2027 jylǵa deıin aport alma baǵynyń kólemi 110 gektarǵa jetedi - AShM
ASTANA.KAZINFORM – Memleket basshysynyń tapsyrmasyn iske asyrý aıasynda Aýyl sharýashylyǵy mınıstrligi QR Prezıdenti Іs basqarmasymen birlesip, áıgili qazaqstandyq Aport alma baqtaryn qaıta jańǵyrtý jónindegi Jol kartasyn júzege asyrý jumystaryn júrgizip jatyr.
Mınıstrliktiń baspasóz qyzmetiniń habarlaýynsha, josparǵa sáıkes, 2027 jylǵa deıin osy biregeı suryptyń jańa ekpeleriniń aýmaǵy taǵy 100 gektarǵa ulǵaıyp, jalpy kólemi 110 gektarǵa jetpek.
Aport surpyn keń aýqymda qaıta jańǵyrtýǵa qazaqstandyq ǵalymdardyń kópjyldyq irgeli zertteýleri negiz boldy.
2006–2011 jyldar aralyǵynda Qazaq jemis jáne júzim sharýashylyǵy ǵylymı-zertteý ınstıtýtynyń mamandary J. Jıembaev atyndaǵy Qazaq ósimdik qorǵaý jáne karantıni ǵylymı-zertteý ınstıtýtymen birlesip, Sıvers almasy men Aport surpyn zertteý boıynsha ekspedıtsııalyq jumystar júrgizdi.
Zertteý nátıjesinde Jońǵar Alataýy men Іle Alataýy memlekettik ulttyq tabıǵı parkteriniń aýmaǵyndaǵy jabaıy alma aǵashtarynyń popýlıatsııalarynan 30 túrli úlgi jınaldy.
Іriktelip alynǵan Aport klondarynan zerthanalyq (in vitro) jaǵdaıda vırýstyq aýrýlardan taza kóshetter alyndy.
Molekýlalyq taldaý negizinde ǵalymdar DNQ-profılderi sáıkes keletin 11 suryp-telitýshi kombınatsııasyn anyqtap, kóshetter ósirdi.
Osy kóshetterden 2015 jyly Pomologııalyq baqta 5 gektar aýmaqta tájirıbelik baq otyrǵyzyldy. Bul baq 2022 jyly alǵashqy ónimin berdi. Atalǵan kezeńdegi mańyzdy jetistikterdiń biri – DNQ taldaýy arqyly Sıvers almasynyń bakterııalyq kúıik pen qotyr aýrýyna tabıǵı tózimdilik genderi bar erekshe formalaryn anyqtaý boldy.
2025 jyly Instıtýttyń Talǵar óńirlik fılıalynda 10 gektar aýmaqta jańa baq otyrǵyzyldy.
Qazirgi ýaqytta mamandar aldaǵy 100 gektar jerge alma aǵashtaryn otyrǵyzýǵa qajetti sapaly kóshet materıaldaryn daıyndap jatyr.
Qazaqstandyq almanyń mártebesi men biregeıligi halyqaralyq deńgeıde de moıyndalýda.
«Aport» brendi BUU-nyń Azyq-túlik jáne aýyl sharýashylyǵy uıymynyń (FAO) bedeldi «Bir memleket – bir basym daqyl» halyqaralyq bastamasy aıasynda Qazaqstannyń basym daqyly retinde resmı túrde usynyldy.
Osyǵan deıin Almaty oblysynda aport almany qaıta jańǵyrtatyn baq salynyp jatqany týraly jazdyq.
