11 qyrkúıek. Kazinform kúntizbesi. Tulǵalar týǵan kún
Búgin, 11 qyrkúıekte qandaı tanymal tulǵalar dúnıege kelgen? Kazinform oqyrman nazaryna esimder kúntizbesin usynady.
Áýbákir RAHIMOV, akter, teatr rejısseri, oqytýshy, professor, Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri
1950 jyly Shyǵys Qazaqstan oblysy, Úrjar aýdany, Taskesken aýylynda týǵan. 1979 jyly Máskeýdegi A.Lýnacharskıı atyndaǵy Teatr óneri ınstıtýtynyń rejıssýra fakýltetin támamdaǵan. Drama teatrynyń rejısseri.
Eńbek jolyn 1968 jyly Jambyl oblystyq drama teatrynda akter bolyp bastaǵan. 1972 jyldan bastap N.Bekejanov atyndaǵy Qyzylorda oblystyq teatrynda akter, 1979 jyldan bastap M. Áýezov atyndaǵy Qazaq memlekettik akademııalyq drama teatrynda qoıýshy rejısser, 1998 jyldan bastap T.Júrgenov atyndaǵy Qazaq ulttyq óner akademııasynda oqytýshy qyzmetterin atqarǵan. «Qazaqfılm» kınostýdııasynda túsirilgen «Brat moı» fılminde Komsomoletstiń, «Hýdojnık» fılminde Sýretshiniń, Máskeýdegi «Ekran» shyǵarmashylyq birlestiginde túsirilgen «Belyı shaman» fılminde Gatleniń rólderin somdaǵan.
Rejısserlik jumystary:
J.B.Moler «Odýrachennyı mýj»; K. Goldonı, «Slýga dvýh gospod»; E.Shvarts «Qar hanshaıymy»; J.Faızı «Bashmachkı»; N.Gogol, «Jenıtba»; R.Seısenbaev «Nochnoı dıalog»; N.Ábýtalıev «Mahambet»; T.Nurmaǵambetov, «Bes boıdaqqa bir toı»»; S.Balǵabaev «Ǵashyqsyz ǵasyr», «Toıdan qaıtqan qazaqtar»; S.Toraıǵyrov «Qamar sulý»; S.Muqanov «Móldir mahabbat»; F.Býlıakov «Vyhodıat babkı zamýj…»; Á.Tarazı «Aqyn… Perishte… Mahabbat…»; I.Vovnıanko «Apat»; E.Ýahıtov «Qudalar»; S.Balǵabaev «Saǵynysh pen eles»; T.Mamaseıit «Bákeı qyz»; M.Áýezov «Qıly zaman»; S.Asylbekuly «Kúzgi romans».
2009 jyly «Parasat» ordenimen, 1998 jyly «Astana» medalimen, 2015 jyly «Qazaq handyǵynyń 550 jyldyǵy» medalimen, 2016 jyly «Qazaqstan Respýblıkasynyń táýelsizdigine 25 jyl» medalimen marapattalǵan. «Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri» ataǵyna ıe, Mahambet atyndaǵy syılyqtyń laýreaty.
Ámir QARAQULOV, rejısser, stsenarıst, prodıýser
1965 jyly Almaty qalasynda dúnıege kelgen. Almaty memlekettik teatr kórkemsýret ınstıtýtyn (qazirgi T.Júrgenov atyndaǵy Qazaq ulttyq óner akademııasy), S.M.Kırov atyndaǵy Qazaq memlekettik ýnıversıtetin (qazirgi Ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıteti), S.A.Gerasımov atyndaǵy Búkilreseılik memlekettik kınematografııalyq ınstıtýtyn bitirgen.
Eńbek joly: «D'Arcy» jarnama agenttiginde kreatıv dırektory, «Qazaqfılm» kınostýdııasynda «Debıýt-reklama» bóliminiń jetekshisi, Qazaqstan kınematografıster odaǵynyń tóraǵasy qyzmetterin atqarǵan. «Razlýchnıtsa», «Golýbınnyı zvonar», «Poslednıe kanıkýly», «Jylama», «Nerealnaıa lıýbov» fılmderin túsirgen.
