19 tamyz. Týǵan kún ıeleri

ESІMDER

72 jyl buryn (1946) «Aqyl-oıy men fızıkalyq damýy buzylǵan balalar men jasóspirimderdi áleýmettik beıimdeý jáne kásik-eńbekpen ońaltý ortalyǵy (SATR Ortalyǵy» JShS) bas dırektory Roza Aıtjanqyzy SÚLEIMENOVA dúnıege keldi.

Gýrev qalasynda týǵan. V.I.Lenın atyndaǵy Máskeý memlekettik pedagogıkalyq ınstıtýtynyń defektologııa fakýltetin bitirgen (1969), Mektep muǵalimi jáne logopedi. Pedagogıka ǵylymdarynyń doktory (2001). 100-den astam jarııalanymnyń, kitaptardyń, 26 oqý-ádistemelik quraldyń, 15 mektep oqýlyǵynyń, múmkinshiligi shekteýli balalar máseleleri jónindegi 63 maqalanyń avtory.

1970 jyldan - KSRO PǴA defektologııa ǴZI-y aspırantýrasynda oqyǵan. 1974 jyldyń qańtar aıynan - KSRO PǴA defektologııa ǴZI-nyń kishi ǵylymı qyzmetkeri. 1974 jyldyń qarasha aıynan - Qazaq memlekettik dene tárbıesi ınstıtýtynyń oqytýshysy. 1977 jyldan - Abaı atyndaǵy Qazaq pedagogıkalyq ınstıtýtynyń aǵa oqytýshysy, defektologııa kafedrasynyń meńgerýshisi, arnaýly pedagogıka kafedrasynyń dotsenti.

1992 jyldan beri - Ulttyq ǵylymı-praktıkalyq korrektsııalyq pedagogıka ortalyǵynyń bas dırektory (2006 jyldan - «Korrektsııalyq pedagogıkanyń Ulttyq ǵylymı-tájirıbelik ortalyǵy») 2009 jyldan - «SATR ortalyǵy» JShS (aqyl-oı jáne dene kemistigi bar balalar men jasóspirimderdi áleýmettik adaptatsııa jáne kásibı-eńbek reabılıtatsııalaý ortalyǵy) bas dırektory.

«Múmkindikteri shekteýli balalarǵa áleýmettik jáne medıko-pedagogıkalyq korrektsııaly qoldaý kórsetý týraly» Zańyn daıyndaý jumys toby jetekshisiniń orynbasary (1999-2002). Qazaq memlekettik qyzdar pedagogıkalyq ınstıtýtynyń dıssertatsııalyq keńes múshesi (2002 jyldan). QR Parlamenti Májilisiniń janyndaǵy qoǵamdyq ekspertter Palatasynyń múshesi. «World Association for Infant Mental Health», «Qazaqstan Úkimettik emes uıymdar konfederatsııasy» (QÚUK), «Azamattyq Alıans» qaýymdastyqtarynyń múshesi.

«Eren eńbegi úshin» (2002), Y. Altynsarın atyndaǵy medaldarymen, QR Bilim jáne ǵylym Mınıstrliginiń Qurmet gramotasymen marapattalǵan. QR bilim berý isiniń ozaty.

70 jyl buryn (1948) QR Teńiz kóligi kásipkerleri qaýymdastyǵynyń prezıdenti ANDRıÝŞENKO Aleksandr Ivanovıch dúnıege keldi.

Taldyqorǵan týmasy.

Almaty baılanys elektr tehnıkýmyn (1967), Qazaq polıtehnıkalyq ınstıtýtyn (1978) bitirgen. «Astana» medalimen (1998 j.) jáne «Qurmet» ordenimen (2001j.) nagradtalǵan.

