Búrkitshi Aısholpan: Halyqaralyq jarysta 6 sekýndtyq rekord áli buzylǵan joq
ASTANA. KAZINFORM — Qazaqtyń baıyrǵy saıatshylyq ónerin álemdik deńgeıde nasıhattap júrgen áıgili búrkitshi, halyqaralyq festıvalderdiń jeńimpazy Aısholpan Nurǵaıyp elordaǵa qonys aýdardy. Bul týraly ol Jibek Joly telearnasynyń Búgin.LIVE baǵdarlamasynda bergen suhbatynda málim etti.
Álemge «The Eagle Huntress» derekti fılmi arqyly tanylǵan Aısholpan Nurǵaıyp búginde Astana qalasynda shyǵarmashylyq jáne kásibı qyzmetin jańa baǵytta jalǵastyrdy.
Aısholpan Nurǵaıyp óziniń bul ónerge qalaı kelgeni jáne alǵash ret balapan alǵan sátindegi qaýip-qater týraly aıtyp berdi. Ol 13 jasynda áskerı boryshyn óteýge ketken aǵasynyń jolyn jalǵap, ákesiniń baýlýymen qusbegilikke bet burǵan.
— 13 jasymda jaılaýdaǵy bıik shyńda ornalasqan uıadan balapan alýǵa bel býdym. Ákem belimdi arqanmen baılap, tómen túsirdi. Bul óte qaýipti sát edi, sebebi balapanyn qorǵaǵan ana búrkit kelip qaǵyp ketse, qııadan qulap ketýim múmkin edi. Biraq ákem joǵarydan aıqaılap, búrkitti uıaǵa jaqyndatpady. Uıada eki balapan boldy. Men sonyń ishinde irileý ári myqtylaý keletin ana balapanyn tańdap aldym. Bir arqanymyz úzilip ketip, ekinshi arqanmen áreń kóterilgenim de esimde. Bul óte qaýipti bolǵandyqtan, men mundaı tásildi bolashaq shákirtterime qoldanbaımyn, — deıdi ol.
Aısholpan óziniń sporttyq mansabynda halyqaralyq jarysta búrkitti 6 sekýnd ishinde nysanaǵa, ıaǵnı qoıan ne túlkige qondyryp, ákesiniń rekordyn jańartqan. Bul kórsetkishti qazirgi kúnge deıin eshbir qusbegi buza alǵan joq. Ol aldaǵy ýaqytta da halyqaralyq týrnırlerge qatysýdy jalǵastyratynyn jetkizdi.
Qusbegi qyran qusty baptaýdyń qyr-syry men olardyń bıologııalyq erekshelikterine de toqtalyp ótti. Onyń aıtýynsha, qusty únemi tuǵyrda ustaýǵa bolmaıdy.
— Búrkit adam jasymen eseptegende 60-70 jylǵa deıin ómir súredi. Kúz aılarynan bastap qansonar shyqqanda ańǵa salyp, baptaımyz. Al naýryz aıynan bastap qus túleıdi, qanattary men tyrnaqtary túsetin ýaqytta olardy ańǵa shyǵarmaımyz. Búrkit 4 aıda bir ret osyndaı kezeńnen ótedi. Qus 5 jasqa tolǵanda, ıaǵnı «ana jasyna» jetkende, biz ony tabıǵatqa, óz ortasyna erkindikke jiberemiz. Odan keıin taýdan qaıtadan jańa balapan alyp, tárbıeleımiz. Bul — ata-babamyzdan qalǵan altyn zańdylyq, — deıdi búrkitshi qyz.
Búginde Aısholpan Nurǵaıyp bes tilde (qazaq, mońǵol, túrik, aǵylshyn jáne orys) erkin sóıleıdi. Ol bolashaqta qytaı tilin de meńgerýdi josparlap otyr. Til úırenýdiń basty maqsaty — qazaqtyń salt-dástúri men mádenıetin sheteldik týrısterge óz tilderinde saýatty jetkizý.
Elordaǵa kóshkennen keıin Aısholpan shyǵarmashylyq jumysqa kiriskenin málimdedi.
— Astanaǵa qonys aýdarǵannan keıin kitap jazýdy bastadym. Qazir kishkentaı balalarǵa arnalǵan tanymdyq áńgimeler jınaǵyn ázirlep jatyrmyn. Sondaı-aq aldaǵy ýaqytta inim men sińilimdi tárbıelep bolǵan soń, arnaıy qusbegilik mektebin ashyp, shákirtter tárbıeleý josparymda bar, — dedi ol.
Aısholpannyń joldasy Nursultan Muratbek te bul ónerdi keleshek urpaqqa amanattaýdyń mańyzy zor ekenin atap ótti.
— Aısholpannyń bul ónerdi damytýy, álemge tanytýy óte mańyzdy. Onyń halyqaralyq deńgeıdegi qyzmetine, jarystarǵa qatysýyna árdaıym qoldaý kórsetýge daıynmyn. Bul joldy bolashaqta bizdiń urpaqtarymyz úırenip, jalǵastyrsa, men tek qýanamyn, — dep túıindedi ol.
Aıta keteıik, buǵan deıin, Shyǵys Qazaqstanda qyran baptap, júırigin jarysqa qosyp júrgen 15 jastaǵy Aızere Marksqyzymen suhbat qurǵan edik.
