24/7 baılanysta: aýyldaǵy ýchaskelik ınspektordyń bir kúni qalaı ótedi
AQTÓBE. KAZINFORM — Aqtóbe oblysy Alǵa aýdany Marjanbulaq aýyldyq okrýginiń ýchaskelik polıtsııa ınspektory Іlııas Otaralın 5 myńnan astam turǵyny bar aýylmen qatar eki shaǵyn eldi mekenge jaýapty. Kómekshisi ekeýi turǵyndarmen únemi baılanysta otyrady. Aýylda da moped, mototsıklge qatysty quqyq buzýshylyq, ınternet-alaıaqtyq máseleleri bar. Sondyqtan túsindirý jumystaryn júrgizedi, ár mekeme men dúkenge ózi týraly aqparattyq habarlamany ilip qoıǵan.
Qaladan aýylǵa
Іlııas Otaralınniń ishki ister organdarynda jumys istep júrgenine 10 jyldan asty. Áýelide qaladaǵy jol-patrýldik polıtsııasy qyzmetinde eńbek etti. Keıin kezekshi bólimde 5 jyl jumys istedi. Al 2023 jyly Alǵa aýdany Marjanbulaq aýyldyq okrýginiń ýchaskelik polıtsııa ınspektory qyzmetine kiristi.
— Marjanbulaq aýylynda 1 200-den astam úı bar. Halyq sany 5 myńnan asady. Eki mektep, eki balabaqsha, mádenıet úıi, ambýlatorııa sııaqty áleýmettik nysandardyń bári jumys istep tur. Munda Aqtóbeniń aýdan, aýylynan ǵana emes, Atyraý, Oral, Qyzylorda oblystarynan kóship keletinder kóp. Sebebi aýyl oblys ortalyǵyna jaqyn ornalasqan. Turǵyndardyń 80%-ǵa jýyǵy sol qalada eńbek etedi. Marjanbulaq aýyldyq okrýgine bir ýchaskelik ınspektor men kómekshi qarastyrylǵan. Ekeýimiz Marjanbulaqpen qatar Qaıyńdysaı jáne Qaraǵansaı aýyldaryna jaýaptymyz. Tańerteń Alǵa aýdandyq polıtsııasy bóliminiń kezekshi bólimine aýyldyń jaǵdaıyn baıandap, tapsyrma alamyz. Aryz-shaǵym boıynsha jumys júrgizemiz. Aýyl bolǵan soń aýlaǵa mal kirdi, kóshede ıt júr dep shaǵym túsiredi. Aýyl jaıly, munda aýyr, asa aýyr qylmys tirkelmedi, — dedi Marjanbulaq aýyldyq okrýginiń ýchaskelik polıtsııa ınspektory Іlııas Otaralın.
Ýchaskelik polıtsııa ınspektory aýylǵa kóship kelgen otbasymen tanysady, ózin de tanystyrady. Barlyq dúkenge, áleýmettik nysandarǵa óziniń baılanys nómiri jazylǵan paraqshalardy da ilip qoıǵan. Ári turǵyndarmen birge ortaq chatta otyrady. Mundaıda turǵyndar kez kelgen buzýshylyqty, zańsyzdyqty foto, vıdeoǵa túsirip, shara qabyldaýyn suraıdy. Polıtsııa qyzmetkeri keri baılanysqa shyǵyp, atqarylǵan jumys týraly esebin beredi.
Іshki ister organdarynda esepte turǵan oqýshy joq
Marjanbulaqtaǵy eki mektepte shamamen 1 200 oqýshy bilim alady. Sonyń ishinde № 2 Marjanbulaq orta mektebinde 400-den astam oqýshy bar, 49 pedagog eńbek etedi.
— Ýchaskelik ınspektormen birge jyldyq jumys jospary qurylady. Jospar aıasynda qyzdarmen de, uldarmen de kezdesý ótkiziledi. Muǵalimderge sybaılas jemqorlyq, alaıaqtyq, ınternettegi alaıaqtyq taqyrybynda túsindirý jumysy júredi. Oqýshylarǵa keler bolsaq, ınspektor jınalysqa, ata-analar jınalysyna shaqyrylady. Sonymen birge birlesken reıdke shyǵamyz. Moped aıdap, túngi saǵat 23:00–den keıin kóshede júrgender anyqtalsa, eskertý beriledi. Nátıjesinde mektepishilik, ishki ister organdarynda esepte turǵan oqýshy joq. Keıbir balalar ǵana jeke qadaǵalaýǵa alynǵan, — dedi № 2 Marjanbulaq orta mektebiniń dırektory Rıta Aıtjanova.
Marjanbulaq aýyldyq okrýginiń ýchaskelik polıtsııa ınspektory Іlııas Otaralınniń aıtýynsha, mektepte tek oqýshylarmen emes, pedagogtermen de kezdesý ótkizedi. Sebebi ınternette alaıaqtardyń arbaýyna túsip qalatyndary da bar.
