2014 jylǵa qaraı Qazaqstanda «Eýro-5» ekologııalyq standarty engizilýi múmkin
ALMATY. 13 jeltoqsan. QazAqparat /Erbol Azanbek/ - 2014 jyly Qazaqstanda «Eýro-5» ekologııalyq standarty engizilýi múmkin. Búgin Almatyda munaı óńdeý ekologııasy máseleleri jónindegi dóńgelek ústel barysynda halyqaralyq sarapshylar 2014 jylǵa qaraı Qazaqstannyń «Eýro-5» ekologııalyq standartyn engizý jónindegi josparynyń júzege asyrylý múmkindigin rastady.
Olardyń baǵamdaýy boıynsha «Eýro-5» ekostandarttaryn engizý Qazaqstanda aýaǵa shyǵarylatyn zııandy zattardyń jalpy mólsherin úsh esege tómendetýge múmkindik bermek. Bul jaǵdaı parnık gazdaryn tómendetý boıynsha Kıot hattamasy sheńberinde elimizge júktelgen mindettemelerdi júzege asyrý jolynda edáýir ilgeri basýshylyq bolyp tabylady. Aýa basseınin lastaý jaǵdaıynyń 80 paıyzy kólikterden shyǵarylǵan gazdarǵa keletin elimizdiń iri qalalarynda tynys alý jeńildeı túspek. Sondyqtan Qazaqstan «Eýro-5»-ti engizýdi jýyq arada qolǵa alady.
Sarapshylardyń pikirinshe, Qazaqstan bul baǵyttaǵy jumystaryn bastap ta ketti. Buǵan mysal retinde QR Munaı jáne gaz mınıstrliginiń «QazMunaıGaz» Ulttyq kompanııasyna 2014 jylǵa qaraı «Eýro-5» standartyna sáıkes keletin janarmaıdy shyǵarý týraly jaqynda bergen tapsyrmasy dálel bola alady.
«Qazaqstan bul standartty engizýdi qysqa merizimde júzege asyra alady. Bul rette Eýropa tájirbıesin qoldana alady. Atalǵan máseleni sheshý Qazaqstanǵa úlken qalalardyń ekologııasyn jaqsartyp qana qoımaı, sondaı-aq, parnık gazdaryn tómendetý jónindegi halyqaralyq baǵdarlama sheńberinde qosymsha qarjy quraldaryna qol jetkizýge múmkindik bermek», - dep atap ótti Kıot hattamasy máseleleri boıynsha QR Úkimetiniń brıtandyq keńes berýshisi Ian Vatt.
Sarapshylar bunymen qatar Qazaqstan «Eýro-5» talaptaryna saı janarmaı óndirýde álemniń kóptegen elderinde qoldanylatyn zamanaýı eki satyly tereń gıdrokrekıng tehnologııasyn paıdalanýdy usyndy. «Qazaqstandyq MÓZ-de gıdrokrekıng tehnologııasyn qoldaný ýaqyt pen qarajatty únemdep, «Eýro-5» jáne odan da joǵarǵy ekostandarttarǵa jaýap beretin otyndy shyǵarýǵa múmkindik bermek. Sonymen qatar, sizderdiń zaýyttaryńyz sapaly benzın, ekologııalyq talapqa saı dızeldik otyn, avıatsııa qajettilikterine arnalǵan kerosın jáne joǵary sapaly otandyq motor maıyn shyǵarýǵa qabiletti bolady»,-deıdi Chevron Lummus Global (AQSh) kompanııasynyń aǵa keńes berýshisi Voıtseh Svınarskı.
Onyń aıtýynsha, kórshi Reseıde Rosmunaıdyń bir ózi sońǵy ýaqytta gıdrokrekıng tehnologııasyn engizý boıynsha bes jobany júzege asyrǵan. «Tatmunaı» jáne «Kırıshemunaıorgsıntez» sekildi iri reseılik kompanııalar Nıjnekamskıı zaýytynda jáne Kırıshe qalasynda atalǵan tehnologııany ornatý boıynsha kelisim-sharttarǵa otyrǵan. Ieliginde eki MÓZ-i bar jáne «Eýro-5» standartyna sáıkes keletin janarmaıdy óndirý boıynsha kópjyldyq tájirıbege ıe Belarýs Respýblıkasy óz ónimin Eýropaǵa tabysty túrde eksporttaýda. «Atalǵan mysaldar álemdegi ózgeristerdiń betalysyn baıqatady. Sondyqtan Qazaqstan qazir búkil elimizdiń ekologııasyna edáýir yqpal etetin osy kúrdeli máselege qatysty mańyzdy sheshim qabyldaýy qajet»,- dedi sarapshylar.
