12 ShІLDE. QAZAQPARAT KÚNTІZBESІ: ATAÝLY KÚNDER, OQIǴALAR, ESІMDER

12 shilde, BEISENBІ

Petropavl qalasynyń kúni. Qala Soltústik Qazaqstan oblysynyń ákimshilik ortalyǵy bolyp tabylady.

San-Tome jáne Prınsıpı Demokratııalyq Respýlıkasynyń Ulttyq meıramy - Táýelsizdik kúni (1975). San-Tome jáne Prınsıpı - Gvıneıa shyǵanaǵyndaǵy osy attas araldarda jáne Afrıkanyń batys jaǵalaýyndaǵy basqa da usaq araldarda ornalasqan memleket. Astanasy - San-Tome qalasy. Resmı tili - portýgal tili. Aqsha birligi - dobra. Memleket basshysy - Prezıdent. Zań shyǵarýshy organy - Ulttyq halyqtyq jınalys. Ekonomıkasynyń negizgi tiregi aýyl sharýashylyǵy. Eksportqa kakao, kofe, palma, banan shyǵarady. Negizgi saýda serikteseri Portýgalııa men AQSh.

Kırıbatı Respýblıkasynyń Ulttyq meıramy - Táýelsizdik kúni (1979). Kırıbatı - Tynyq muhıttyń batys bóligindegi araldar men atolldarda ornalasqan memleket. Kırıbatı quramyna Gılberta, Laın, Fenıks, Banaba araldary kiredi. Astanasy - Baırıkı qalasy. Resmı tili - aǵylshyn tili, sonymen qatar barlyq halqy týngarýan (kırıbatı) tilinde de sóıleıdi. Aqsha birligi - avstralııa dollary. Brıtan dostastyǵy quramyna kirgenimen memleket basshysy - Prezıdent. Zań shyǵarýshy organy - Assambleıa palatasy.

Reseıde Balyqshylar kúni - balyq sharýashylyǵy qyzmetkerleriniń kásibı merekesi

Adamdar kúnkóris úshin balyq aýlaýmen mezolıt dáýiriniń sońynan bastap aınalysa bastaǵan. Al neolıt dáýirinde teńiz, ózen, kól jaǵalaýlaryn mekendegen turǵyndar úshin balyq aýlaý naqty kásipke aınalǵan. Bastapqyda balyq ustaý úshin úshkir taıaq (súńgi), tas quraldary paıdalanylsa, keıingi kezeńderde naıza, sadaq sııaqty ańshylyq quraldarymen qatar súzeki, súıekten jasalǵan qarmaq, qaza (qamystan toqylǵan qural) paıdalanǵan. Orta ǵasyrdan bastap atalmysh kásip órkendep, 19-20 ǵasyrlarda balyq aýlaıtyn iri kólemdegi jáne jetildirilgen qural-jabdyqtar, arnaıy qaıyqtar men kemeler jasalǵan. Qazaqstanda 19 ǵasyrdyń ortasynan bastap Kaspıı, Aral, Balqash, Jaıyq, Syrdarııa sııaqty iri teńizder men ózenderdiń jaǵalaýynda balyqshylar mekeni, balyq óńdeıtin tsehtar paıda bolǵan.

Búgingi tańda dúnıejúzilik balyq sharýashylyǵynyń jalpy óndirisi 130 mln. tonnaǵa jetedi. Onyń 90 mln. tonnadan astamy aýlansa, qalǵan 40 mln. tonnaǵa jýyǵy akvamádenıettiń kómegimen alynady. Sońǵy jyldary tuşy sý júıesinde de, sonymen qatar teńiz ortasynda da akvamádenıettiń jedel damýy qarqyn alýda. Dúnıejúzinde jalpy akvamádenıetti óndirýdiń kóshbasshysy - Qytaı jáne jylsaıyn ishki jáne dúnıejúzilik naryqqa 325 myń tonnaǵa deıin losos ósiretin jáne jetkizetin Norvegııa bolyp tabylady. Dúnıejúzilik balyq óndirisiniń 38 paıyzǵa jýyǵy eksporttalady. Damyp kele jatqan elderdiń eksporty 50 paıyzdan astam, al ımporttyń 80 paıyzdan astamyn damyǵan elderge (Japonııa, AQSh, Eýropa) tıesili.