— Mektep muǵalimderi de alaıaqtarǵa aldanyp qalyp jatady. Bank kartasyn eshkimge berýge bolmaıdy, tanymaıtyn adamǵa aqsha aýdarý qaýipti. Al arnaıy kod qupııa saqtalýǵa tıis. 1414 nómirinen kelgen kodty eshkimge aıtpaı, jasyryn ustaý kerek. Ózin polıtsııa, bank qyzmetkeri dep tanystyrǵan beıtanys úshinshi tulǵaǵa da senýge bolmaıdy. Al Telegram, WhatsApp buzylǵan kezde alaıaqtar barlyq nómirge aqsha surap, habarlama jiberedi. Mundaıda qosymshany óshirip, qaıta júktep, qosý kerek. Al sizden aqsha surasa habarlasyp, naqtysyn bilip alǵan durys, — dedi Іlııas Otaralın.
Jol boıyndaǵy kómek
Samara — Shymkent tasjoly boıynda ornalasqan aýylǵa sheteldikter de, qazaqstandyqtar da kómek surap kiredi. Ásirese, qystyń borany men aıazdy kúninde joldar jabylyp, aıaldaıdy.
— 2026 jyly 11 naýryzda qatty boran boldy. Barlyq baǵytta jol jabylǵan kezde Qaıyńdysaı aýylynan shyqqan júkti kelinshek joldasymen birge jolda qalyp qoıǵan. Patrýldik jumys kezinde kómek kórsetip, júkti áıeldi qutqarýshylarǵa tabystadyq. Olar ári qaraı Aqtóbe qalasyndaǵy perınataldyq ortalyqqa apardy. Eki kúnnen soń qyz bala ómirge keldi. Biz barynsha adal qyzmet etýge tyrysamyz. Bul jumystyń bir bóligi ǵana, — dedi ınspektor.
Sonymen birge ýchaskelik ınspektorlar jol boıynda apattyń aldyn alý is-sharasyn ótkizedi, ásirese, zań talaptaryn túsindiredi.
— Qarsy baǵytqa shyqpaý, mas kúıinde kólikke otyrmaý týraly aıtamyz. Jolda adam qaýipsizdigi men ómiri mańyzdy. Qazirgi kezde aýylda mototsıkl aıdaǵandarǵa da túsindirý jumysyn júrgizemiz. Mototsıkldi kóbine jas balalar aıdaıdy. Ol ózine ǵana emes, jaıaý júrginshilerge de qaýipti. Ári dybys tynyshtyqty buzady, adamdardyń mazasyn alady. Eger 18 jasqa tolmaǵan bolsa, ata-anasyna aıyppul salynady. Júrgizýshi kýáligi, memlekettik tirkeý nómiri, arnaıy qorǵanysh bas kıimi bolmasa jazalanady. Ákimshilik quqyq buzýshylyq týraly kodekstiń 590, 593 jáne 612-baptaryn negizge alamyz. Kámelet jasqa tolmasa, jaýapkershilik ata-anada. Olar qyrýar aqsha jumsap, motokólik alyp beredi. Mundaı bir fakti boldy. Kúni-túni aıdady, qyrǵa da shyqty, kóshede de júrdi. Motokólik aıyppul turaǵyna qoıyldy. Tárbıeni birinshi úıde ata-anasy berýi kerek, — dedi ýchaskelik polıtsııa ınspektory.
Taǵy bir aıta keterlik jaıt, respýblıkalyq mańyzy bar jolǵa keıde aýyl maly shyǵyp ketedi. Bul keıde jol-kólik apatyna ákep soǵady.
Otbasyndaǵy daý-janjal
2024 jyly elimizde «Turmystyq zorlyq-zombylyqqa qarsy kúres týraly» Zańǵa ózgertýler men tolyqtyrýlar engizildi. 2025 jyly Marjanbulaq aýylynda 5 fakti tirkeldi. Áıeline qol kóterip, uryp-soǵý faktisi bıyl da anyqtaldy. Eki derek boıynsha shara qabyldandy.
— Uryp-soǵý faktisi boıynsha esepke alyp, qorǵaý nusqamasyn beremiz. Árdaıym qadaǵalap, túsindirý jumysyn da júrgizemiz. Sondyqtan bolar oń dınamıka bar. Aýyl turǵyndary ár aýdan, aýyl, tipti oblystan kóship kelgenimen arada birlik bar. Keıde túsinispeýshilik te týyndaıdy. Mundaıda ár adamǵa ártúrli jolmen baılanysqa shyǵamyz. Ári elimizdegi zań talaptary men olardaǵy ózgeristerdi eskertip otyramyz, — dedi Іlııas Otaralın.
Eske salaıyq, buǵan deıin Aqtóbedegi aýyzbirshiliktiń úlgisin kórsetip otyrǵan aýyl týraly jazǵanbyş. Bul aýyl turǵyndary ishimdikten bas tartqan.