1 shildeden bastap ıpoteka rásimdeý qıyndaıdy: sarapshy basty ózgeristerdi atady
ASTANA. KAZINFORM — Bıylǵy jyldyń 1 shildesinen bastap Qazaqstanda ıpotekalyq nesıe berý talaptary aıtarlyqtaı ózgeredi.
Jańa erejelerge sáıkes, qaryz alýshynyń tólem qabilettiligin tekserý kúsheıtilip, resmı tabysty rastaý mindettelmek.
Bul týraly ıpoteka sarapshysy Tolǵanaı Baesheva Jibek Joly arnasynyń «Búgin LIVE» baǵdarlamasynda aldaǵy ózgeristerdiń mánin jáne jańa baǵdarlamalardyń erekshelikterin túsindirip berdi.
Sarapshynyń aıtýynsha, 1 shildeden bastap ıpoteka naryǵynda tabysyn rastamaı qaryz alý múmkindigi toqtaıdy. Endi bankter qaryz alýshynyń resmı kirisine basa nazar aýdarady.
— 1 shildeden bastap tek tabys rastap qana ıpoteka ala alamyz. Taýyp jatqan resmı tabysyńyzdyń tek 50%-y ǵana shyǵyndaryńyzǵa, ıaǵnı nesıelerińiz ben ıpotekańyzdy jabýǵa jumsalýy tıis. Eger qaryzǵa ketetin shyǵyn tabystyń jartysynan asyp ketse, ıpoteka berilmeıdi. Qazirgi tańda qazaqstandyqtardyń kóbinde nesıe bar ekenin eskersek, bul kóptegen adam úshin baspana alýdy qıyndatýy múmkin, — deıdi Tolǵanaı Baesheva.
Ipoteka naryǵyndaǵy jaǵymdy jańalyqtardyń biri — áıelderge arnalǵan «Umaı» baǵdarlamasynyń qaıta iske qosylýy. Ótken jyly qarjy bólinbegendikten toqtap qalǵan joba bıyl shilde-tamyz aılaryna josparlanyp otyr.
— Umaı baǵdarlamasy áıelder qaýymyn qoldaý maqsatynda ashylǵan. Munda atynda úıi bar áıelder de qatysa alady jáne ekinshi naryqtan da úı alýǵa múmkindik bar. Alǵashqy jarna óńirlerde — 15%, úlken qalalarda — 20% bolmaq. Al «Jasyl ıpotekany» tek jańa qurylys kompanııalarynan rásimdeı alamyz. Eki baǵdarlamaǵa 45 mıllıard teńgeden bólinýi kerek, bul shamamen 2 myń adamdy úımen qamtýǵa jetedi, — dep tolyqtyrdy maman.
Sondaı-aq buǵan deıin ıpoteka naryǵynda biryńǵaı mólsherlemeler qoldanylyp kelse, aldaǵy ýaqytta paıyzdyq ústemeaqy klıenttiń jınaǵy men nesıe tarıhyna qaraı belgilenbek.
— Endi biryńǵaı mólsherlemeden bas tartý qarastyrylyp jatyr. Qolyńyzda alǵashqy jarna kóp bolǵan saıyn, paıyzyńyz tómen bolady. Mysaly, 70% jınaǵyńyz bolsa, paıyzdyq ústemeaqy edáýir azaıady. Al 10%-dyq jarnamen alsańyz, mólsherleme joǵaryraq bolady. Bul halyqty kóbirek aqsha jınaýǵa jáne nesıe tarıhyn taza ustaýǵa yntalandyrady, — deıdi ıpoteka sarapshysy.
Tolǵanaı Baeshevanyń keńesine súıensek, eger azamattyń nesıesi kóp, biraq tólem qabileti jetkilikti bolsa, oǵan 1 shildege deıin ıpoteka rásimdep alǵan tıimdi. Al qolynda qomaqty jınaǵy bar jáne tómen paıyzdy kútip júrgenderge shilde-tamyz aılaryndaǵy «Umaı» sekildi baǵdarlamalardy kútken abzal.
Aıta keteıik, buǵan deıin lombardtaǵy qaryzdyń ıpoteka alýǵa áserin jazǵan edik.