100 mln. tonnaǵa jýyq balyq ónimderi tamaqqa paıdalanylady, al qalǵandary, negizinen balyq unyna qaıta óńdeledi.

Fotosýretterdiń qorǵaýshysy - Uly Veronıka kúni (Fotograftar kúni).

ESTE QALAR OQIǴALAR

333 jyl buryn (1679) aǵylshyn Koroli Karl ІІ (Charles II) azamattardyń sottaǵy quqyqtaryna kepildik beretin aktige qol qoıdy.

206 jyl buryn (1806) Napoleon Germanııa memleketteriniń Reın odaǵyn qurdy.

81 jyl buryn (1931) Frantsııada mýshketer D'Artanıanǵa eskertkish ashyldy.

24 jyl buryn (1988) Taýly Qarabaq oblystyq keńesi oblystyń Ázirbaıjannyń quramynan shyǵatyndyǵyn málimdedi.

9 jyl buryn (2003) Kanada marıhýanany zańdastyrdy.

6 jyl buryn (2006) «Hızballa»-nyń qarýlanǵan sodyrlarynyń aktsııasy ızraıl-lıvan qaqtyǵysynyń bastalýyna alyp keldi.  

174 jyl buryn (1838) Isataı Taımanov pen Mahambet Ótemisov bastaǵan kóterilisshiler qoly Aqbulaq pen Qıyl aralyǵyndaǵy shaıqasta Gekke áskerinen jeńiliske ushyrady. Osy shaıqasta Isataı qaza tapty.

88 jyl buryn (1924) Orta Azııada ulttyq shekara bólisi aıaqtaldy. Qazaq AKSR-iniń astanasy Orynbordan Aqmeshitke (keıin Qyzylorda ataldy) kóshirildi.

87 jyl buryn (1925) Qazaqstan Jazýshylar odaǵy quryldy. Onyń alǵashqy basshylary - S.Seıfýllın, B.Maılın. odaq quramynda proza, poezııa, dramatýrgııa, syn, kórkem aýdarma, ocherk, satıra, fantastıka, balalar ádebıeti,  orys, nemis, koreı, uıǵyr ádebıeti jónindegi shyǵarmashylyq keńester jumys isteıdi. 1925 jyly Qazaqstan Jazýshylar odaǵynyń on shaqty ǵana múshesi bolsa, qazirgi ýaqytta 900-ge jýyq múshesi bar. Qazaqstannyń 11 oblysy men Astana qalasynda bólimsheleri bar.

153 jyl buryn (1859) Ýılıam Gýdeıl ózi jasaǵan sómke tigetin mashınaǵa patent aldy.

87 jyl buryn (1925) A.V.Zataevıchtiń «Qazaq halqynyń 1000 áni» jınaǵy baspadan shyqty.

16 jyl buryn (1996) Omby oblysynda jazýshy Koshke Kemeńgerovtiń týǵanyna 100 jyl tolýy atalyp ótti.

5 jyl buryn (2007) Erevanda Qazaqstan Respýblıkasynyń Armenııa Respýblıkasyndaǵy Elshiligi resmı túrde ashyldy. Bul sharaǵa Armenııanyń mınıstrlikteri men vedomstvolarynyń, dıplomatııalyq korpýstyń, isker toptardyń ókilderi, Erevandaǵy qazaq dıasporasy qatysty.

5 jyl buryn (2007) Mańǵystaý oblysyndaǵy «Qaraqudyqmunaı» kenishinde munaı quıatyn temirjol estakadasy paıdalanýǵa berdi.