Murat QARYMSAQOV, «Atameken» QR UKP Syrtqy saýda palatasynyń tóraǵasy
1966 jyly Almaty qalasynda dúnıege kelgen. 1991 jyly Belarýs memlekettik ýnıversıtetin «Ekonomıst» mamandyǵy boıynsha támamdaǵan. 1994 jyly Ankara ýnıversıtetinde bilimin jetildirgen. 2012 jyly Ulybrıtanııanyń London qalasynda MBA dárejesin ıelengen. 2016 jyly Reseı Federatsııasy Prezıdenti janyndaǵy Reseı halyq sharýashylyǵy jáne memlekettik qyzmet akademııasynyń magıstratýrasyn aıaqtaǵan. 2018 jyly L.N.Gýmılev atyndaǵy Eýrazııa ulttyq ýnıversıtetinde «Memlekettik aýdıt» mamandyǵy boıynsha bilimin tolyqtyrǵan.
Eńbek jolyn 1991 jyly Abaı atyndaǵy Qazaq memlekettik pedagogıkalyq ýnıversıtetinde oqytýshy bolyp bastaǵan. 1993-1994 jyldary «QZH Bankinde» menedjer qyzmetin atqardy. 1996-1998 jyldary «Qazaqstan Halyq Banki» AQ-da baǵaly metaldarmen jumys jónindegi bólimniń bastyǵy, 1998-2000 jyldary aktsıonerlermen jumys jónindegi bólimniń bastyǵy boldy. 2002 jyly «QazStroıServıs» AQ dırektory qyzmetin atqaryp, sol jyly Qazaqstan Respýblıkasynyń Memlekettik kiris mınıstriniń mindetin atqarýshynyń, keıinnen Memlekettik kiris mınıstriniń kómekshisi laýazymdarynda eńbek etti. 2002-2003 jyldary Qazaqstan Respýblıkasynyń Qarjy mınıstriniń kómekshisi boldy. 2003 jyly «Qazaqstannyń ınvestıtsııalyq qory» AQ Jobalar departamentiniń bas menedjeri, 2003-2004 jyldary «Qazaqstannyń ınvestıtsııalyq qory» ınvestıtsııalyq kompanııasy» AQ Basqarma tóraǵasynyń keńesshisi qyzmetterin atqardy. 2007-2010 jyldary «QIQ» aktsıonerlik ınvestıtsııalyq qory» AQ bas dırektorynyń orynbasary boldy. 2010 jyldan bastap «Eýrazııalyq ekonomıkalyq ǵalymdar klýby» qaýymdastyǵy ZTB prezıdenti qyzmetin atqaryp keledi. 2013-2024 jyldary G-Global halyqaralyq hatshylyǵynyń birinshi basshy orynbasary boldy. Qazirgi qyzmetine 2024 jylǵy qańtarda taǵaıyndalǵan.
«Qazaqstan Respýblıkasynyń táýelsizdigine 20 jyl» medalimen (2011), V.I.Vernadskıı atyndaǵy Altyn medalmen (2012), «Eren eńbegi úshin» medalimen (2014) jáne «20 jyl Astana» medalimen (2018) marapattalǵan.
Arman QALIEV, QR Tótenshe jaǵdaılar mınıstrliginiń Azamattyq qorǵanys jáne áskerı bólimder komıtetiniń tóraǵasy
1973 jyly Aqtóbe qalasynda dúnıege kelgen. 1993 jyly Galıtsınsk joǵary áskerı-saıası ýchılışesin támamdaǵan. 1995 jyly Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq qaýipsizdik komıtetiniń Áskerı ınstıtýtyn bitirgen. 2005 jyly Reseı Federaldyq qaýipsizdik qyzmeti akademııasyn, 2018 jyly Belarýs Respýblıkasy Qarýly Kúshteri Bas shtabynyń akademııasyn aıaqtaǵan.
