" ulttyq aqparattyq-kommýnıkatsııalyq holdıngi» AQ basqarma tóraǵasy boldy.

2015 jyldyń tamyz aıynan bastap qazirgi qyzmetinde.

null 52 jyl buryn (1966) QR Parlamenti Májilisi VI  shaqyrylymynyń depýtaty, agrarlyq máseleler jónindegi komıtettiń múshesi - QANYBEKOV Sáken Ásembekulydúnıege keldi.

Ońtústik Qazaqstan oblysynyń Tóle bı aýdanynda dúnıege kelgen. Bilimi joǵary, mamandyǵy - ǵalym agronom, ekonomıst.

Eńbek jolyn 1988 jyly Almaty oblysy Talǵar aýdanynyń Mıchýrın atyndaǵy kolhozda kolhozshy bolyp bastaǵan. 1992-1994 jyldary «Baqtileý» fırmasynyń halyq tutynatyn taýarlaryn taratý tsehynyń bastyǵy. 1994-1995 jyldary «Baqtileý» fırmasy dırektoronyń kommertsııalyq máseleleri jónindegi orynbasary. 1995-2000 jyldary «Zaman» JShS dırektorynyń orynbasary. 2000-2001 jyldary «Korporatsııa NIMEKS» JShS aǵa menedjeri. 2001-2005 jyldary «Korporatsııa NIMEKS» JShS Túrkistan qalasyndaǵy dırektory. 2005-2006 jyldary Ońtústik Qazaqstan oblysy «Korporatsııa NIMEKS» JShS Shardara aýdany maqta zaýytynyń dırektory. 2006 jyly Ońtústik Qazaqstan oblysy Maqtaral aýdany ákiminiń orynbasary. 2006-2009 jyldary Ońtústik Qazaqstan oblysy Ordabasy aýdanynyń ákimi. 2009-2010 jyldary QR Prezıdenti Ákimshiligi uıymdastyrý-aýmaqtyq jáne memlekettik baqylaý bóliminiń memlekettik ınspektory. 2010 jyldan bastap Ońtústik Qazaqstan oblysy ákiminiń orynbasary boldy.

2016 jyldyń naýryz aıynan bastap qazirgi qyzmetinde. 

null 44 jyl buryn (1974) Qazaqstan Respýblıkasynyń Nıderland Koroldigindegi Tótenshe jáne Ókiletti elshisi, Hımııalyq qarýǵa tyıym salý uıymyndaǵy Qazaqstan Respýblıkasynnyń turaqty ókili - ІLIıASOV Maǵjan Janbolatuly dúnıege keldi.

Almaty qalasynda týǵan. 1996 jyly Qazaq Memlekettik Álem tilderi ýnıversıtetiniń Halyqaralyq qatynastar fakýltetin úzdik bitirgen. 1994-1995 jyldary AQSh-tyń Montana Shtatyndaǵy Ýnıversıtette bilim almasý baǵdarlamasy boıynsha oqydy. QazMÁTÝ-di bitirgennen keıin, 1996 jyldan 1999 jylǵa deıin Qazaqstan Respýblıkasy Syrtqy ister mınıstrliginiń ortalyq apparatynda (referent, Halyqaralyq uıymdar jáne halyqaralyq ekonomıkalyq qatynastar bas basqarmasynda attashe, BUU jáne halyqaralyq ekonomıkalyq qatynastar basqarmasynda úshinshi, ekinshi hatshy) qyzmet etti. 1998 jylǵy mamyr men tamyz aralyǵynda - «Klıngendal» halyqaralyq qatynastar ınstıtýty dıplomatııalyq kýrstarynyń tyńdaýshysy, Gaaga, Nıderlandy. 1999 jyldan beri Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń Ákimshiliginde qyzmet isteıdi (Prezıdent Protokolynda konýsýltant, Prezıdent Keńsesinde bas sarapshy, Syrtqy saıasat ortalyǵynda bas ınspektor). 2007 jyldyń aqpanynda Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń Ákimshiligi Syrtqy saıasat ortalyǵynyń meńgerýshisi bolyp taǵaıyndaldy. 2013 jylǵy mamyrda QR Prezıdentiniń «Bolashaq» halyqaralyq stıpendııasy aıasynda Garvard Ýnıversıtetinde «Memlekettik basqarý» mamandyǵy boıynsha magıstratýrany bitirdi. 2013 jylǵy maýsym men jeltoqsan aralyǵynda - Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń keńesshisi. 2013 jylǵy jeltoqsanda Memleket basshysynyń Ókimimen Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń keńesshisi - Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti Ákimshiliginiń Syrtqy saıasat ortalyǵynyń meńgerýshisi bolyp taǵaıyndaldy.