Eńbek qyzmeti jáne ıelengen laýazymdar týraly málimetter: Almaty qurylys materıaldary kombınaty: ınjener, aǵa ınjener-konstrýktor, dırektordyń orynbasary (1963-1981jj.); Qazaq KSR Qurylys materıaldary ónerkásibi mınıstrligi: bólim bastyǵy, bastyqtyń orynbasary, bas basqarmanyń bastyǵy (1981-1988jj.); «Qazgıprojabdyqtaý» ınstıtýty, «Modýl» ǴÓB: bas ınjener (1988-1990jj.), Qazaq KSR Qurylys materıaldary ónerkásibi mınıstrligi: kúrdeli qurylys bas basqarmasynyń bastyǵy (1990-1992jj.); «Qurylys materıaldary»: MAK, «Qurylys materıaldary» holdıngtik kompanııasy: vıtse-prezıdent (1992-1994jj.), «Qazaqstannyń televıdenıesi jáne radıosy» respýblıkalyq korporatsııasy, vıtse-prezıdent (1994-1995jj.); Qazaqstan Respýblıkasynyń Ekonomıka mınıstrligi: departament dırektory, Ekonomıka mınıstriniń orynbasary (1995-1997jj.), Strategııalyq josparlaý jáne reforma agenttigi: Tóraǵanyń orynbasary (1997-1998jj.); Qazaqstan Respýblıkasy Premer-Mınıstriniń Keńsesi: bólim meńgerýshisi (1998-1999jj.), Qazaqstan Respýblıkasynyń Ekonomıka jáne saýda mınıstrligi, vıtse-mınıstr, birinshi vıtse-mınıstr (1999-2003jj.), «Qazaqstannyń Damý banki» AQ, vıtse-prezıdent (2003-2006jj.), «Qazteńizkólikflot» UTKQK» AQ, bas dırektordyń orynbasary (2006-2007jj.), «Qazaqstan temir joly» AQ, Qarjy jónindegi basqarýshy, vıtse-prezıdent (2007-2008jj.). 2008-2012 jyldary «Temirservıs» JShS dırektory. 2012 jyldan qazirgi qyzmetinde.

69 jyl buryn (1949) «Bekarys» jaýapkershiligi shekteýli seriktestiginiń dırektory, aýyl sharýashylyǵy ǵylymynyń kandıdaty, dotsent Amanjol ZEINÝLLIN dúnıege keldi.

Atyraý oblysynda týǵan. Batys Qazaqstan aýyl sharýashylyǵy ınstıtýtyn bitirgen. Ár túrli aýyl sharýashylyǵy jáne ónerkásip oryndarynda jaýapty qyzmetter atqarǵan. 1992-1994 jyldary Batys Qazaqstan aýyl sharýashylyǵy ınstıtýtynda sabaq bergen.

Ol Batys Qazaqstan oblysynyń saıası-áleýmettik ómirine belsene aralasyp, «Qazaq tili» qoǵamynyń, «Azat» qozǵalysynyń jergilikti bólimshelerin uıymdastyrýǵa jetekshilik jasaǵan. 1997 jyly «Edil-Jaıyq qazaqtary qaýymdastyǵyn» quryp, orys-qazaq tilderinde «Edil-Jaıyq» gazetin shyǵarǵan. Onyń 20-dan astam ǵylymı-tanymdyq eńbegi jarııalanyp, mal tuqymyn asyldandyrýǵa baılanysty zertteý jumystaryna 2 avtorlyq kýálik berilgen.

67 jyl buryn (1951) grafık-keskindemeshi Aǵymsaly Dúzelhanuly DÚZELHANOV dúnıege keldi.

Qyzylorda oblysynyń Qazaly qalasynda týǵan. Qazaqstannyń eńbek sińirgen óner qaıratkeri (1996). 1976 jyly Almaty kórkemsýret ýchılışesin, 1982 jyly V.I.Sýrıkov atyndaǵy Máskeý kórkemsýret ınstıtýtyn bitirgen.

T.Júrgenov atyndaǵy Qazaq ulttyq óner akademııasynyń «Grafıkalyq dızaın» kafedrasynyń oqytýshysy.