«Qaraqudyqmunaı» kenishi Aqtaýdan 360 shaqyrym jerde ornalasqan. Jańa temirjol estakadasy munaıdy balama jolmen jóneltýdi qamtamasyz etedi. Estakada qazirgi zamanǵy jabdyqtarmen, gazdy ortany baqylaıtyn avtomatıka jáne telemehanıka júıelerimen, órt qaýipsizdigi jáne jarylys standarttaryna sáıkes keletin órt sóndirý keshenimen tolyǵymen jabdyqtalǵan. Estakadada Atyraý men Nıaganıdiń (Reseı) munaı quıatyn estakadalarynan oqyp kelgen jıyrma adam qyzmet atqarady. Suıyqtyqty quıý qurylǵysy arnaıy avtomattandyrylǵan baqylaý qurylǵysymen jabdyqtalǵan. Jabyq túrinde quıatyn ekologııalyq taza tehnologııa atmosferaǵa gaz ben bý shyǵarýdy azaıtady. Temirjoldar men estakada bir ýaqytta 60 tsısterna júk tıeý úshin oılastyryp qurastyrylǵan. Endi munaı quıýdyń qýattylyǵy jylyna 1 mln. tonna ónimdi quraıdy.

Jańa estakada qaraqudyq munaıyn jyl boıy temir jol tsısternalaryna quıyp, ony temir jolmen Aqtaý portyna deıin jetkizedi, sosyn ol ár túrli baǵytta eksportqa jiberiledi.

5 jyl buryn (2007) Qazaqstan Respýblıkasynyń Ulttyq qaýipsizdik komıteti Aqtóbe oblysy boıynsha departamentiniń ǵımaratyna general-maıor Balǵabaı Baıjigitovti eske alýǵa arnalǵan memorıaldy taqta ornatyldy.

Qazaqstan Respýblıkasynyń Ulttyq qaýipsizdik komıtetiniń qurmetti qyzmetkeri bolǵan Balǵabaı Baıjigitov Uly Otan soǵysyna qatysqan, qatardaǵy jaýyngerden general-maıor shenine deıin kóterilgen, qatardaǵy qyzmetkerden Memlekettik qaýipsizdik komıtetiniń oblystyq organdarynyń basshysy qyzmetine deıin ósken. Ol Memlekettik qaýipsizdik komıtetiniń Aqtóbe oblysy boıynsha basqarmasyn 1970-1985 jyldary basqarǵan.

1 dárejeli Otan soǵysy, Qyzyl Juldyz ordenimen, «Za boevye zaslýgı» medalimen, eki ret «Memleket qaýipsizdiginiń qurmetti qyzmetkeri» tós belgisimen marapattalǵan.

2 jyl buryn (2010) Qazaqstan Respýblıkasy Syrtqy ister mınıstrliginiń qoldaýymen Caspian Publishing House baspasy daıyndaǵan «Qazaqstan-EQYU-2010» memlekettik kitaby jaryq kórdi. Kitap qazaq, orys, aǵylshyn tilinde basylyp shyqty. Kitaptyń negizgi bólimderiniń biri elimizdiń Tuńǵysh Prezıdentiniń eýrazııalyq jáne ǵalamdyq qaýipsizdikti nyǵaıtýǵa qosqan aıtarlyq úlesine, sondaı-aq Vashıngtonda ótken Ǵalamdyq ıadrolyq sammıtte álemdik qaýymdastyq tarapynan tıesili moıyndaý tapqan elimizdiń ıadrolyq qarýdan bas tartýmen shektelmeı, beıbit súıgish saıasatymyzdy odan ári jalǵastyra bilgen Elbasy sheshimderiniń tarıhı mańyzyna arnalǵan.

ESІMDER

118 jyl buryn (1894-1977) rejısser, akter, KSRO-nyń jáne Qazaqstannyń halyq ártisi, professor, Sotsıalıstik Eńbek Eri, KSRO Memlekettik syılyǵynyń jáne Lenındik syılyqtyń laýreaty ZAVADSKII ıÝrıı Aleksandrovıch dúnıege keldi.