2016 jyldyń mamyr aıynan bastap qazirgi qyzmetinde.

«Qazaqstan Respýblıkasynyń Táýelsizdigine 10 jyl» mereıtoılyq medalimen jáne «Eren eńbegi úshin» medalimen marapattalǵan. 

null 37 jyl buryn (1981) «Zerde» ulttyq ınfokommýnıkatsııalyq holdıngi» AQ basqarma tóraǵasy TІLEShOV Tileýjan Temiráliuly dúnıege kelgen.

Ol Jambyl oblysynda týǵan. T. Rysqulov atyndaǵy Qazaq ekonomıka ýnıversıtetin bitirgen, ekonomıst; Qazaq ulttyq agrarlyq ýnıversıtetin bitirgen, zańger; «AÓK ekonomıkalary jáne aýyldyq jerlerdi damytý» ǴZI» RMK aspırantýrasyn bitirgen.

Eńbek joly: «ATF Bank» AQ nesıe departamentiniń qyzmetkeri (2000-2003); «Moı dom» JShS dırektory (2003-2010); Qazaqstan Respýblıkasy bilim jáne ǵylym mınıstriniń baspasóz hatshysy (2010-2011); Ó.A. Joldasbekov atyndaǵy Ekonomıka jáne quqyq akademııasynda oqytýshy (2011-2014); «Nursat» AQ kommertsııalyq dırektory (2012-2013); «Otan» zeınetaqy qory» AQ ákimshilik dırektory (2014); QR aqparat jáne kommýnıkatsııalar mınıstriniń keńesshisi (06.2016-12.2016); «Habar» Agenttigi» AQ basqarýshy dırektory (2016-2018).

Qazirgi laýazymyn atqarýǵa 2018 jylǵy maýsymda kiristi.

«Qazaqstan halqy Assambleıasyna 20 jyl», «Qazaqstan Respýblıkasynyń konstıtýtsııasyna 20 jyl», «Qazaqstan Respýblıkasynyń táýelsizdigine 20 jyl», «Qazaqstan Respýblıkasy UQQ shekara qyzmeti Avıatsııalyq bazasyna 80 jyl» medaldarymen marapattalǵan.

null 275 jyl buryn (1743-1794) frantsýz hımıgi, qazirgi hımııanyń jáne termohımııanyń negizin qalaýshylardyń biri LAVÝAZЬE Antýan Loran dúnıege keldi.









108 jyl buryn (1910-1997) dinı jáne qoǵam qaıratkeri, Nobel syılyǵynyń laýreaty, Qaıyrymdylyq ordeniniń negizin qalaýshy TEREZA ANA (Agnes Gondja Boıadjıý) dúnıege keldi. Balqanda týǵan dep sanalady, alaıda monahınany jerleý kúnderi Makedonııa Respýblıkasy onyń osy memlekettiń astanasy Skopede týǵanyn málimdedi. 18 jasynda Irlandııaǵa ketip, «Loreto ırlandyq bıkeleri» monahtar ordenine kirdi. 1931 jyly Tereza esimin aldy. Keıinnen orden ony Kalkýttaǵa jiberip, sonda 20 jylǵa jýyq ýaqyt áýlıe Marııa áıelder mektebinde sabaq berdi. 1946 jyly 10 qyrkúıekte orden basshylyǵynan Kalkýttanyń kedeı jáne beıshara adamdaryna kómek kórsetýge ruqsat aldy. 1948 jyly sonda Qaıyrymdylyq ordenin uıymdastyrdy. 1965 jyldan bastap Qaıyrymdylyq ordeni basqa elderde de ashylyp, búginde álemniń 111 elinde 400 bólimshesi jáne 120 elde 700 qaıyrymdylyq úıi ashylyp otyr. Onyń mıssııasy sondaı-aq tabıǵı apattarǵa jáne ekonomıkalyq qıynshylyqqa ushyraǵan elderde de qyzmet etedi. 1979 jyly Terezaǵa Nobel syılyǵy berildi. 87 jasynda qaıtys boldy. 2003 jyly Katolık shirkeýi ony áýlıeler sanatyna jatqyzdy.

null 38 jyl buryn (1980) amerıkandyq eń jas akter-mıllıoner KALKIN Makoleı Karlson dúnıege keldi.