Qoldanbaly grafıka, plakat, kitap bezendirý, keskindeme, portret janrlarynda eńbek etedi. Tarıhı, folklorlyq taqyryptaǵy jáne balalarǵa arnalǵan 200-den astam kitapty, áleýmettik jáne tarıhı taqyryptaǵy 50-den astam plakatty bezendirgen. «Tomırıs», «Saqtar», «Aıman - Sholpan», «Qyz Jibek», t.b. lıtografııalardyń «Altyn sarbaz», «Túrkistan», «Ordabasy», «Kóroǵly», «Oǵyz han», t.b. keskindeme janryndaǵy týyndylardyń avtory. Sondaı-aq, onyń «Abylaı han», «Ábilqaıyr han», «Áıteke bı», «Qazybek bı», «Tóle bı», «Qorqyt» tárizdi portretter serııasy bar. Qazaqstannyń ulttyq aqshasy - teńgeni bezendirýshilerdiń biri. «Joǵalǵan uıqy» qýyrshaqty mýltfılminiń qoıýshy-sýretshisi bolǵan. Dúzelhanov Qazaqstan Memleketiniń syılyǵyn (2002), Abaı, Álisher Navoı atyndaǵy syılyqtarynyń ıegeri. Týyndylary Qazaqstannyń jáne shetelderdiń óner murajaılaryna qoıylǵan. Kitap jáne qondyrǵyly grafıka salasynda jumys isteıdi.

56 jyl buryn (1962) Mańǵystaý oblysy Jańaózen qalasynyń ákimi Elýbaı Jaqaıuly ÁBІLOV dúnıege keldi.

Túrikmenstanda dúnıege kelgen. 1980-1985 jyldar aralyǵynda M.I.Kalının atyndaǵy Túrikmen aýylsharýashylyǵy ınstıtýtyn kók ónim jáne júzim sharýashylyǵy mamandyǵy boıynsha bitirdi.

1986-1989 jyldar aralyǵy Krasnovodsk qalasynda oblystyq aýylsharýshylyq qyzmetkerleriniń kásipodaq komıtetinde nusqaýshy. 1989-2002 jyldar aralyǵy Krasnovodsk aýdandyq atqarý komıtetinde aǵa ekonomıst, tabıǵatty qorǵaý jáne ekologııa ınspektsııasynda bastyq, densaýlyq, bilim jáne áleýmettik máseleler boıynsha bólim bastyǵy, is basqarmasynyń bastyǵy. 2002-2003 jyldar aralyǵynda Mańǵystaý poselkesi ákiminiń orynbasary. 2003-2007 jyldar aralyǵy Mańǵystaý poselkesiniń ákimi. 2007-2010 jyldar aralyǵy Munaıly aýdany ákiminiń orynbasary. 2010-2015 jyldary Munaıly aýdanynyń ákimi. Qazirgi qyzmetinde 2015 jyldyń shildesinen beri.

55 jyl buryn(1963) alys qashyqtyqqa júgiretin sportshy, marafonshy, júgirýden halyqaralyq dárejedegi sport sheberi Marat JYLANBAEV dúnıege keldi.

Pavlodar oblysynyń Baıanaýyl aýdanynda týǵan. Onyń esimi HH ǵasyrdyń 90-shy jyldarynda «Gınnestiń rekordtar kitabyna» jeti márte tirkelgen. Negizgi mamandyǵy - sýretshi.