Reseıdiń Máskeý qalasynda týǵan. Máskeý ýnıversıtetin bitirgen. Uly otan soǵysy jyldarynda Mossovet atyndaǵy teatr quramymen birge Shymkentte, Almatyda turǵan. Qazaqstan teatrynyń sahnalarynda K.Goldonıdiń «Qonaq úıdiń qojasy», Ý.Shekspırdiń «Otellosy» men «Asaýǵa tusaýyn», «Vındzor saıqymazaqtaryn», M.Lermontovtyń «Maskaradyn», taǵy basqalardy qoıdy.    

112 jyl buryn (1900-1937) qoǵam qaıratkeri TÚRKEBAEV Aıtjan dúnıege keldi.

Almaty oblysy Raıymbek aýdanynda týǵan. 1913-1914 jyldary Qaraqol qalasyndaǵy orys-túzem mektebinde, 1915-1917 jyldary qapaldaǵy aýyl sharýashylyq mektebinde oqyǵan.

1918 jyly - Jarkentte Keńes ókimeti jaǵyna shyǵyp, aq gvardııashylarǵa qarsy kúrestiń, jumysshy batyraqtar odaǵynyń bastyǵy. 1920-1922 jyldary - Jarkent ýezdik partııa komıtetiniń hatshysy, Qyzyl armııa qatarynda, Jetisý soltústik maıdanynda 2-Túrkistan polkiniń saıası qyzmetkeri. 1923-1924 jyldary BK(b)P Taldyqorǵan ýezdik komıtetiniń hatshysy boldy. 1924-1925 jyldary ýezdik hatshylardyń Máskeýdegi kýrsyn bitirgen. 1925-1927 jyldary BK(b)P Almaty ýezdik komıtetiniń hatshysy, Jetisý gýbernııalyq komıtetiniń uıymdastyrý bóliminiń meńgerýshisi, 1927-1930 jyldary sharýashylyq qyzmette bolyp, 1930-1931 jyldary BK(b)P Qazaq ólkelik komıtetiniń nusqaýshysy qyzmetterin atqarǵan. 1931-1934 jyldary Sverdlov atyndaǵy Máskeý aýylsharýashylyq ýnıversıtetinde oqyǵan. 1934-1936 jyldary Muǵaljar et-sút keńsharynyń saıası bóliminiń basshysy, 1936-1937 jyldary Qazaq KSR-i jer sharýashylyǵy halyq komıssarynyń oqý oryndary jónindegi basqarmasynyń bastyǵy qyzmetin atqardy.

Almaty, Jarkent qalalaryndaǵy kóshelerge, Almaty oblysy Raıymbek aýdanynyń Qurmet aýylyndaǵy orta mektepke Aıtjan Túrkebaevtiń esimi berilgen.

82 jyl buryn (1930-1989) ınjener-metallýrg, tehnıka ǵylymynyń doktory QAZOV Móńke Nurmanuly dúnıege keldi.

Qostanaı oblysy Qostanaı aýdanynda týǵan. Qazaq ken-metallýrgııa ınstıtýtyn bitirgen.

Qazaq KSR Ǵylym Akademııasy Hımııa-metallýrgııa ınstıtýtynyń kishi ǵylymı qyzmetkeri, KSRO Qara metallýrgııa ǵylymı-zertteý ınstıtýty Qazaq fılıalynyń kishi ǵylymı qyzmetkeri, Qazaq KSR Ǵylym akademııasy Hımııa-metallýrgııa ınstıtýtynyń ǵylymı hatshysy, zerthananyń bas ınjeneri, kishi jáne aǵa ǵylymı qyzmetkeri, zerthana jetekshisi, Hımııa ǵylymdary ınstıtýtynyń ǵylymı qyzmetkeri, dırektordyń ǵylymı jumystar jónindegi orynbasary qyzmetterin atqarǵan.

Negizgi ǵylymı eńbekteri fosforly shıkizatty qyshqylsyz ádispen óńdeýdi zertteýge arnalǵan.

