Sotqa stalkıng boıynsha 51 is joldandy — ІІM
ASTANA. KAZINFORM — ІІM stalkıng úshin qylmystyq jaýapkershilik qarastyrylǵan eske saldy. Bul týraly Polisia.kz jazdy.
Stalkıng — adamnyń erkinen tys baılanys ornatýǵa tyrysý nemese ony zańsyz qýdalaý. Qazaqstanda mundaı áreket úshin jaýapkershilik kózdelgen (Qylmystyq kodekstiń 115-1-baby).
Stalkıng — adamnyń psıhologııalyq jaǵdaıyna eleýli zııan keltiredi: ómiri men densaýlyǵyna alańdaýshylyq týdyryp, qorqynysh, kúızelis, stress pen depressııaǵa ákelýi múmkin. Qýdalaý barysynda qorqytý, balaǵattaý, jala jabý, ınternet arqyly ańdý, jeke hat-habardy oqýǵa áreket jasaý, beınekameralar men GPS-trekerler arqyly baqylaý sekildi áreketter bolýy yqtımal. Mundaı áreketter ýaqyt óte kele zorlyq-zombylyq, densaýlyqqa zııan keltirý nemese múlikke zalal keltirý sııaqty aýyr qylmystarǵa ulasýy yqtımal. Qýdalaýshynyń negizgi maqsaty — jábirlenýshini baqylaýda ustap, oǵan úreı men alańdaýshylyq týdyrý.
Mundaı qýdalaýdyń qurbany kez kelgen adam bolýy múmkin. Qylmystyq kodekstiń 115-1-babyna sáıkes jaza retinde 200 aılyq eseptik kórsetkishke deıin aıyppul, 200 saǵatqa deıin qoǵamdyq jumystarǵa tartý nemese 50 táýlikke deıin qamaýǵa alý qarastyrylǵan.
— Іshki ister mınıstrligi tarapynan aýqymdy daıyndyq jumystary júrgizildi. Quqyq buzýshylyqtardy tirkeý jáne tergep-tekserý tártibi boıynsha ádistemelik usynymdar ázirlenip, qyzmetkerlerge arnaıy oqytý sharalary ótkizildi, — dedi Іshki ister mınıstrligi tergeý departamentiniń bastyǵy Samat Aısov.
Bul zań adamdardy qýdalaýdyń bastapqy kezeńinde qorǵaýǵa, psıhologııalyq ári fızıkalyq zııannyń aldyn alýǵa jáne qoǵamdaǵy qaýipsizdik deńgeıin arttyrýǵa múmkindik beredi. Samat Aısovtyń sózinshe, stalkıng qylmys retinde engizilgen kúnnen bastap sotqa 51 isjoldanǵan. Onyń ishinde 36 is boıynsha kúdiktiler ýaqytsha ustaý ızolıatoryna qamaldy. Atalǵan sanattaǵy isterdi tergep-tekserý ІІM-niń baqylaýynda.
Osyndaı oqıǵalardyń biri Batys Qazaqstan oblysynda tirkeldi. Burynǵy jubaıy áıeldi júıeli túrde qýdalap kelgen: oǵan qaıta-qaıta qońyraý shalyp, habarlamalar jazǵan, jańa baılanys nómirlerin taýyp alǵan, turǵylyqty jerine kelip, kúsh qoldanamyn dep qorqytqan. Áıel telefon nómirin aýystyryp, ony buǵattaǵannan keıin de er adam túrli akkaýnttar men nómirler arqyly jazýdy jalǵastyryp, onyń erkinen tys baılanys ornatýǵa tyrysqan. Bókeıorda aýdandyq soty er adamdy kináli dep tanyp, 100 saǵat qoǵamdyq jumys jazasyn taǵaıyndady.
Astanada taǵy bir er adam stalkıng jasaǵany úshin sot sheshimimen kináli dep tanyldy. Qala turǵyny jarty jyl boıy áıeldi qýdalap kelgen. Áıel qarym-qatynasty jalǵastyrýdan bas tartyp, messendjerlerde buǵattaǵanyna jáne oǵan qatysty qorǵaý nusqamasy shyǵarylǵanyna qaramastan, er adam ony mazalaýyn toqtatpaǵan. Ol jábirlenýshiniń jumys ornyna jáne turǵylyqty jerine baryp, sondaı-aq onyń kelisiminsiz beınejazbaǵa túsirgen. Sot oǵan 100 saǵat qoǵamdyq jumys jazasyn taǵaıyndap, moraldyq zııandy óteýdi mindettedi. Budan bólek, buryn taǵaıyndalǵan bas bostandyǵyn shekteý jazasynyń talaptaryn buzǵany úshin jazanyń ótelmegen bóligi naqty bas bostandyǵynan aıyrý jazasyna aýystyryldy.
Semeıde de osyǵan uqsas derek tirkeldi. 31 jastaǵy er adam nekede bola tura uzaq ýaqyt boıy basqa bir qyzdy ańdyp júrgeni úshin jaýapkershilikke tartyldy.
— Osy oraıda azamattarymyzǵa úndeý jasaǵymyz keledi. Eger siz, jaqyndaryńyz nemese tanystaryńyz zańsyz qýdalaýǵa tap bolsa, ony esh jaǵdaıda eleýsiz qaldyrmańyzdar. Qylmystyq áreketterdiń jolyn kesý jáne kináli tulǵalardy jaýapkershilikke tartý úshin dereý polıtsııaǵa habarlańyzdar, — dep tolyqtyrdy, — Іshki ister mınıstrligi tergeý departamentiniń bastyǵy Samat Aısov.
Іshki ister mınıstrligi zańsyz ári mazasyz sıpattaǵy qýdalaýdyń kez kelgen túrine quqyqtyq baǵa beriletinin atap ótedi. Azamattardyń quqyqtary men qaýipsizdigi zańmen qorǵalady.
Stalkıng – sezim emes, júıeli qýdalaý, ańdý jáne psıhologııalyq qysymnyń qylmystyq kórinisi. Kazinform tilshisi qaýipti qubylystyń sebep-saldaryn sarapshylarmen birge taldaǵan edi. Tolyǵyraq myna siltemeden oqyńyz.