Eńbek jolyn 1995 jyly Semeı oblysyndaǵy Maqanshy shekara otrıadynda shekara zastavasy bastyǵynyń orynbasary qyzmetinen bastaǵan. Keıin shekara zastavasynyń bastyǵy, komendant orynbasary jáne komendant boldy. Sondaı-aq shekara komendatýrasy shtabynyń bastyǵy, shekara otrıadynyń bastyǵy jáne Óńirlik basqarma bastyǵynyń birinshi orynbasary qyzmetterin atqarǵan.
2013-2022 jyldary QR UQK Shekara qyzmetiniń «Ońtústik» óńirlik basqarmasyn basqardy. 2022-2024 jyldary QR Memlekettik kúzet qyzmeti Arnaıy maqsattaǵy kúshteri qolbasshysynyń orynbasary – shtab bastyǵy qyzmetin atqardy. Qazirgi qyzmetin 2024 jylǵy qazan aıynan bastap atqaryp keledi.
Nábı AITJANOV, «KEGOC» AQ Basqarma tóraǵasy
1980 jyly Aqmola oblysynyń Qorǵaljyn aýylynda dúnıege kelgen. S.Seıfýllın atyndaǵy Aqmola agrarlyq ýnıversıtetinde «Ekonomıka jáne menedjment» mamandyǵy boıynsha bilim alǵan. Sonymen qatar Halyqaralyq bıznes akademııasynda iskerlik ákimshilendirý magıstri (MBA) dárejesin ıelengen.
Eńbek jolyn «Kókshetaý Energo» JShS-nyń boljamdyq-taldaý ortalyǵynda maman, jetekshi ınjener qyzmetterinen bastaǵan. 2002-2003 jyldary «Kókshetaý Energo Sbyt» kompanııasynda jetekshi ınjenerden elektr energııasyn satý jónindegi dırektor laýazymyna deıin kóterildi. 2003-2004 jyldary Shymkent qalasyndaǵy «Túrkistan Energo» kompanııasynyń kommertsııalyq dıspetcherleý bólimin basqarý isine atsalysty. Odan keıin Almatydaǵy «Qazaqstan kommýnaldyq júıeleri» AQ-da jetekshi maman jáne korporatıvtik damý bóliminiń bastyǵy boldy. 2005-2006 jyldary Shymkenttegi «Energopotok» JShS dırektorynyń orynbasary, keıin dırektory qyzmetin atqardy. 2006-2008 jyldary Qaraǵandydaǵy «Energo Sbyt» JShS-yn basqardy. 2008-2010 jyldary Shymkenttegi «Ońtústik Jaryq Tranzıt» JShS-nyń bas dırektory boldy. 2010 jylǵy sáýirden 2023 jylǵy maýsymǵa deıin «Qazaqstan kommýnaldyq júıeleri» JShS-na basshylyq etti.
«KEGOC» AQ Basqarma tóraǵasy qyzmetin 2023 jylǵy shildeden bastap atqaryp keledi.
Qanat YSQAQOV, QR Mádenıet jáne aqparat mınıstriniń birinshi orynbasary
1982 jyly Shymkent qalasynda dúnıege kelgen. Ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıtetin jáne M.Lomonosov atyndaǵy Máskeý memlekettik ýnıversıtetin támamdaǵan.
Eńbek jolyn 2005 jyly Memlekettik jastar saıasatyn damytý qorynda jetekshi maman bolyp bastaǵan. 2006-2009 jyldary QR Mádenıet jáne aqparat mınıstrliginiń Qoǵamdyq-saıası jumys departamentinde bas maman, sarapshy qyzmetterin atqardy. 2009 jyly QR Parlamenti Májilisi depýtatynyń kómekshisi boldy. Sol jyly QR Memlekettik hatshysy hatshylyǵynda konsýltant qyzmetine taǵaıyndaldy.
