Otyrarda «Balýan tas» kóterý rásimi qaıta jańǵyrdy
TÚRKІSTAN. KAZINFORM – Naýryz meıramy qarsańynda Túrkistan oblysynda kóne «Balýan tas» kóterý rásimi qaıta jańǵyrdy. Taǵylymy tereń dástúr Otyrar aýdanynyń ortalyǵy Sháýildir aýylynda kópshilik aldynda saltanatty túrde ótti.
Іs-shara barysynda salmaǵy 150 keliden asatyn alyp tasty aqmolalyq belgili palýan Arman Súleımen kóterip, arnaıy tuǵyrǵa ornatty. Osy sátten bastap tas «Balýan tas» mártebesine ıe boldy.
Atalǵan rásim Túrkistan oblysy ákimdiginiń qoldaýymen júzege asqan «Túrkistan oblysyna Balýan tas sapary» ekspedıtsııasynyń úshinshi kúni aıasynda ótti. Joba «Qazaq kúshiniń kartasy» mádenı-tanymdyq bastamasy sheńberinde uıymdastyrylyp, ulttyq bahadúrlik murany jańǵyrtýǵa baǵyttalǵan.
Ekspedıtsııa jetekshisi, «Baluan tas» ulttyq sport túrleri jáne mádenıeti akademııasynyń prezıdenti Abylaıhan Qalnazarov bul dástúrdiń tarıhı mánine toqtaldy. Onyń aıtýynsha, qazaq dalasynda buryn aýyl-aımaqqa áıgili balýan kelgende, jurtshylyq odan «Balýan tas» kóterýdi ótinetin bolǵan.
— Bul — ejelden kele jatqan erekshe rásim. Derekterge súıensek, sońǵy ret Otyrar óńirinde ótken ǵasyrdyń 40-jyldary Qajymuqan Muńaıtpasuly kótergen. Odan keıin dál osy talap pen shartqa saı rásim elimiz aýmaǵynda oryndalmaǵan. Búgingi shara — sol úzilip qalǵan dástúrdiń jalǵasy, — dedi Abylaıhan Qalnazarov.
Jıyn barysynda aýyl aqsaqaly Mamyraıhan Qalnazarov palýanǵa bata berip, qurmet retinde at mingizdi.
— Atam qazaq «Balýan kelse — qut» degen. Mundaı kún aýylǵa jıi kele bermeıdi. Arman sekildi azamatqa qurmet kórsetý — bizdiń paryzymyz, — dedi aqsaqal.
Aıta keteıik, tarıhı derekterge sáıkes, Qajymuqan kótergen tastyń salmaǵy shamamen 30–40 put bolǵan. Alaıda ol tas 1969 jylǵy sý tasqyny kezinde joǵalyp ketken.
Osylaısha, araǵa 80 jyldan astam ýaqyt salyp, kóne dástúr 2026 jylǵy 20 naýryzda qaıta jańǵyrdy. Mamandar bul oqıǵanyń tek sporttyq emes, mádenı-sımvoldyq mańyzy zor ekenin atap ótýde.
— Qasıetti ólkede, Naýryz meıramy qarsańynda babalarymyzdyń dástúrin jańǵyrtyp jatqanyma qýanyshtymyn! Mereke qutty bolsyn, el aman, jurt tynysh bolsyn, — deıdi sportshy.
Anyqtama: Arman Súleımen — sambo, dzıýdo, paýerlıftıng jáne basqa da kúsh sport túrlerinen joǵary jetistikterge jetken sportshy. Ol — 17 dúrkin álem chempıony, 5 dúrkin Azııa chempıony jáne birneshe márte álem rekordshysy.