139 jyldyq tarıhy bar Aqtóbedegi Pýshkın saıabaǵy qaıta jańǵyrtylady
AQTÓBE. KAZINFORM — Aqtóbede qaladaǵy eń kóne demalys oryndarynyń biri — Pýshkın atyndaǵy saıabaq qaıta jańǵyrtý jumystaryna baılanysty jabyldy. XIX ǵasyrdyń sońynda negizi qalanǵan saıabaq 35 jylda alǵash ret aýqymdy jóndeýden ótedi. Jobany júzege asyrýǵa demeýshilik qarajat esebinen 600 mıllıon teńge bólinedi. Jańarǵan saıabaqty kelesi jyly qaıta ashý josparlanyp otyr.
Aleksandr Pýshkın atyndaǵy saıabaq — Aqtóbeniń eski bóligindegi tarıhı oryndardyń biri. Tarıhı derekterge sáıkes, onyń negizi 1887–1890 jyldary qalanǵan. Sodan beri saıabaq qala turǵyndary serýendep, kezdesetin súıikti oryndardyń birine aınaldy. Arada qansha jyl ótse de, ol eski qalanyń ózindik atmosferasyn saqtap keledi.
Alaıda sońǵy jyldary saıabaqtyń jaǵdaıy nasharlap, aýmaǵy birtindep qaraýsyz qalǵan. Uzaq ýaqyt jeke menshikte bolǵan nysandy qalaǵa qaıtarý máselesi sot tártibimen sheshildi. Sot sheshimimen saıabaq memlekettik menshikke ótti.
Endi tarıhı oryn jańasha keıipke enbek. Qazirgi ýaqytta saıabaqtyń aýmaǵy qorshalyp, merdiger uıym jumysqa kiristi. Jobanyń barysymen Aqtóbe qalasynyń ákimi Azamat Beket tanysty. Ol saıabaq aýmaǵyn eski qala turǵyndarymen birge aralap kórdi.
Saıabaq ne sebepti jabyldy?
Saıabaq aýmaǵynyń qorshalýy áleýmettik jelilerde qyzý talqylanyp, turǵyndardyń alańdaýshylyǵyn týǵyzdy. Osyǵan baılanysty qala ákimi aýmaqtyń nelikten jabylǵanyn túsindirdi.
– Qala turǵyndary eski saıabaqty jańartýdy kóp jyldan beri surap keledi. Ótken ǵasyrdan beri munda jóndeý jumystary júrgizilmegen. Aýmaq ábden tozǵan, qazirgi qaýipsizdik talaptaryna da saı kelmeıdi, — dedi Azamat Beket.
Saıabaqty qaıta jańǵyrtýǵa ERG kompanııasy demeýshilik retinde 600 mıllıon teńge bólmek. Jobanyń jobalyq-smetalyq qujattamasy byltyr demeýshilik qarajat esebinen ázirlengen.
Jyl sońyna deıin merdiger uıym saıabaq aýmaǵynda ınjenerlik jelilerdi tartýdy josparlap otyr. Al abattandyrý jumystary kóktemde jalǵasady. Jańartylǵan saıabaqty kelesi jyly turǵyndar ıgiligine berý kózdelgen.
Saıabaqta ne ózgeredi?
Qaıta jańǵyrtý aıasynda saıabaqqa qosymsha aǵashtar men ózge de jasyl jelekter otyrǵyzylyp, sýarý júıesi ornatylady. Sonymen qatar oryndyqtar men basqa da saıabaq jıhazdary qoıylyp, balalar oıyn alańy jabdyqtalady.
Sonymen birge saıabaqtyń tarıhı kelbeti men ataýyn saqtaý kózdelip otyr.
1937 jyly saıabaqqa orys ádebıetiniń klassıgi Aleksandr Sergeevıch Pýshkınniń esimi berilgen. Ótken ǵasyrda bul oryn Aqtóbeniń mádenı ortalyqtarynyń biri sanalǵan. Búginde de ol kóptegen turǵyn úshin eski qalanyń sımvolyna aınalǵan erekshe meken.
– Kóptegen turǵyn úshin bul — eski qalanyń júregi deýge bolatyn erekshe oryn. Sondyqtan bizdiń mindetimiz — saıabaqtyń tarıhı kelbeti men ataýyn saqtaý, — dep atap ótti Azamat Beket.
Qaıta jańǵyrtý jumystary aıaqtalǵannan keıin Pýshkın saıabaǵy turǵyndar men qala qonaqtary serýendep, mádenı demalatyn jaıly ári kórikti qoǵamdyq keńistikke aınalmaq.