«Avtoklavnyı şelochnoı sposob pererabotkı fosforsoderjaşego syrıa», «Fızıko-hımıcheskıe osnovy pererabotkı ferrofosfora» (birlesip shyǵarǵan) atty ǵylymı eńbekterdiń avtory.

62 jyl buryn (1950) Qaraǵandy oblysynyń jumyldyrý daıyndyǵy, azamattyq qorǵanys, avarııalar men dúleı apattardyń aldyn alýdy jáne joıýdy uıymdastyrý basqarmasynyń bastyǵy IBADILDIN Jumamádı dúnıege keldi.

Qaraǵandy oblysy Ulytaý aýdanynda týǵan. Qaraǵandy polıtehnıkalyq ınstıtýtyn (Qaraǵandy memlekettik tehnıkalyq ýnıversıteti) bitirgen.

1973-1980 jyldary - Jezqazǵan oblystyq atqarý komıteti oblystyq aýylsharýashylyǵy basqarmasynyń ınjeneri, bas ınjeneri, Jezqazǵan qalalyq Halyq depýtattary keńesi atqarý komıtetiniń kúrdeli qurylys bóliminiń bastyǵy. 1980-1985 jyldary - Jezqazǵan qalalyq Halyq depýtattary keńesi atqarý komıteti tóraǵasynyń orynbasary, josparlaý komıssııasynyń tóraǵasy, Jezqazǵan oblystyq Halyq depýtattary keńesi atqarý komıtetiniń Halyqqa turmystyq qyzmet kórsetý basqarmasy bastyǵynyń orynbasary. 1985-1991 jyldary - Jezqazǵan qalalyq Halyq depýtattary keńesi atqarý komıteti tóraǵasynyń birinshi orynbasary, Jezqazǵan oblystyq Halyq depýtattary keńesi atqarý komıteti Jezqazǵan qalalyq Halyqqa turmystyq qyzmet kórsetý basqarmasynyń bastyǵy, Jezqazǵan oblystyq Halyqqa turmystyq qyzmet kórsetý óndiristik birlestiginiń bastyǵy. 1991-1995 jyldary - Jezqazǵan oblystyq Halyqqa turmystyq qyzmet kórsetý mekemeleri odaǵynyń tóraǵasy, «Ulytaý» qazaq-qytaı birikken mekemesiniń bas dırektory. 1995-1999 jyldary - Jezqazǵan qalalyq ákimshiliginiń basshysy, Qaraǵandy oblysy ákiminiń orynbasary. 1999-2005 jyldary - Qaraǵandy oblysy Jezqazǵan qalasynyń ákimi. 2005-2008 jyldary - Qaraǵandy oblysy ákiminiń keńesshisi, Qaraǵandy oblysy jumyldyrý daıyndyǵy, azamattyq qorǵanys, avarııalar men dúleı apattardyń aldyn alýdy jáne joıýdy uıymdastyrý departamentiniń bastyǵy qyzmetterin atqarǵan. Qazirgi qyzmetinde - 2008 jyldyń sáýirinen.

Qazaqstan Respýblıkasynyń mereıtoılyq medaldarymen marapattalǵan.

86 jyl buryn (1926-1980) mýzyka zertteýshisi, pedagog, dombyrashy, Qazaq KSR-iniń eńbek sińirgen óner qaıratkeri, KSRO Kompozıtorlar odaǵynyń múshesi TASTANOV Habıdolla dúnıege keldi.

Aqtóbe oblysy Muǵaljar aýdanynda týǵan. Qazaq ulttyq konservatorııasyn bitirip, uzaq jyldar boıyna halyq aspaptar kafedrasynda ustazdyq etken. 1959-1961 jyldary - KSRO Mádenıet mınıstrliginiń joldamasymen Ulanbatyrda (Monǵolııa) monǵol óneri on kúndigin uıymdastyrý jáne ótkizý jumysyna basshylyq jasap, Baıan-Ólgeı mýzykalyq-drama teatry janynda qazaqtyń tuńǵysh halyq aspaptary orkestrin uıymdastyrǵan. Osy eńbekteri úshin 1960 jyly Monǵol Halyq Respýblıkasynyń «Altyn juldyz» ordenimen marapattalǵan.