2011-2012 jyldary QR Prezıdenti Ákimshiliginiń Strategııalyq ázirlemeler jáne taldaý ortalyǵynda sarapshy, konsýltant bolyp jumys istedi. 2012 jylǵy mamyrdan 2021 jylǵy shildege deıin QR Prezıdentiniń baspasóz qyzmetinde sektor meńgerýshisi qyzmetin atqardy. 2021-2023 jyldary QR Aqparat jáne qoǵamdyq damý mınıstrliginiń Aqparat komıtetin basqardy. 2023 jyly Aqparat jáne qoǵamdyq damý vıtse-mınıstri qyzmetine taǵaıyndaldy. 2023 jylǵy qarasha-2026 jylǵy aqpan aralyǵynda Mádenıet jáne aqparat vıtse-mınıstri boldy.
Qazirgi qyzmetin 2026 jylǵy aqpannan bastap atqaryp keledi.
2026 jyly «Parasat» ordenimen marapattalǵan.
Kamal ORMANTAEV, QR Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń Pedıatrııa jáne balalar hırýrgııasy ǵylymı ortalyǵynyń qurmetti dırektory, Qazaqstan Respýblıkasynyń ǵylym men tehnıka salasyndaǵy Memlekettik syılyǵynyń laýreaty
1936 jyly Qyzylorda oblysynda dúnıege kelgen. Almaty memlekettik medıtsına ınstıtýtynyń pedıatrııa fakýltetin bitirgen. Keıin atalǵan oqý ornynyń gospıtaldyq hırýrgııa kafedrasynda aspırantýrada bilim alǵan.
Eńbek joly: 1959-1961 jyldary Almaty memlekettik medıtsına ınstıtýtynyń balalar hırýrgııasy kafedrasynda klınıkalyq ordınatýradan ótti. 1961-1962 jyldary Almaty qalasyndaǵy №1 balalar klınıkalyq aýrýhanasynda dáriger-ordınator, balalar hırýrgııasy bóliminiń meńgerýshisi qyzmetterin atqardy. 1963-1965 jyldary gospıtaldyq hırýrgııa kafedrasynyń aspıranty boldy. 1965-1966 jyldary osy kafedrada assıstent bolyp eńbek etti.1967-1968 jyldary KSRO Medıtsına ǵylymdary akademııasynyń Pedıatrııa ǵylymı-zertteý ınstıtýtynda doktorantýrada oqydy. 1968 jyldan bastap balalar hırýrgııasy kafedrasyn basqardy. 1978-1980 jáne 1988-1990 jyldary Sanjar Asfendııarov atyndaǵy Qazaq ulttyq medıtsına ýnıversıtetiniń pedıatrııa fakýltetiniń dekany qyzmetin atqardy.
1993 jyldan bastap Qazaqstan Respýblıkasy Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń Pedıatrııa jáne balalar hırýrgııasy ǵylymı ortalyǵyna dırektorlyq etip, 2001 jyldan beri ortalyqtyń qurmetti dırektory atandy.
310-nan astam ǵylymı eńbektiń avtory. Onyń ishinde balalar hırýrgııasy boıynsha odaqtyq deńgeıdegi ǵylymı-ádistemelik basylymdarǵa arnalǵan 9 taraý jáne 9 monografııa bar. Balalardaǵy mı, ókpe, óńesh, búırek jáne tirek-qımyl apparaty aýrýlary men jaraqattaryn dıagnostıkalaý jáne hırýrgııalyq jolmen emdeýdiń jańa ádisterin ázirlep, medıtsınalyq tájirıbege engizdi. Asa kúrdeli 10 myńnan astam hırýrgııalyq operatsııa jasady.
1976 jyly Qazaqstanda alǵash ret balalardyń keýde qýysynyń týa bitken voronka tárizdi deformatsııasyn túzetý úshin torakoplastıka operatsııasyn oryndady.
2025 jyly 12 aqpanda 89 jasynda dúnıeden ótti.
«Parasat» ordenimen jáne medalmen marapattalǵan.