1,3 mln gektar jer memleketke ótti: Qazaqstanda aýyl sharýashylyǵy alqaptary qaıta bólinip jatyr
ASTANA. KAZINFORM — Qazaqstanda paıdalanylmaǵan 1,3 mln gektar jer memleketke qaıtarylyp, onyń 792,5 myń gektaryn qaıta ıgerý jumystary bastaldy. Bul týraly Úkimettiń baspasóz qyzmeti málim etti.
Bıyl buryn paıdalanylmaǵan 792,5 myń gektar aýyl sharýashylyǵy jerin ıgerý jumystary bastaldy. Sonymen qatar paıdalanylmaı jatqan taǵy 1,3 mln gektar jer memleket menshigine qaıtaryldy. Bul týraly Qazaqstan Respýblıkasy Premer-mınıstriniń orynbasary — ulttyq ekonomıka mınıstri Serik Jumanǵarınniń tóraǵalyǵymen ótken aýyl halqynyń qajettilikteri úshin jerlerdi qaıta bólý jáne jer resýrstaryn utymdy paıdalaný máseleleri jónindegi Respýblıkalyq komıssııanyń otyrysynda aıtyldy.
Aýyl sharýashylyǵy vıtse-mınıstri Azat Sultanovtyń aıtýynsha, bir jyl buryn Memleket basshysynyń Joldaýynda júktelgen 13,5 mln gektar aýyl sharýashylyǵy jerin qaıta bólý jónindegi tapsyrma oryndaldy.
Onyń ishinde 5,5 mln gektar jer jalpyǵa ortaq paıdalanylatyn jaıylym retinde bekitilse, 8 mln gektar jer aýyl sharýashylyǵyn júrgizý úshin azamattar men basqa da jer paıdalanýshylarǵa konkýrstyq negizde berildi.
Memleket menshigine qaıtarylǵan jerlerdi qaıta bólý jumystary jalǵasýda. Sonymen birge birqatar óńirde bul jerlerdi túpkilikti paıdalanýshylarǵa berý qarqyny tómen bolyp otyr. Atap aıtqanda, Atyraý oblysynda bul kórsetkish 32,4%-dy, Mańǵystaý oblysynda — 24,6%-dy, Ulytaý oblysynda — 21,1%-dy quraıdy.
Otyrysta tozǵan jaıylymdardy qalpyna keltirý máselesine de erekshe nazar aýdaryldy. Tıisti sharalardy pysyqtaý úshin jaıylymdardy basqarýdyń bekitilgen josparlary bar jáne geobotanıkalyq zertteýler júrgizilgen úsh pılottyq aýdan aıqyndaldy.
Almaty oblysynyń Raıymbek aýdanynda pılottyq joba ónimdiligi tómendep, jergilikti deńgeıde tozý belgileri baıqalǵan 9,2 myń gektar taýly jáne taý bókterindegi jaıylymdy qamtıdy.
Aqtóbe oblysynyń Hromtaý aýdanynda mal jaıylymyna túsetin júktemesi joǵary eldi mekenderdiń 17,4 myń gektar jaıylymy qamtylady.
Aqmola oblysynyń Tselınograd aýdanynda eldi mekenderge jaqyn ornalasqan, barynsha tozǵan 6,6 myń gektar dalalyq jaıylymda tıisti sharalar júzege asyrylady.
Osylaısha, pılottyq ýchaskelerdiń jalpy aýmaǵy 33 myń gektardy quraıdy. Qarastyrylǵan sharalar jaıylymdardyń ónimdiligin qalpyna keltirýge jáne halyqty mal jaıýǵa qajetti jaıylymdyq alqaptarmen qamtamasyz etýge baǵyttalǵan.
Serik Jumanǵarın memleket esebinen qajetti ınfraqurylymmen qamtamasyz etilgen aýyl sharýashylyǵy jerlerin berý olardyń jer paıdalanýshylar tarapynan tıimdi paıdalanylýyna qatysty naqty mindettemelermen qatar júrýge tıis ekenin atap ótti.
— Eger memleket jerdi sýarý úshin ınfraqurylym jasasa, jer paıdalanýshy tarapynan da tıisti mindettemeler bolýy kerek. Atap aıtqanda, sýarý júıelerin ornatý, jerdi nysanaly maqsatyna saı paıdalaný, rentabeldi aýyl sharýashylyǵy daqyldaryn ósirý jáne basqa da mindetter kózdelýi tıis. Jer óz maqsatyna saı paıdalanylyp, naqty nátıje berýi kerek. Eger mundaı jerler utymdy nemese nysanaly maqsatyna sáıkes paıdalanylmasa, memleket olardy qaıtadan aýyl sharýashylyǵy aınalymyna qaıtarýy qajet, — dedi Serik Jumanǵarın.
Otyrysta memleket menshigine qaıtarylǵan jerlerdi jańa paıdalanýshylarǵa berý kezinde týyndaıtyn máseleler de qaraldy. Olardyń qatarynda jer ýchaskelerine quqyqtardyń toqtatylǵanyn tirkeýdiń naqty mindetti merzimderiniń belgilenbeýi, paıdalanylmaı jatqan jerlerdi ıesiz múlik dep taný rásimderiniń uzaqtyǵy jáne ózge de ákimshilik kedergiler bar.