Onyń «Alataý aıasynda», «Tyńǵa attaný», «Tolǵaý», «Qazaq bıi», «Qýanamyn», «Romans», t.b. aspaptyq jáne vokaldyq shyǵarmalary, «Dombyra orkestri», «Dombyra úırený mektebi», «Dırıjerlik etýdiń negizderi» (Latıf Hamıdımen birge) atty kitaptary bar.

51 jyl buryn (1961) «SeımarAlıans qarjy korporatsııasy» Aktsıonerlik qoǵamynyń basqarma tóraǵasy, «Alıans Bank» Aktsıonerlik qoǵamy Dırektorlar keńesiniń múshesi, Eńbekshiqazaq aýdanynyń qurmetti azamaty, Almaty tehnologııalyq ýnıversıtetiniń qurmetti professory SEIFÝLLIN Sáken Orynbekuly dúnıege keldi.

Almaty qalasynda týǵan. Almaty halyq sharýashylyǵy ınstıtýtyn, Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti janyndaǵy Qazaqstan menedjment, ekonomıka jáne boljaý ınstıtýtyn, Executive MBA baǵdarlamasyn bitirgen. 1995-2005 jyldary «Fýdmaster» Aktsıonerlik qoǵamy basshylyǵynyń quramynda boldy. 2005-2007 jyldary - «Alıans Polıs» Saqtandyrý kompanııasy Dırektorlar keńesiniń tóraǵasy. 2007 jyldyń mamyrynan qarasha aıyna deıin - «SeımarAlıans qarjy korporatsııasy» Aktsıonerlik qoǵamynyń basqarma tóraǵasy tóraǵasy qyzmetterin atqardy. 2008 jyldyń qazan aıynan - qazirgi qyzmetinde isteıdi.

Almaty qalasy ákimdigi janyndaǵy eksperttik keńestiń múshesi, Uly Otan soǵysy ardagerlerine medıtsınalyq kómek kórsetý maqsatynda qurylǵan «Jeńis» qaıyrymdylyq qorynyń uıymdastyrýshysy ári qurýshysy, «Qazaqstan sút odaǵyn» uıymdastyrýshylardyń biri jáne teń tóraǵasy, Qazaqstan Respýblıkasy Saýda-ónerkásip palatasy úılestirý keńesiniń múshesi. Qazaqstan Respýblıkasy Shahmat federatsııasynyń qurmetti prezıdenti.

«Qurmet» ordenimen, «Qazaqstannyń Táýelsizdigine 10 jyl» medalimen marapattalǵan, «Eńbekshiqazaq aýdanynyń qurmetti azamaty».

50 jyl buryn (1962) QR Parlamenti Májilisiniń depýtaty ShAEKIN Raýan Mıhaıluly dúnıege keldi.
1962 jyly Qaraǵandy oblysynyń Qarqaraly qalasynda týǵan.

KSRO ІІM Qaraǵandy joǵarǵy mektebin, E.A.Býketov atyndaǵy Qaraǵandy memlekettik ýnıversıtetin, L.N.Gýmılev atyndaǵy Eýrazııa ulttyq ýnıversıtetiniń Dıplomatııalyq qyzmet akademııasyn bitirgen. Zań ǵylymdarynyń kandıdaty. 1979 - 1987 jyldar aralyǵynda ishki ister organdarynda qyzmet atqardy.
1989 - 1994 jyldar aralyǵynda advokattyq qyzmetpen aınalysty. 1994 - 1999 jyldar aralyǵynda birqatar kommertsııalyq qurylymdardy basqardy. 1999 - 2004 jyldar ekinshi saılanǵan Parlament Májilisiniń depýtaty, Ekonomıkalyq reforma jáne óńirlik damý komıtetiniń múshesi. 2004 - 2007 jyldar úshinshi saılanǵan Parlament Májilisiniń depýtaty, Ekonomıkalyq reforma jáne óńirlik damý komıtetiniń múshesi. «Nur Otan» partııasynyń múshesi. 2007 - 2011 jyldar tórtinshi saılanǵan Parlament Májilisiniń depýtaty, Agrarlyq máseleler komıtetiniń múshesi. «Nur Otan» partııasynyń múshesi.
 
