Petropavldaǵy «Ana úıi»: formaty ózgerse de, maqsaty ózgermeıdi
PETROPAVL. KAZINFORM – Petropavldaǵy «Ana úıi» jabylýy múmkin degen aqparat turǵyndar arasynda alańdaýshylyq týdyrǵan edi. Alaıda is júzinde mekeme jumysy jańa formatqa kóshirildi. Búginde ortalyq óz qyzmetin jalǵastyryp, qıyn jaǵdaıǵa tap bolǵan analarǵa qoldaý kórsetip keledi. Osy rette «Ana úıiniń» úılestirýshisi Merýert Kóshembaeva tilshi saýaldaryna jaýap berip, ortalyqtyń qazirgi jumysy men negizgi baǵyttary týraly aıtyp berdi.
– Buǵan deıin «Ana úıiniń» Petropavldaǵy fılıaly jabylýy múmkin degen aqparat tarady. Ol nemen baılanysty?
- Petropavldaǵy «Ana úıi» fılıalyn jabý týraly emes, onyń jumys formatyn ózgertip, tıimdiligin arttyrý jaıynda sóz boldy. Óıtkeni bul óńirde sábıden bas tartý jaǵdaılary salystyrmaly túrde az, sáıkesinshe kómekke júginetinder sany da kóp emes.
Negizinen, ortalyq bir ýaqytta bes ana men balany qabyldaýǵa eseptelgenimen, sońǵy kezderi munda eki anadan artyq adam turmaǵan. Osyǵan baılanysty qoldaý kórsetý tásilin ózgertý máselesi qarastyryldy. Jeke ǵımaratty ustaýdan góri, kómekke muqtajdardy páterge ornalastyrý týraly sheshim qabyldandy.
Mundaı tásil qıyn jaǵdaıǵa tap bolǵan áıelderge kórsetiletin kómekti saqtaı otyryp, shyǵyndy azaıtýǵa jáne únemdelgen qarajatty basqa óńirlerdegi ortalyqtarǵa baǵyttaýǵa múmkindik beredi.
Qazirgi tańda ortalyq páterlik formatqa kóshirildi. Kómekke júgingen áıelderge tıisti kómek kórsetilip jatyr.
- Petropavldaǵy «Ana úıi» neshe jyldan beri jumys isteıdi?
- Fılıal 2014 jyldyń sáýir aıynda ashylǵan, bıyl 12 jyl tolady. Al «Ana úıi» qory Qazaqstan boıynsha 13 jyl ishinde 9 186 sábı men olardyń analaryna kómek kórsetti. Al Petropavldaǵy ortalyq 190 áıel men 198 balaǵa qoldaý bildirdi.
- Qıyn jaǵdaıǵa tap bolǵan áıelder qandaı kómek alady?
- Jan-jaqty, keshendi qoldaý kórsetiledi. Bul qoldaýdyń basty maqsaty – olardyń daǵdarysty eńserýine kómektesý, balasynyń qasynda qalýyna jaǵdaı jasaý jáne aldaǵy ýaqytta óz betinshe ómir súrýine beıimdeý.
Eń aldymen, áıelderge alty aıǵa deıingi merzimge qaýipsiz ýaqytsha baspana beriledi. Munda ana men balaǵa qajetti barlyq jaǵdaı jasalady: jatatyn oryn, tolyqqandy tamaq jáne kúndelikti turmysqa qajet zattarmen qamtamasyz etiledi. Sondaı-aq psıhologııalyq qoldaý kórsetiledi. Mamandar áıelderdiń kúızelisti eńserýine, qıyn kezeńnen ótýine, óz-ózine degen senimin nyǵaıtýǵa jáne ana bolýǵa jaýapkershilikpen qaraýǵa kómektesedi.
Sonymen qatar, quqyqtyq kómek te beriledi. Qyzmetkerler qajetti qujattardy rásimdeýge, memlekettik járdemaqylardy - bala týýyna jáne ony kútip-baǵýǵa arnalǵan tólemderdi alýǵa járdemdesedi, sondaı-aq quqyqtaryn qorǵaýǵa qatysty keńes beredi. Áleýmettik beıimdeýge de erekshe mán beriledi. Áıelderge týystarymen qarym-qatynasty qalpyna keltirýge, jańa daǵdylardy nemese mamandyqty ıgerýge, jumys tabýǵa kómek kórsetiledi. Bul olardyń «Ana úıinen» shyqqannan keıin ózdiginen ómir súrýi úshin kerek. Qajet bolǵan jaǵdaıda ana men bala medıtsınalyq kómek te alady.
- Áıelder ortalyqqa kóbine qandaı máselelermen júginedi?