Jylanbaev 12 jasynan jeńil atletıkamen, velosıpedpen, shańǵy sportymen aınalysqan. 1990 jyldan óte alys qashyqtyqtarǵa júgirýdi (marafon) bastap, sol jyly Reseıdiń Barnaýyl qalasynda 85 shaqyrymdy 6 saǵat 43 mınýt 23 sekýndta júgirip ótken. Rekordtar kitabyna engen jetistikteri: 23 kúnde 23 marafondyq qashyqtyqty júgirip shyqty (kúnine 42 shaqyrym 195 metr), keıin 15 kúnde 30 marafon, jarty jylda 75 marafon jáne bir jylda 226 marafondyq qashyqtyqty eńserdi. Eýropanyń eń bıik shyńy - Elbrýsqa (5642 metr) marafondyq júgirispen 7 kúnde shyqty. 20 kúnde uzyndyǵy 1200 shaqyrymdyq Qaraqum, 24 kúnde Afrıkadaǵy qashyqtyǵy 1700 shaqyrymdyq Sahara shólderin kesip ótken. Sol jyly Avstralııadaǵy Vıktorııa shólin kesip ótse, 1994 jyly AQSh-tyń Nevada shtatyndaǵy ústinen qus ushpaıtyn Mohavı shóline joryq jasap, ony sátti aıaqtady. 1992-1993 jyldary elimizdiń tańdaýly 10 sportshysynyń qataryna endi.

54 jyl buryn (1964) QR Mádenıet jáne sport vıtse-mınıstri Asqar Bolatuly BATALOV dúnıege keldi.  

Almaty sáýlet-qurylys ınstıtýtyn (1986) «Injener-qurylysshy» mamandyǵy boıynsha jáne Máskeý ınnovatsııa menedjmenti akademııasyn (1999) «Ekonomıst-menedjer» mamandyǵy boıynsha bitirgen.

Eńbek joly: 1988-1991 jj. - № 1 ADK zaýyty tsehynyń qalypshysy, sheberi, aǵa ınjener-tehnology; 1991-1994 jj. - Almaty q. Alataý aýdanynyń Biryńǵaı tapsyrys qyzmetiniń dırektory; 1997-1998 jj. - Qazaqstan Respýblıkasy Memlekettik ınvestıtsııalar jónindegi komıtetiniń bas menedjeri; 1998-2005 jj. - «Qazınvest» Qazaqstan ınvestıtsııalarǵa járdemdesý ortalyǵy» RMK dırektory, «Qazınvest» JAQ prezıdenti; 2005-2007 jj. - Qazaqstan Respýblıkasy Indýstrııa jáne saýda vıtse-mınıstri; 2007-2009 jj. - Qazaqstan Respýblıkasy Energetıka jáne mıneraldyq resýrstar mınıstrliginiń jaýapty hatshysy; 2009-2011 jj. - «Kazoilenergy», JShS Bas dırektory, Astana q.; 2011-2012 jj. - «Ken-Sary» JShS Bas dırektory, Astana q.; 2012-2017jj. - Eýrazııalyq ekonomıkalyq komıssııasy Kólik jáne ınfraqurylym departamentiniń dırekory, Máskeý q.; 2017 jylǵy sáýirden qazirgi qyzmetinde.

51 jyl buryn (1967) «Nursultan Nazarbaev Ulttyq bilim qorynyń» dırektory Dınara Nursultanqyzy QULYBAEVA dúnıege keldi.

Qaraǵandy oblysynyń Temirtaý qalasynda týǵan. 1989 jyly A.V.Lýnacharskıı atyndaǵy Máskeý memlekettik teatr óneri ınstıtýtyn bitirgen. 1998 jyly QMEBI-de iskerlik ákimshi magıstri dárejesin aldy. 2007 jyly «Halyqaralyq úlgidegi mektepterde bilim júıesin basqarýdyń ádistemelik negizi» taqyrybynda doktorlyq dıssertatsııasyn qorǵady. 1998 jyldan «Nursultan Nazarbaev Ulttyq bilim qorynyń» dırektory. 2001 jyldan «Qazaq halyqaralyq qatynastar jáne álem tilderi ýnıversıteti» AQ dırektorlar keńesiniń múshesi. 2004 jyldan «QBTÝ» AQ dırektorlar keńesiniń tóraıymy.  «Parasat» ordeniniń ıegeri.

72 jyl buryn (1946) amerıkalyq memlekettik jáne saıası qaıratker, AQSh-tyń 42-shi prezıdenti Bıll KLINTON dúnıege keldi.