18 naýryz. Jylnama
Kazinform oqyrman nazaryna 18 naýryzǵa arnalǵan ataýly kúnder men este qalar oqıǵalar kúntizbesin usynady.
ESTE QALAR OQIǴALAR
1997 jyly Qazaqstan Respýblıkasynyń Úkimeti Qazaqstan Respýblıkasy Іshki ister mınıstri Іshki áskerleriniń Joǵary áskerı ýchılışesin qurý týraly qaýly qabyldady.
2004 jyly QR Úkimetiniń №1355 Qaýlysyna sáıkes, «Ǵarysh baılanysynyń respýblıkalyq ortalyǵy» AQ quryldy. Onyń qyzmetin «Qazǵarysh» retteıdi.
2006 jyly Pragada Chehııadaǵy Qazaqstan stýdentteriniń «Báıterek» klýbynyń tusaýkeser rásimi ótti.
2010 jyly Kóksaraı sý rettegishiniń ashylý rásimi ótti. Kóksaraı – Arys aýdanyndaǵy Syrdarııa ózeninde salynǵan sý qoımasy.
2013 jyly Nıý-Iorktegi Sheteldik konsýldar qoǵamy (SoFC) birqatar memleket ókilderiniń eńbegin taný týraly sertıfıkattarmen marapattady. Qazaqstan ókili retinde bul qujat Dana Kapparovaǵa berildi. Dıasporalardy damytýǵa sińirgen eńbegi jáne ekijaqty qarym-qatynastardy damytýǵa qosqan úlesi úshin jyl saıynǵy marapattaý dástúriniń negizi Nıý-Iorktegi Qazaqstan Respýblıkasynyń Bas konsýldyǵynyń bastamasy boıynsha qalandy.
2016 jyly Qazaqstan Respýblıkasynda Qazaqstan dıplomattarynyń qaýymdastyǵy quryldy. Onyń negizgi maqsaty – Qazaqstan Respýblıkasynyń syrtqy saıasatyn júzege asyrýǵa járdemdesý, Qaýymdastyq músheleriniń quqyqtary men múddelerin qorǵaý jáne qazaqstandyq dıplomattar áýletterindegi sabaqtastyqty nyǵaıtý.
2017 jyly Qazaqstannyń 28 sportshydan turatyn qurama komandasy Aýstrııada ótken Búkilálemdik Qysqy Arnaıy Olımpıada oıyndaryna qatysty.
«Speshıal Olımpıks» Qazaqstan» QB (SOQ) – respýblıkalyq qamqorshy sporttyq uıym. Onyń negizgi maqsaty – ıntellektýaldyq damýy buzylǵan adamdardyń sporttyq is-sharalarǵa qatysýyn qamtamasyz etý arqyly olardyń qoǵamnyń naǵyz múshesi bolýyna kómektesý.
2017 jyly nemistiń Galle qalasynda hımıkter kýbogine arnalǵan jyl saıynǵy týrnırge qatysqan qazaqstandyq boksshylar Azamat Isaqulov, Ábilhan Amanqul, Vasılıı Levıt, Qamshybek Końqabaev altyn medalǵa ıe boldy. Galledegi halyqaralyq týrnırdi «shaǵyn álem chempıonaty» dep ataıdy. Oǵan túrli qurlyq boksshylary qatysady. Ol 1970 jyldan beri jyl saıyn ótkiziledi.
2018 jyly Qostanaı oblysynyń Zatobolsk kentine qala mártebesi berilip, Tobyl dep ataldy.
2019 jyly Halyqaralyq Túrki akademııasy (TWESCO) Manas eposynyń kitabyn latyn álipbıimen basyp shyǵardy. Kitap belgili manasshy Meder Mergenbaevtyń qaldyrǵan qoljazbasy negizinde jınaqtalyp, basyp shyǵaryldy. Kóne qoljazba arab grafıkasymen jazylǵan. Atalǵan qoljazbada epostyń basqa nusqalarynda joq oqıǵalar men tildik oralymdar bar. Buǵan deıin ol tek qoljazba kúıinde saqtalǵan jáne eshbir jerde jarııalanbaǵan. Osy ýaqytqa deıin bul jurtshylyqqa tanys emes bolyp kelgen qoljazbany 1993 jyly qyrkúıek aıynda Bishkek Gýmanıtarlyq ýnıversıtetiniń sol kezdegi rektory, belgili túrkolog-ǵalym Qadyraly Qońqabaev satyp alyp, 2018 jyly shildede Túrki akademııasyna tabystady.
2019 jyly Almatydaǵy Yqylas atyndaǵy halyq mýzykalyq aspaptary mýzeıine Shákárim Qudaıberdiulynyń dombyrasy tapsyryldy. Qundy jádigerdi mýzeıge Shákárimniń tikeleı urpaǵy Medǵat Quljanov tabystady. Dombyra qos ishek pen 13 perneden turady, tutas aǵashtan oıyp jasalǵan. Dombyrany kim ári qashan jasaǵany belgisiz.