- Kóp jaǵdaıda áıelder otbasynyń qoldaýynsyz qalady, týystary úıden shyǵaryp jiberýi múmkin nemese jańa týǵan sábıimen birge turýǵa jaǵdaıy bolmaı jatady. Taǵy bir ózekti másele - qarjylyq qıyndyq. Kópshiliginiń turaqty tabysy, jumysy nemese ózin jáne balasyn asyraıtyn qajetti qarajaty bolmaıdy. Otbasyndaǵy kelispeýshilikter, balanyń ákesiniń jaýapkershilikten bas tartýy nemese júktilik pen bosanǵannan keıingi kezeńde jalǵyz qalý sııaqty jaǵdaılar. Keıde áıelder júktilik kezinde-aq daǵdarysqa ushyrap, bolashaqqa senimi joǵalady. Mundaı qıyndyqtardy eńsere almaı, baladan bas tartýy múmkin. Osyndaı sátterde ortalyq mamandary áıelderge daǵdarys kezeńinen ótýge kómektesip, qajetti qoldaý kórsetedi jáne balanyń otbasynda qalýyna yqpal etedi.
- Sonda ortalyq jańa týǵan sábıden bas tartýdyń aldyn alýǵa kómektesedi ǵoı?
- Iá, bul - bizdiń negizgi maqsatymyz. Qıyn kezeńde qoldaý kórgen áıelder kóbine bastapqy sheshiminen bas tartyp, balalaryn ózderi tárbıeleýge sheshim qabyldaıdy.
- Qazirgi ýaqytta fılıal qandaı qıyndyqtarǵa tap bolyp otyr?
- Qazir ortalyq shtattyq rejımde jumys istep jatyr jáne aıtarlyqtaı qıyndyqtar joq. Degenmen, keıde «Ana úıin» turmystyq zorlyq-zombylyq qurbandaryna arnalǵan daǵdarys ortalyqtarymen shatastyryp jatady. Negizinde, bizdiń baǵyt - júkti áıelder men jańa týǵan sábıi bar analardy qoldaý. Ortalyqtyń jumysy aldymen júginýshiler sanyna, óńirdegi naqty qajettilikke baılanysty. Formatymyz ózgergenimen, qıyn jaǵdaıǵa tap bolǵan áıelderge ýaqytyly kómek kórsetý jáne balanyń otbasynda qalýyna yqpal etý maqsaty qala beredi.
- Memleket nemese demeýshiler tarapynan qoldaý bar ma?
- «Ana úıi» tikeleı memleketten qarjy almaıdy. Biraq ortalyq memlekettik qurylymdarmen - ákimdiktermen, áleýmettik qorǵaý organdarymen, medıtsına mekemelerimen, qorǵanshylyq qyzmettermen tyǵyz baılanysta jumys isteıdi. Osyndaı ózara is-qımyl qıyn jaǵdaıǵa tap bolǵan áıelderdi der kezinde anyqtap, olarǵa qajetti kómekti ýaqtyly kórsetýge múmkindik beredi.
Ortalyq negizinen qaıyrymdylyq esebinen jumys isteıdi. Joba metsenattar men áleýmettik jaýapty bıznes ókilderiniń qoldaýymen damyp keledi. Ádette ár óńirdegi «Ana úıiniń» óz janashyry bar, olar ortalyqtyń jumysyna qoldaý kórsetip, onyń damýyna úles qosady.
Dál osyndaı qamqorlyqtyń arqasynda «Ana úıleri» óz jumysyn toqtatpaı keledi.
- Este qalǵan erekshe oqıǵalar bar ma?
- «Ana úıine» kelgen áıelderdiń taǵdyry ártúrli bolǵanymen, olardyń barlyǵynyń artynda aýyr kúızelis, qoldaýdyń joqtyǵy jáne bolashaqqa degen alańdaýshylyq jatady. Ortalyqta osy jyldar ishinde talaı taǵdyr toǵysty. Árıne, olardyń barlyǵyn birdeı eske alyp, tizip shyǵý múmkin emes. Degenmen, áıeldiń qıyndyqty eńserip, balasyn saqtap qalyp, birtindep óz betinshe ómir súrýi bizdiń de eńbegimizdiń nátıjesi.
Ortalyqtan shyqqan analarmen baılanys úzilmeıdi. Olar óz jańalyqtarymen bólisip, balalarynyń qalaı ósip jatqany týraly aıtyp jatady. Mundaı sátter óte qundy.
Buǵan deıin Qazaqstanda ana men bala saýlyǵyn qoldaýdyń jańa tetikteri engizilgenin jazǵan edik.