2012 jylǵy qańtardan bastap - besinshi saılanǵan Parlament Májilisiniń depýtaty, Agrarlyq máseleler komıtetiniń múshesi. «Nur Otan» partııasynyń múshesi. «Nur Otan» HDP janyndaǵy Memlekettik qyzmetterdiń jáne ruqsat berý qujattarynyń sapasy men qoljetimdiligin baqylaý jáne monıtorıng jónindegi respýblıkalyq qoǵamdyq keńestiń tóraǵasy.

«Qurmet», «Sodrýjestvo» ordenderimen, «Shapaǵat», «Qazaqstan Konstıtýtsııasyna 10 jyl», «Qazaqstan Parlamentine 10 jyl», «Qazaqstan Respýblıkasynyń Táýelsizdigine 20 jyl» medaldarymen marapattalǵan.

31 jyl buryn (1981) «Samuryq-Qazyna» UÁQ «Jyljymaıtyn múlik qory» AQ-nyń basqarýshy dırektory - Basqarma múshesi KÁRІBJANOV Marat Haıratuly dúnıege keldi.

Marat Káribjanov Jyljymaıtyn múlik qorynda basqarýshy dırektor - Basqarma múshesi retinde 2010 jyldyń sáýir aıynan bastap jumys isteıdi.

Eńbek jolyn 2002 jyly Qazaqstan Respýblıkasynyń Ádilet mınıstrliginde bastady. 2004 jyldan 2006 jylǵa deıin Ulybrıtanııada konsaltıngilik kompanııada bıznesti damytý jónindegi keńesshi jáne jobalar basqarýshysy bolyp istedi. 2006 jyldan bastap «Qazaqstannyń Damý Banki» AQ kirigý, qurylymdyq qarjylandyrý jáne qazynashylyq salasynda ártúrli qyzmetter atqardy. «Samuryq-Qazyna» jyljymaıtyn múlik qory» AQ taǵaıyndalǵanǵa deıin, «Qazaqstannyń Damý Banki» AQ Qazynashylyq departamentiniń dırektory bolyp istedi, onda Qazynashylyqtyń ınvestıtsııalyq qorjynyn basqarýǵa, Banktiń valıýtalyq baǵyty, syrtqy jáne ishki qarjy naryqtaryn jáne halyqaralyq qarjy quraldaryn taldaýǵa jaýapty boldy.
Qazaq memlekettik zań ýnıversıtetiniń «Kásipkerlik quqyq» fakýltetiniń túlegi. London ýnıversıtetiniń (University College of London) Memlekettik basqarý salasyndaǵy magıstri.

Jetekshilik baǵyty: Jyljymaıtyn múlik qorynyń korporatıvtik basqarý, strategııalyq josparlaý tıimdiligin arttyrýǵa qatysty jumysyn qamtamasyz etedi, sondaı-aq qarjy saıasatyn qalyptastyrýǵa jáne júzege asyrýǵa jaýapty bolyp tabylady.

29 jyl buryn (1983) QR TJM Memlekettik materıaldyq rezerv komıteti «Rezerv» RMK bas dırektorynyń orynbasary ÓSKENBAEV Almaz dúnıege keldi.

52 jyl buryn (1960) «Sálem» radıosynyń bas prodıýseri ShAıAHMETOV Noel dúnıege keldi.

58 jyl buryn (1954) Qazaqstan Ýshý federatsııasynyń bas hatshysy AHMETOV Bahyt dúnıege keldi.