2020 jyly Úndistannyń Nıý-Delı qalasyndaǵy Ulttyq mýzeıinde «Rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasy aıasynda uıymdastyrylǵan «Altyn adamnyń álem mýzeılerine sherýi» halyqaralyq jobasy aıasynda «Uly Dala: Ýaqyt. Keńistik. Mádenıet» kórmesi ashyldy. Kórmede Taqsaı (Batys Qazaqstan oblysy), Taldy-2 (Qaraǵandy oblysy), Berel (Shyǵys Qazaqstan oblysy), Ortalyq jáne Ońtústik Qazaqstan, Jetisý syndy saq qorǵandarynan tabylǵan arheologııalyq biregeı oljalar kórsetildi. Úndistannyń Ulttyq mýzeıinde rýnıkalyq hattyń 26 belgisinen turatyn eki joldy jazýy bar, Esik qorǵanynda jasalǵan kúmis tostaǵandy kórýdiń sırek múmkindigi boldy. Bul eksponat Qazaqstan aýmaǵynda jazýdyń erte taralýyn jáne paıdalanylýyn aıǵaqtaıdy.
2021 jyly «ıAsaýı izimen» atty ǵylymı-tanymdyq ekspedıtsııalyq jobasy aıasynda Qoja Ahmet ıAsaýıdiń naǵashysy Taǵaıyn ata qoldanǵan asataıaq pen qoljazba tabyldy. Ol Qoja Ahmet ıAsaýıdiń anasy Qarashashtyń inisi bolǵan. Bul muralardy Taǵaıyn ata kesenesinde ata-babalarynan beri shyraqshy qyzmetin atqaryp kele jatqan áýlet saqtap kelgen. Sharıpýlla Haıdaruly jádigerdiń tarıhyn jaıyp salyp, aq mata ishine túıilip, sandyq túbinde jatqan kóne qoljazbany shyǵardy. Tabylǵan asataıaq pen qoljazbany zertteýmen «Áziret Sultan» memlekettik tarıhı-mádenı qoryq-mýzeıiniń ǵylymı qyzmetkerleri aınalysady.
2021 jyly Ystanbulda Abaı atyndaǵy dańǵyl ashylyp, eskertkish qoıyldy. Alańdaǵy Abaı músininiń avtory – QR Kórkemóner akademııasynyń tolyq múshesi, qazaqstandyq músinshi Murat Mansurov.
2022 jyly elordada «Baqytty otbasy» áıelderge arnalǵan bilim berý aqparattyq-konsýltatsııalyq ortalyǵynyń saltanatty ashylýy ótti. Onda kóp balaly analarǵa, ómirlik qıyn jaǵdaıdaǵy balalary bar otbasylarǵa, múgedek balalardy tárbıelep otyrǵan analarǵa, múgedek áıelderge, jumyssyzdarǵa jáne jalǵyzbasty áıelderge jan-jaqty qoldaý kórsetiledi.
2025 jyly Naýryznama onkúndigi aıasynda Qazaqstanda Ulttyq kıim kúnin atalyp ótti. Qazaqtyń ulttyq kıimi – halyqtyń ereksheligi men biregeıligin kórsetetin mańyzdy jáne ajyramas mádenı atrıbýt. Búginde ulttyq kıimge jańa tynys berildi, al zamanaýı dızaınerler ony garderobqa belsendi túrde engizip otyr.
2025 jyly QR Ǵylym jáne joǵary bilim mınıstrligi Y.Altynsarın atyndaǵy Arqalyq pedagogıkalyq ınstıtýtyna ýnıversıtet mártebesin berý týraly sheshim qabyldady. Endi ýnıversıtet bolashaq muǵalimderdi ǵana emes, sonymen qatar IT, jýrnalıstıka, ekonomıka, aýyl sharýashylyǵy jáne basqa da suranysqa ıe salalardaǵy mamandardy daıyndaı alady. Sonymen qatar magıstratýra, odan keıin doktorantýraǵa túsý múmkindigi bar. Ýnıversıtet ǵylymı jobalardy ázirleý, ınnovatsııalyq tehnologııalardy jáne oqytýdyń ozyq ádisterin engizý úshin jańa múmkindikterge ıe bolady.
2025 jyly Nıý-Iork qoǵamdyq kitaphanasynda (The New York Public Library) qazaqtyń tanymal aqyndary men kompozıtorlarynyń shyǵarmalary bar kitaptar men materıaldardy usyný rásimi ótti. Nıý-Iork qoǵamdyq kitaphanasyna kitaptar men mýzykalyq shyǵarmalardy syıǵa tartý – Qazaqstan men AQSh arasyndaǵy mádenı jáne bilim berý baılanystaryn odan ári nyǵaıtýdaǵy mańyzdy qadam.
2025 jyly QR Prezıdentiniń «QR memlekettik basqarý júıesin odan ári jetildirý sharalary týraly» Jarlyǵymen Qazaqstanda QR Atom energııasy jónindegi agenttigi quryldy, oǵan Energetıka mınıstrliginiń ýran óndirý, atom energııasyn paıdalaný, halyqtyń radıatsııalyq qaýipsizdigin qamtamasyz etý, Semeı ıadrolyq qaýipsizdik aımaǵyn qurý jáne paıdalaný salalaryndaǵy jer qoınaýyn paıdalaný salasyndaǵy fýnktsııalary men ókilettikteri berildi.
2025 jyly QAZAQSTAN jeńil atletıka kesheninde 3 myńnan astam astanalyq oqýshy qyzdar bir ýaqytta «Qamajaı» halyq bıin bılep, ony buqaralyq oryndaý rekordyn ornatty. Fleshmob «Naýryznama» onkúndiginiń aıasynda ótip, Ulttyq kıim kúnine oraılastyryldy. Іs-sharany elordalyq Bilim departamenti men Tehnıkalyq jáne kórkem shyǵarmashylyq ortalyǵy uıymdastyrdy.